Gereformeerde Gemeenten in Nederland (buiten verband)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Gereformeerde Gemeenten in Nederland (buiten verband)
Kerkgebouw te Veenendaal
Kerkgebouw te Veenendaal
Indeling
Hoofdstroming Protestantisme
Richting Gereformeerd calvinisme
Voortgekomen uit Ger. Gem. in Ned. in 1980
Aard
Locatie afnemend aantal voorlopig 4 gemeenten in 2010
Aantal leden 3000 in 2006[1], sindsdien afnemend tot minder dan 1.500 leden, geen predikanten afnemend aantal leden in 2010, geen recente cijfers bekend.
Karakter bevindelijk gereformeerd
Portaal  Portaalicoon   Christendom
Protestantisme

Titelpagina Statenvertaling

in Nederland

..Stromingen

Lutheranisme
Lutheranisme
Vrijzinnig-Protestantisme
Vrijzinnig-protestantisme
Midden-orthodoxie
Protestantse Kerk in Nederland
Modern-Gereformeerd
Voortgezette Gereformeerde Kerken in Nederland
Orthodox Protestantisme
Calvinisme
Gereformeerd Protestantisme
Orthodox-protestantisme
Orthodox Gereformeerd
Orthodox-gereformeerden
Bevindelijk Gereformeerden
Bevindelijk gereformeerden
Evangelisch
Evangelisch Christendom

Gereformeerde Gemeenten in Nederland (buiten verband) is een bevindelijk kerkgenootschap dat in 1980 is ontstaan als afsplitsing van de Gereformeerde Gemeenten in Nederland. Dit kerkverband ontstond in 1980 door een discussie tussen de Gereformeerde Gemeenten in Nederland en de predikanten Wink, De Groot en Van den Berg. Er waren destijds zeven gemeenten en de drie genoemde predikanten. In 2004 zijn ds. Van den Berg en ds. De Groot overleden. In 2010 overleed ook Ds. Wink. Drie gemeenten gingen intussen terug naar de GGiN. IJsselmuiden werd opgeheven. Nu bestaan nog de gemeenten Rijssen, Dinteloord en Veenendaal.

De scheuring[bewerken]

Onststaan van de verschillende stromingen in Nederland
Ontstaansgeschiedenis van kerken in Nederland
Nuvola single chevron right.svg Zie ook Protestantisme in Nederland

In 1977 werd ds. Van den Berg door de gemeente van Gouda beroepen. Hij nam dit beroep aan en werd door ds. Mallan bevestigd. In 1978 ontstond er onenigheid binnen de kerkenraad. Ds. Van den Berg werd er van beschuldigd onderscheid te maken tussen levendmaking en wedergeboorte. Hij stelde dat van bekering pas sprake was bij ‘de geloofskennis van Christus’. Om de bevindelijke werkingen vòòr dat moment in te passen voerde hij een onderscheid in tussen de ‘levendmaking’ en de bekering. [2] Hij beriep zich hier op oudvaders als ds. Th. van de Groe, maar ook op ds. Kersten en ds. Steenblok.[3] Door de synode werd een commissie ingesteld die de bezwaren tegen de prediking van ds. Van den Berg moest onderzoeken. Van den Berg heeft toen uitgebreid met ouderling de Wit gesproken over het meningsverschil. Ds. Van den Berg heeft toen aangegeven om de vrede te bewaren in zijn preken geen onderscheid te zullen maken tussen levendmaking en wedergeboorte. De commissie stelde dat ds. Van den Berg, deze uitspraak moest herroepen op de classis. Dit heeft hij gedaan op de classisvergadering op 27 maart 1980.

Enige tijd later ontstond er opnieuw deining in de Goudse gemeente. De classis had het advies overgenomen dat er bij kandidaatstelling van de kerkenraadsleden rekening gehouden moest worden met de bezwaarden. Ouderling A. Bakker werd echter niet meer verkiesbaar gesteld. Ongeveer een kwart van de leden van de 1200 leden tellende gemeente ging, met toestemming van de synode apart diensten beleggen o.l.v. ouderling A. Bakker en ouderling D. De Wit. Dit werd een afdeling van de gemeente Nieuwerkerk aan den IJssel. Het meningsverschil leek gesust. De gemeente van Gouda, waaronder ds. Van den Berg, was gewoon als afgevaardigde aanwezig op de voortgezette synode van 27 augustus.

