Gallicisme
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Een gallicisme is een woord dat, of een zinswending of conventie die:
- is overgenomen uit, of gevormd naar het voorbeeld van het Frans;
- en in gezaghebbende taalvoorschriften wordt afgekeurd als strijdig met het eigen karakter van de taal waarin het/zij is overgenomen.
Gallicismen komen voor in allerlei taalgebieden waarvan de inwoners contact met Franstaligen onderhouden of hebben onderhouden. In het Nederlandse taalgebied komen gallicismen meer in gesproken Belgisch-Nederlands voor dan in noordelijk en gesproken Nederlands.
[bewerken] Voorbeelden van gallicismen in het Nederlands
| Gallicisme | Franse oorsprong | Correct Nederlands |
|---|---|---|
| duur kosten | "coûter cher" | duur zijn/veel kosten (kan ook als contaminatie van 'duur zijn' en 'veel kosten' worden beschouwd) |
| ik noem Jan | "je m'appelle Jean" | ik heet Jan |
| ik ben akkoord met iem./iets | "je suis d'accord avec ..." | ik ga akkoord met ... (= ik ben het eens met ...) |
| moto | "moto" | motor/motorfiets |
| micro | "micro" | microfoon |
| iets op punt stellen | "mettre au point quelque chose" | iets bijstellen (precies instellen) |
| op afspraak | "sur rendez-vous" | na afspraak |
| artistieke middens | "des milieux artistiques" | artistieke kringen |
| het derde luik | "le troisième volet" | het derde deel |
| de eerste zorgen | "les premiers soins" | de eerste hulp |
| doodsgevaar | "danger de mort" | levensgevaar |
| de aandacht trekken op | "attirer l'attention sur" | de aandacht vestigen op |
| een foto trekken | "tirer une photo" | een foto maken |
| panikeren | "paniquer" | in paniek raken |
| rond punt | "rond-point" | rotonde |
| een tas koffie | "une tasse de café" | een kop koffie |
| beroep doen op | "faire appel à" | een beroep doen op |
| historiek | "historique" | geschiedenis, chronologie |
| in regel zijn met (de voorwaarden) | "être en règle avec (les conditions)" | voldoen aan (de voorwaarden) |
