Gerard Mooyman

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Gerardus Leonardus Mooyman
SS-Sturmmann Gerardus Mooyman na uitreiking van het Ridderkruis
SS-Sturmmann Gerardus Mooyman na uitreiking van het Ridderkruis
Geboren 23 september 1923
Apeldoorn, Nederland
Overleden 21 juni 1987
Anloo, Nederlands
Land/partij Flag of German Reich (1935–1945).svg Nazi-Duitsland
Onderdeel Vlag van de Schutzstaffel Waffen-SS
Dienstjaren 1941-1945
Rang SS-Untersturmführer.svg Untersturmführer
Eenheid 14./SS-Freiwilligen-Legion "Nederland"
Slagen/oorlogen Tweede Wereldoorlog
Onderscheidingen Ridderkruis
Ander werk zelfstandig ondernemer

Gerardus Leonardus Mooyman, (Apeldoorn, 23 september 1923Anloo, 21 juni 1987) was een Nederlander die dienst nam in de Waffen-SS tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Biografie[bewerken]

Gerard Mooyman (rechts) ontvangt het Ridderkruis.

Mooyman werd geboren in Apeldoorn en was afkomstig uit een katholiek middenstandsgezin. Zijn vader was melkboer en werd in de crisistijd lid van de NSB.

Mooyman meldde zich in april 1941 als vrijwilliger voor de SS-Freiwilligen-Standarte "Nordwest". Zijn eerste frontinzet was in januari 1942 aan de Volchov in het Vrijwilligerslegioen Nederland. Als commandant van een stuk antitankgeschut verdiende hij het IJzeren Kruis Tweede en Eerste Klasse voor het vernietigen van enkele Sovjet-tanks. Tijdens de strijd rond het Ladogameer in februari 1943 vernietigde Mooyman 13 vijandelijke tanks op één dag. Hem werd op 20 februari 1943 het Ridderkruis verleend. Daarmee was hij de eerste Nederlander en de eerste niet-Duitser die het Ridderkruis ontving. In totaal wist hij 23 tanks uit te schakelen.

Door de nazi's werd Mooyman ingezet voor een publiciteitscampagne en als voorbeeld gesteld aan de Nederlandse jeugd. In veel plaatsen werden straten en pleinen naar hem genoemd.

Hij volgde daarna de opleiding tot Scharführer (onderofficier) in Radolfzell in de zomer van 1943. Eind augustus 1943 vertrok hij voor de offciersopleiding naar de SS-Junkerschule in Bad Tölz; hij was cadet in de 11e Kriegsjunkerlehrgang. In het voorjaar van 1944 keerde hij terug naar het front bij Narva als SS-Standarten-Oberjunker (vgl. vaandrig) en werd bevorderd tot SS-Untersturmführer d.R. (reserve tweede luitenant) op 21 juni 1944.

Mooyman raakte in Amerikaanse krijgsgevangenschap op 4 mei 1945. Enkele dagen later ontsnapte hij en dook onder in Duitsland. In maart 1946 werd hij in Nederland gearresteerd. Tijdens een transport van Scheveningen naar Delft ontsnapte hij voor de tweede maal en werd in augustus 1946 opnieuw aangehouden. Mooyman kwam in oktober voor de rechter en werd uiteindelijk veroordeeld tot 6 jaar gevangenisstraf, doch werd eind augustus 1949 in vrijheid gesteld. Na zijn vrijlating leed Mooyman een onopvallend leven als zelfstandig ondernemer in de stad Groningen. Mooyman was gehuwd en had een dochter.

De enige keer dat hij daarna nog in de publiciteit kwam was in 1967, toen hij zich liet interviewen door het blad Revu. In dit artikel sprak hij zijn afschuw uit over de misdaden van de nazi's, waarvoor hij zichzelf medeverantwoordelijk achtte. Zijn Ridderkruis gaf hij aan een verzamelaar. Ten gevolge van een verkeersongeval bij Anloo kwam hij in 1987 om het leven.

Militaire loopbaan[bewerken]

  • SS-Sturmmann: 20 februari 1943
  • SS-Rottenführer: 1943?
  • SS-Unterscharführer: 1943?
  • SS-Standartenoberjunker: zomer 1944
  • SS-Untersturmführer: 21 juni 1944

Decoraties[bewerken]

Externe links[bewerken]