Nadien ontstonden er problemen doordat de predikanten Wink en De Groot niet verschenen op kerkelijke vergaderingen, zij hadden bekendgemaakt zich binnen de grenzen van het kerkverband tot het uiterste terug te trekken. Na herhaalde vermaningen zijn deze twee predikanten op 3 december 1980 geschorst. Daardoor traden deze predikanten met een deel van hun gemeenten uit het verband. Op woensdag 17 december volgde Gouda met ds. Van den Berg. Door de schorsing van ds. De Groot en ds. Wink werd volgens de Goudse kerkenraad de hoop op rechtmatige behandeling van de problemen in Gouda afgesneden. De scheuring was een feit. Nieuwerkerk was naast de gedeelten van Veenendaal, Rijssen en Gouda inmiddels ook uitgetreden. Gedeelten van Middelburg en Dinteloord volgden iets later en op 18 mei 1982 volgde de gemeente van IJsselmuiden. In 1980 scheurde de GGN n.a.v. een leergeschil rond ds. Van den Berg te Gouda. De gemeente van Gouda trad uit op 9 juni 1980. Rijssen en Veenendaal ontbraken daarna op de classis van 10 september 1980. Eind december 1980 raakte Nieuwerkerk los van het kerkverband en in januari 1981 Zierikzee. De laatste werd in 1983 een OGGN. Ook in Oostburg traden leden uit en zij vormden in december 1982 een Gereformeerde Gemeente. In Dinteloord en Middelburg traden een deel van de kerkenraad en gemeente uit.

Over 1980, het jaar van de scheuring, melden de Gereformeerde Gemeenten in Nederland een verlies van 2910 leden en doopleden, na een gemiddelde groei in de vijf jaar daarvoor van ruim 400. De buitenverband-gemeenten telden kort na de scheuring dus ruim 3000 leden. De grootste verliezen werden geleden in de predikantsgemeenten Gouda, Veenendaal en Rijssen. In de gemeente van Gouda bleven in 1981 390 leden over van de 1229 leden uit 1980, in Veenendaal 446 van de 1719.

Huidige situatie[bewerken]

De GGN (binnen verband) Dinteloord is in 2006 opgeheven. IJsselmuiden, de gemeente van ds Kot, had zich een jaar tevoren nog aangesloten bij de GGN. In Gouda, Rijssen, Veenendaal en IJsselmuiden bleven groepen in de GGN, waaruit later weer gemeenten ontstonden. Behalve in Middelburg bleven de buitenverbanders in het bezit van de kerkelijke goederen. In mei 1981 vormden de uitgetreden gemeenten een classis. Sindsdien zijn er geen predikantswisselingen meer geweest totdat in 2004 twee predikanten overleden. Na het overlijden in 2010 van ds. A. Wink hebben de Gereformeerde Gemeenten in Nederland (buiten verband) geen predikant meer. Ds. A.P. van der Meer (Oud Gereformeerde Gemeenten buiten verband) verleende sindsdien enige hulpdiensten in Veenendaal en later ook in Dinteloord. Van de oorspronkelijke zeven gemeenten zijn er drie, Gouda met bijna 800 leden (in 2009) [4] en Nieuwerkerk bijna 200 leden (in 2008), en Middelburg weer teruggegaan naar de Gereformeerde Gemeenten in Nederland. Het Nederlands Dagblad rapporteerde in mei 2010 dat de kleine gemeente in IJsselmuiden zichzelf had opgeheven en dat het kerkverband van Gereformeerde Gemeenten in Nederland (buiten verband) steeds verder uit elkaar viel.[5] De overgebleven twee grote gemeenten van de Gereformeerde Gemeenten in Nederland (buiten verband) in Veenendaal en Rijssen lopen leeg omdat honderden leden zijn overgestapt naar plaatselijke Gereformeerde Gemeenten in Nederland, het kerkgenootschap waaruit de 'buitenverbanders' in 1980 ontstonden. Voor de huidige leegloop telden de gemeenten buiten verband naar schatting zo'n 1500 leden [6]. De toekomst van het kerkverband is zeer onzeker. In 2014 kwam de gemeente in Veenendaal in opspraak omdat er bij het verlaten van de kerk na een dienst geen rekening gehouden werd met de twee minuten stilte tijdens de Nationale Dodenherdenking.[7]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Wetenschappelijke Raad voor het regeringsbeleid: Rapport Geloven in het publieke domein, uitgave 2006 pagina 103
  2. Jan Zwemer, in conflict met de cultuur, 2e druk, 1993, pag. 142
  3. Laatstgenoemde zegt over dit onderwerp in zijn dogmatiek: Is er te onderscheiden tussen levendmaking en de wedergeboorte? Antw.: Niet wat de staatsverwisseling betreft. Dr. C. Steenblok, de gereformeerde Dogmatiek, 2e druk, 1990, pag. 338
  4. Geref. Gem. in Ned. groeien met 771 leden. Reformatorisch Dagblad, 26 april 2010
  5. Kerkverband valt verder uit elkaar. Nederlands Dagblad, 26 mei 2010
  6. Gemeenten ‘buiten verband’ lopen leeg. Nederlands Dagblad, 15 juni 2010
  7. Kerkgangers verstoren twee minuten stilte, veenendaalsekrant.nl, 6 mei 2014