Fritz Pfeffer

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Fritz Pfeffer (Gießen, 30 april 1889 - Neuengamme, 20 december 1944) was een Duitse tandarts.

Levensloop[bewerken]

Fritz Pfeffer is op 30 april 1889 in Giessen (Duitsland) geboren. Zijn ouders zijn joods en hebben een kledingzaak in het centrum van de stad. Na zijn middelbare school studeert Fritz voor tandarts in Berlijn. In 1921 trouwt hij met de veel jongere Vera Bythiner. Op 3 april 1927 wordt hun zoontje Werner geboren (1927-1995). Het huwelijk van Fritz en Vera loopt in 1933 uit op een scheiding. Fritz Pfeffer krijgt de voogdij over Werner toegewezen. Fritz Pfeffer had een tandartspraktijk in Berlijn. Na de machtsovername door de nazi's in 1933 kreeg Fritz Pfeffer het steeds moeilijker in zijn tandartspraktijk en hij zag zich op een gegeven moment genoodzaakt om deze illegaal voort te zetten.

Na de scheiding maakt Fritz Pfeffer kennis met Charlotte Kaletta. Vanwege de Nürnberger wetten van 1935, die huwelijken tussen Joden en niet-joden verboden, is het voor hen onmogelijk om te trouwen. Fritz Pfeffer en Charlotte Kaletta emigreren na de Kristallnacht naar Nederland. Fritz stuurt zijn zoontje Werner met een kindertransport naar zijn broer Ernst in Engeland. Vermoedelijk behoorde Werner tot de groep van 350 vluchtelingen uit Noord-Duitsland, die op 15 december 1938 aankwamen in Harwich. Ernst Pfeffer is ook tandarts en overlijdt in 1944.

Pfeffer vestigt zich als tandarts in Amsterdam-zuid in een praktijk aan de Amstellaan, die nu de Vrijheidslaan heet. Hij is samen met zijn vrouw Kaletta regelmatig te gast bij de de theepartijtjes van de familie Frank op zaterdagmiddag. In 1939 leert hij Miep Gies kennen en zij wordt een van zijn patiënten. Het is voor niet-joden in 1942 al geruime tijd verboden om zich door joodse artsen of tandartsen te laten behandelen. Miep vindt Pfeffer een uitstekende tandarts en ze mag hem graag. In de herfst van 1942 wil Fritz onderduiken en vraagt aan Miep Gies of zij een onderduikadres voor hem weet. Miep overlegt met de families Frank en van Pels die al sinds 6 juli 1942 ondergedoken zijn en deze stemmen toe. Pfeffer is vanaf 16 november 1942 de achtste gast in het Achterhuis aan de Prinsengracht 263. Hij deelt een kamer met Anne Frank. Hij heeft via Miep Gies contact met Charlotte Kaletta. Hij wil samen met Charlotte Kaletta na de oorlog naar Zuid-amerika emigreren en leert alvast de Spaanse taal in het Achterhuis. Dat Pfeffer ook als tandarts in het Achterhuis fungeerde blijkt uit het dagboek van Anne Frank. Anne beschrijft daarin hoe Fritz Pfeffer bij mevrouw van Pels een tand wil trekken. Anne Frank schrijft: "Mijnheer Pfeffer, de man van wie altijd gezegd werd dat hij uitstekend met kinderen op kon schieten en ook van alle kinderen hield, ontpopt zich als de meest ouderwetse opvoeder en preker van ellenlange manierenreeksen". Fritz Pfeffer was bij de familie Frank niet erg populair. Anne zelf noemt meneer Dussel in haar dagboek "de zondebok van het achterhuis".

Stolperstein voor Fritz Pfeffer

Op 4 augustus 1944 worden de acht onderduikers verraden en door Karl Silberbauer gearresteerd. Pfeffer verblijft samen met de anderen vier dagen in de gevangenis aan de Weteringschans in Amsterdam en aansluitend in het concentratiekamp Westerbork. Op 3 september 1944 worden ze alle acht naar concentratiekamp Auschwitz gedeporteerd, waar ze op 6 september 1944 aankomen. Via concentratiekamp Buchenwald, of via concentratiekamp Sachsenhausen werd Fritz Pfeffer naar het concentratiekamp Neuengamme gedeporteerd, waar hij op 20 december 1944 overlijdt. Pfeffers eerste vrouw Vera Bythiner werd in Auschwitz vermoord.

Trivia[bewerken]

In 1946 vertrekt Werner Pfeffer naar de Verenigde Staten en verandert zijn naam in Peter Pepper. Op 15 februari 1995 overlijdt Peter Pepper. Op 9 april 1953 treedt Charlotte Kaletta postuum in het huwelijk met Fritz Pepper. In Berlijn herinnert sinds 12 september 2007 een Stolperstein voor het huis Lietzenburger Straße 20b aan Fritz Pfeffer.

Media[bewerken]

Het dagboek van Anne Frank werd meermaals verfilmd. De rol van Fritz (Albert Dussel) wordt gerelateerd aan het karakter in het boek van Anne Frank. De volgende acteurs speelden de rol:

  • 1959: Das Tagebuch der Anne Frank (The Diary of Anne Frank) – Ed Wynn
  • 1967: Das Tagebuch der Anne Frank (The Diary of Anne Frank) – Donald Pleasence
  • 1980: Das Tagebuch der Anne Frank (The Diary of Anne Frank) – Clive Revill
  • 1985: Het dagboek van Anne Frank – Robert Sobels
  • 1987: Das Tagebuch der Anne Frank (The Diary of Anne Frank) – David Swift
  • 1988: Mein Leben mit Anne Frank (The Attic: The Hiding of Anne Frank) – Jeffrey Robert
  • 1995: Anne no nikki – Yûsuke Takita
  • 2001: Anne Frank – Die wahre Geschichte (Anne Frank: The Whole Story) – Jan Niklas
  • 2009: The Diary of Anne Frank – Nicholas Farrell

Literatuur[bewerken]

Externe link[bewerken]