Geelvinck (familie)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Nicolaes Geelvincks buitenplaats Akerendam, een prent uit 1756 door Cornelis Pronk

Geelvinck was een Nederlandse familie, waarvan leden in Amsterdam woonachtig waren.

Geschiedenis[bewerken]

De stamvader van deze Amsterdamse familie was Cornelis Jansz. Geelvinck (1544-1624), aanvankelijk schipper, die zich na de Alteratie in Amsterdam vestigde. Hij was een handelaar in graan, erwten en bonen en voer in een vroeg stadium (1592) op de Levant, in samenwerking met Cornelis Pietersz. Hooft, zijn buurman. De familie Geelvinck woonde in het pand De Gulden Kruiwagen op de Nieuwendijk, schuin tegenover de Haringpakkerssteeg. Geelvinck leverde victualiën (= proviand) aan de VOC en nam deel aan de handel op Guinee. Hij wist zich een plaats te verwerven tussen de regentenfamilies. De familie Geelvinck verhuisde van de Nieuwendijk via Singel 118 naar de Herengracht. Zijn zoon

  • Jan Cornelisz. Geelvinck. Hij trouwde in 1601 met Griete Govertsdr. Wuytiers die nog geen maand na hun huwelijk overleed.[1] Hij hertrouwde met Aecht de Vlaming van Oudtshoorn. Ze kregen minstens vijf kinderen: Margaretha Geelvinck trouwde met Joan Munter; Agatha trouwde met Frederik Alewijn en Eva trouwde met Hendrick Bicker; Maria trouwde met Willem van Loon; zijn zoon
    • Cornelis Geelvinck. Hij trouwde in 1643 met een kleindochter van burgemeester Albert Burgh Elisabeth Velecker (1622-1658), met wie hij zes kinderen kreeg. In 1662 huwde hij met Margaretha Bicker van Swieten (1619-1697), de dochter van Cornelis Bicker. Zij bewoonden Herengracht 174; zijn kinderen:
      • Joan Geelvinck (1644-1707) woonde aan het Singel 460, in het pand, beter bekend als Odeon. Hij trouwde met Anna van Loon; zijn zoon
        • Lieve Geelvinck was een burgemeester. Hij trouwde in 1699 met Agatha Theodora van Bambeeck, die in 1713 overleed. Hij hertrouwde in 1730 de rijkste vrouw van Amsterdam, Anna de Haze. Via haar verkreeg hij de titel heer van Stabroek en van de beide Loosdrechten. Lieve Geelvinck was staatsgezind en regelde in 1734 een uitermate koele ontvangst voor Willem IV van Oranje-Nassau en Anna van Hannover. Zijn kinderen
          • Agatha Levina Geelvinck. Zij trouwde met de rijkste man in Amsterdam, de weduwnaar Dirk Trip;
          • Nicolaes Geelvinck (1706-1764). Hij trouwde in 1729 met Johanna Jacoba Graafland. (Zijn vader trouwde het jaar daarop met zijn schoonmoeder.) In 1737 werd hij bewindhebber van WIC. Nicolaes Geelvinck is in 1743 opnieuw getrouwd met Hester Hooft, destijds de mooiste vrouw van Amsterdam. In 1747 trouwde hij voor de derde keer, nu met enige dochter van burgemeester Gerrit Corver. Van hem verwachtte men verbeteringen toen hij werd aangesteld bij de Admiraliteit van Amsterdam. Na de dood van Nicolaes Geelvinck was er ruim zes miljoen te verdelen. Zijn kinderen:
      • Albert Geelvinck (1647-1693) was een advocaat en directeur van de Sociëteit van Suriname. In 1680 trouwde de toen 33-jarige vrijgezel met de dertien jaar jongere Sara Hinlopen (1660-1749), een dochter van de lakenhandelaar en kunstverzamelaar Jan J. Hinlopen. Het huidige Museum Geelvinck-Hinlopen was hun woonhuis; hij had geen nageslacht.
      • Brigitte Geelvinck (1651-1721). Zij trouwde met Albert Bentes (-1701), een verzamelaar van prenten.

De laatste leden van de familie hadden een positie weten te bemachtigen in Den Haag; het twintig meter brede huis in Gouden Bocht is in 1782 opgegeven en is aan het begin van de 20e eeuw slachtoffer geworden van verbreding van de Vijzelstraat. Niet alleen het Geelvinck-Hinlopen Huis, de Geelvinkbaai met een unieke flora en fauna, het Geelvinckgebouw met parkeergarage, niet ver van de Geelvincksteeg aan de Bloemenmarkt, en een Geelvinckstraat in Castricum herinnert nog aan hun bestaan. Er zijn weinig portretten bewaard gebleven, een enkel portret in een particuliere collectie, het Rijksmuseum of het Amsterdam Museum, een gebrandschilderd glas in het Kasteel Keukenhof en een familiewapen op het orgel in Beverwijk en in het Museum Van Loon daargelaten. Het geslacht Geelvinck is in 1802 uitgestorven en daarmee was het met hun bestuurlijke invloed gedurende twee eeuwen gedaan.[bron?]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Parenteel van Jan Cornelisz Geelvinck d.d. 29-04-2011
  2. Pottle, F.A. (1952) Boswell in Holland 1763-1764, p. 123, 351.
  3. Bonke, H. (1999) De zeven reizen van de Jonge Lieve. De biografie van een VOC-schip, 1760-1781, p. 202-204.
  4. Elias, J.E. (1903-1905, herdruk 1963) De vroedschap van Amsterdam 1578-1795.
  5. Gent, J. van, (1998) Portretten van Jan Jacobsz Hinlopen en zijn familie door Gabriël Metsu en Bartholomeus van der Helst. In: Oud Holland 112, p. 133. (In Dutch.)