Gerard Bolland

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
G.J.P.J. Bolland
Bolland door Albert Termote
Bolland door Albert Termote
Persoonlijke gegevens
Geboortedatum 9 juni 1854
Geboorteplaats Groningen
Sterfdatum 11 februari 1922
Sterfplaats Leiden
Wetenschappelijk werk
Vakgebied filosofie

Gerardus Johannes Petrus Josephus (Gerard) Bolland (Groningen, 9 juni 1854 - Leiden, 11 februari 1922) was een Nederlands autodidact, taalkundige en filosoof.

Bolland werd geboren in Groningen en kwam uit een eenvoudig katholiek gezin. Na het autodidactisch behalen van een baan als onderwijzer te Katwijk aan Zee en daarna leraar Engels en Duits in Batavia, solliciteerde Bolland in 1896 met succes naar de vrijgekomen positie van hoogleraar filosofie aan de universiteit van Leiden. In deze functie was hij verantwoordelijk voor de revival van het hegelianisme rond 1900 in Nederland, door het geven van de meest populaire colleges toentertijd.

Hij wist de filosofie van Hegel in Nederland te doen herleven. Hij verzorgde onder meer een nieuwe uitgave van de werken van Hegel, en heeft daarmee de belangstelling voor de wijsbegeerte in Nederland in belangrijke mate gestimuleerd. Zijn hantering van de Nederlandse taal is zeer karakteristiek; zijn ‘kameelzinnen’ en het ‘hollands-bollands’ in het algemeen werden door de linguïst-filosoof J.A. Dèr Mouw scherp bekritiseerd. De Nederlandse dichter-zanger Koos Speenhoff schreef nog een zeer vermakelijk gedicht over hem.

Bronnen[bewerken]

Literatuur[bewerken]

  • Jan Noordegraaf, 'Van Eeden, Bolland en Lady Welby. Significa in het licht der Rede'. Voortgang, jaarboek voor de Neerlandistiek 12 (1991), 281-298. (Ook in Een kwestie van tijd. Vakhistorische studies door Jan Noordegraaf. Münster: Nodus Publikationen 2005, 116-133).
  • Jan Noordegraaf, 'Was Bolland taalgek? Over morfologie en ideologie'. Vragende wijs. Een bundel artikelen aangeboden aan L. Peeters. Amsterdam: Rodopi 1990, 183-191. (Uitgebreide en gewijzigde versie in Oorsprong en ideaal. Opstellen over taalzoekers door Jan Noordegraaf. Münster: Nodus Publikationen 1995,121-133.