Gelderse Tramwegen
|
|
|
|
De Gelderse Tramwegen (GTW) was een Nederlandse tramwegmaatschappij, die in het begin van de 20e eeuw een aantal tramlijnen exploiteerde waarmee de Gelderse Achterhoek werd ontsloten. Er waren een aantal wettelijke bepalingen waar een 'echte' spoorlijn wel aan moest voldoen en een tramlijn niet, waardoor de laatste goedkoper aan te leggen en te exploiteren was. In later jaren, tot 1977, exploiteerde de GTW met autobussen het streekvervoer in de Achterhoek en de oostelijke Betuwe.
De maatschappij werd in 1881 opgericht als de Geldersche Stoomtramweg Maatschappij. Deze maatschappij reed aanvankelijk alleen op de lijn Arnhem - Dieren - Doetinchem - Terborg - Anholt. In de loop der tijd was de exploitatie van de andere stoomtramlijnen in de Achterhoek (van de ZE, GWTM, TMDG en GOSM) en de Betuwe (BSM) ook bij de GTW terechtgekomen, omdat deze andere stoomtrammaatschappijen het hoofd niet meer zelfstandig boven water konden houden. Één van de overgenomen maatschappijen was de in 1907 opgerichte Tramweg Maatschappij Zutphen-Emmerik. De ZE verbond onder andere de steden Zutphen, Deventer, vanaf het station op het Pothoofd, Dieren, Doesburg, Doetinchem en Emmerik.
In 1934 werd de naam veranderd in Gelderse Tramwegen (GTW). In 1971 moest het bedrijf gesplitst worden in drie bv's: GTW Expeditie en Transport, GTW Reizen en GTW Streekvervoer, omdat de rijksoverheid, die het openbaar vervoer subsidieerde, deze voorwaarde stelde. In 1977 werd GTW Streekvervoer verkocht aan de Nederlandse Spoorwegen, die het de naam Gelderse Streekvervoer Maatschappij (GSM) gaf. De andere GTW-onderdelen gingen zelfstandig verder.
In 1993 fuseerde GSM met GVA tot de Gelderse Vervoer Maatschappij (GVM). De GVM ging in 1997 op in het bedrijf Oostnet.
Tegenwoordig is dén Geldersen of dén Tram onderdeel van het vervoersbedrijf Syntus, dat met onder meer lighttrainmaterieel een aantal spoorlijnen onderhoudt, waaronder die van Arnhem en Zutphen naar Winterswijk.
[bewerken] Trivia
- "De onderzeeër" was bij de GTW de bijnaam van een machinist die bij Doesburg bij de oude schipbrug een bocht verkeerd nam en met zijn tram in de IJssel belandde. Hij kwam er zonder kleerscheuren vanaf, maar moest dit verhaal nog jaren horen.
- Het voormalige archief van de Geldersche Tramwegen is in beheer bij museum het GOLS-station te Winterswijk
[bewerken] Zie ook
[bewerken] Externe links
- Nationaal Smalspoormuseum - Valkenburg (gemeente Katwijk)
- Spoorzoeker
- En niet te vergeten de bus
- Het museum
- Gelderschetramwegen.nl
- Smalspoormodellen
 |
Zie de categorie Geldersche Tramwegen van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
|
Zie de categorie Gelderse Streekvervoer Maatschappij van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
