Gedragsactivatie

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Gedragsactivatie is een derde generatie gedragstherapie, een vorm van gedragstherapie die effectief is gebleken bij met name klinische depressie[1][2] en fobieën [3]. Net als de andere derdegeneratiegedragstherapieën (zoals Acceptance and Commitment Therapy en mindfulness) richt gedragsactivatie zich niet op verandering van de uiterlijke vorm van het probleemgedrag, maar op verandering van de functie die het probleemgedrag heeft in het leven van de cliënt.[4] Gedragsactivatie is als behandelvorm gebaseerd op het behaviourisme van B.F. Skinner, oftewel de gedragsanalyse.

Theoretische achtergrond[bewerken]

Gedragsactivatie is oorspronkelijk bedacht door Lewinsohn[5]. De theorie achter gedragsactivatie is uitgebreid beschreven door Ferster[6]. In de jaren '80, tijdens de grote cognitieve revolutie, verdween gedragsactivering op de achtergrond. Tot Jacobson een grote 'ontmantelingsstudie' opzette[7]. Hierin ging hij systematisch na in hoeverre de verschillende componenten uit de cognitieve gedragstherapie (volgens Beck) voor depressie een meerwaarde boden. Uit deze studie bleek dat met name de gedragsmatige componenten van invloed zijn op het therapieresultaat. De cognitieve elementen bleken geen extra effecten op te leveren. Gedragsactivatie was in dat onderzoek feitelijk een soort 'uitgeklede' cognitieve gedragstherapie die bestaat uit elementaire gedragsmatige interventies. Sindsdien wordt gedragsactivatie terug ernstig genomen en kende het een eigen ontwikkeling. Nieuwe studies, met sterker uitgewerkte vormen van gedragsactivatie toonden aan dat de effecten zelfs veel sterker zijn dan die van cognitieve therapie[8].

Werkwijze[bewerken]

Binnen de gedragsanalyse wordt samen met de cliënt onderzocht wat de belonende en bestraffende gevolgen zijn van probleemgedrag. In technische termen heet dit het maken van een functionele analyse. Vervolgens wordt door middel van geleidelijke gedragsmodificatie gewerkt aan het verkrijgen van alternatieve beloningen.


Bronnen, noten en/of referenties
  1. Cullen, J.M., Spates, C.R., Pagoto, S. and Doran, N. (2006). Behavioral Activation Treatment for Major Depressive Disorder: A Pilot Investigation - The Behavior Analyst Today, 7.(1), 151-165.
  2. Cuijpers, P., van Straten, A. & Warmerdam, L. (2007). Behavioral activation treatments of depression: a meta-analysis. Clinical Psychology Review, 27, 318-326.http://dare.ubvu.vu.nl/bitstream/1871/18094/2/Cuijpers_Clinical%20Psychology%20Review_27(3)_2008_u.pdf
  3. Hopko, D.R., Robertson, S.M.C. & Lejuez, C.W. (2006). Behavioral Activation for Anxiety Disorders. The Behavior Analyst Today, 7.(2), 212-224
  4. Kanter, J.W., Callaghan, G.M., Landes, S.J., Busch, A.M., Brouwn, K.R. (2004). Behavior conceptualization and treatment of depression: traditional models and recent advances. The Behavior Analyst Today 5, 3.
  5. Lewinsohn, P. M. (1975). The behavioral study and treatment of depression. In M. Hersen, R. M., Eisler, & P. M. Miller (Eds.), Progress in behavioral modification (Vol. 1, pp. 19-65).New York: Academic.
  6. Ferster, C. B. (1973). A functional analysis of depression. American Psychologist, 28, 857-870
  7. Jacobson, Neil S.; Dobson, Keith S.; Truax, Paula A.; Addis, Michael E.; Koerner, Kelly; Gollan, Jackie K.; Gortner, Eric; Prince, Stacey E. (1996) A component analysis of cognitive-behavioral treatment for depression. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 64, 295-304
  8. Dimidjian, S., et al. (2006). Randomized Trial of Behavioral Activation, Cognitive Therapy, and Antidepressant Medication in the Acute Treatment of Adults With Major Depression.. Journal of Consulting and Clinical Psychology 74: 658–670 . PMID:16881773. DOI:10.1037/0022-006X.74.4.658.