Glasvochttroebeling

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Esculaap     Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.
Glasvochttroebeling
Impressie van 'drijvers' in een oog
Impressie van 'drijvers' in een oog
Coderingen
ICD-10 H43.9
ICD-9 379.24
Portaal  Portaalicoon   Geneeskunde

Glasvochttroebeling of myiodesopsie is een vrij algemeen voorkomend entoptisch verschijnsel dat gekenmerkt wordt door schaduwachtige vormen die alleen of in groepen voorkomen in het gezichtsveld, welke de vorm van puntjes, draden of stofwebben hebben en langzaam de oogbewegingen volgen. De term is afgeleid van het Griekse myioeidès ('gelijkend aan vliegen') en òpsis ('zicht').

Beschrijving[bewerken]

Glasvochttroebelingen zijn kleine proteïnestructuren en cellulaire restmaterialen die zich min of meer vrijzwevend in het glasvocht (ook wel: "glasachtig lichaam"), de geleiachtige vloeistof die het oog vult, bevinden; waardoor ze snelle oogbewegingen vertraagd volgen. De schaduwen die ze werpen vallen daardoor niet altijd op exact dezelfde positie op het netvlies, waardoor de hersenen niet de kans krijgen ze uit de bewuste waarneming te verwijderen (zoals dat bij de schaduwen van de bloedvaten van het oog wel het geval is).

Het hebben van glasvochttroebelingen is heel normaal. Sommige mensen hebben er echter zoveel dat het zicht hier ernstig door gehinderd wordt. In deze gevallen wordt ook wel gesproken over DVS (Degenerative Vitreous Syndrome)

Oorzaken[bewerken]

Myiodesopsie kan meerdere oorzaken hebben, hieronder zijn enkele van de veelvoorkomende kort beschreven.

Verouderingsproces[bewerken]

Veroudering gaat vaak gepaard met verdikking van het glasvocht, bijzienden hebben hiervoor meer aanleg. Dit verdichtingsproces vormt glasvochttroebelingen door de afbraak van collageen. Bij veel mensen ontstaat dit al op jonge leeftijd.

Glasvochtcollaps[bewerken]

Naast de verdichting van het glasvocht bij toenemende ouderdom, wordt ook de hoeveelheid glasvocht minder, wat meestal leidt tot een glasvochtcollaps bij ouderen, waarbij het glasvocht loslaat van het netvlies. Dit gebeurt vaak in of rond het 6e levensdecennium. Ook hierbij ontstaan glasvochttroebelingen, meestal waarneembaar als grote ringen in het gezichtsveld. Omdat het glasvocht op verschillende plaatsen met het netvlies verkleefd is, kunnen er verschillende complicaties ontstaan. Een onschuldige complicatie die optreedt is een mechanische stimulatie van het netvlies, waardoor er naast glasvochttroebelingen ook tijdelijk lichtflitsen waarneembaar zijn. Ernstiger complicaties kunnen ontstaan wanneer er zo een scheurtje in het netvlies ontstaat en er een kleine bloeding volgt, wat wederom waarneembaar is als glasvochttroebelingen en aanhoudende lichtflitsen. Het zo ontstane gaatje in het netvlies kan leiden tot netvliesloslating en permanente blindheid. Bij het plotseling optreden van lichtflitsen of het verschijnen van grote aantallen kleine schaduwvormen is het altijd raadzaam zo spoedig mogelijk een huisarts of oogarts te bezoeken.

Diabetes mellitus[bewerken]

Suikerziekte (diabetes mellitus) kan ook bloed in het glasvocht tot gevolg hebben, dat waargenomen wordt als glasvochttroebelingen die soms plotseling ontstaan. Regelmatige controle door een oogarts is voor diabetici van groot belang.

Trauma[bewerken]

Een andere veelvoorkomende oorzaak van myodesopsie is oogtrauma, bijvoorbeeld na cataractextractie.

Uveitis[bewerken]

Ook uveïtis, ontsteking in het oog, veroorzaakt in veel gevallen myodesopsie.

Onderzoek en behandeling[bewerken]

Bij onderzoek dient de oogarts een pupilverwijdend middel toe en controleert vervolgens het netvlies met een spleetlamp en/of oogspiegel. Indien er geen scheurtjes in het netvlies worden geconstateerd is geen verdere behandeling met spoed noodzakelijk. Indien de troebelingen dermate hinderlijk zijn dat deze het functioneren belemmeren (bijvoorbeeld beeldschermwerk, lezen autorijden) kan een operatie (vitrectomie) of een laserbehandeling worden overwogen.

Storende floaters kunnen met een laserbehandeling worden verwijderd. Dit is een techniek die wereldwijd slechts door enkele oogartsen wordt uitgvoerd. De risico's zijn zeer laag. Bij 45 plussers ligt het succespercentage rond de 70-95%. Mensen onder de 35 zijn vaak niet te helpen met laser. Omdat er nog geen studieresultaten zijn gepubliceerd in wetenschappelijke tijdschriften gaan veel mensen er vanuit dat laser dus niet kan helpen.

Daarnaast kan het glasvocht middels een vitrectomie verwijderd worden. Met de komst van geavanceerde chirurgische instrumenten kan het troebele glasvocht onder lokale of algehele verdoving worden verwijderd. De ingreep kent een aantal belangrijke risico's, waaronder een netvliesloslating (0,5-1%)of blijvende slechtziendheid/blindheid door andere complicaties(1 patient van 116 bij een studie) . Daarnaast zal de patiënt naar aanleiding van de operatie vervroegd staar krijgen. Hoe ouder men is, hoe eerder de staar zich zal ontwikkelen.

Als een oogarts goed kijkt kan hij de meeste floaters zien. Sommige zijn daarentegen zo klein dat ze niet zichtbaar zijn. In die gevallen kan slechts anamnestisch (door de patiënt te ondervragen) worden vastgesteld dat een patiënt aan myodesopsie lijdt.

Glasvochttroebelingen bekijken[bewerken]

De meeste mensen ontdekken hun glasvochttroebelingen wanneer ze op hun rug liggend naar de hemel kijken. Veel glasvochttroebelingen hebben de neiging om langzaam te zinken in het glasvocht, zodat ze zich bij het op de rug liggen op den duur verzamelen nabij de gele vlek en goed zichtbaar worden; de helderblauwe achtergrond helpt hier nog eens bij. Het effect kan nog versterkt worden door het verkleinen van de pupil, bijvoorbeeld door door een speldenprikgat naar de hemel te kijken. (Wanneer men het speldenprikgat in kleine cirkels voor het oog beweegt is het ook mogelijk de schaduwen van de bloedvaten op het netvlies waar te nemen. Dit heet het Purkinje-fenomeen)

Externe links[bewerken]