HD 10180

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
HD 10180
Artistieke impressie van HD 10180 met planeten.
Artistieke impressie van HD 10180 met planeten.
Planeten
b, c, d, e, f, g (h, i, j?)
Spectraalklasse G1V
Waarnemingsgegevens
Rechte klimming 01u37m53,5763s
Declinatie -60° 30' 41,499"
Sterrenstelsel Melkweg
Sterrenbeeld Kleine Waterslang (Hydrus)
Schijnbare helderheid 7,33 mag
Afstand 128 (± 3) lichtjaar
Portaal  Portaalicoon   Astronomie

HD 10180 is een ster in het sterrenbeeld Hydrus (Kleine Waterslang) op ongeveer 128 lichtjaar van de aarde. Het HD 10180-stelsel is dichtbevolkt met minstens 6, waarschijnlijk 7 en mogelijk zelfs 9 planeten en zou daarmee meer planeten dan ons eigen zonnestelsel kunnen hebben; het onderzoek loopt nog.[1]

De ontdekte planeten zijn vergelijkbaar met Neptunus, dus massief en 13-25 keer de aard-massa. HD 10180 is één van de 15 bekende planetenstelsels met meer dan 3 planeten. Door de aantrekkingskracht van de planeten schommelt de ster.

Planetenstelsel[bewerken]

Animatie van het HD 10180-stelsel.
  • Er is bewijs van een ‘kleine’ planeet (ongeveer even groot als de Aarde), ter grootte van 1,4 keer de aardmassa. Deze is niet geschikt voor menselijk leven omdat deze te dicht bij ster is op 0,032 AU. Een planetair jaar duurt ongeveer 1,18 dagen.
  • Er is bewijs van een grote planeet (gelijkaardig aan Saturnus) met 65 keer de aardmassa. Deze heeft een planetair jaar van 2200 dagen. Dit is geen Jupiter-achtige planeet (met gas).

De geschiedenis van de vorming is tot nu toe onbekend. De afstand van planeten tot moederster is tussen 0,06 en 1,4 keer die van de zon tot de aarde. De 5 Neptunus-achtige planeten zouden in ons zonnestelsel in de baan rond Mars vallen en beschrijven een vast patroon (cirkelvormig).

In het algemeen geldt dat massieve planeten zich bevinden rond massieve en metaalrijke sterren bevinden, terwijl minder massieve planeten zich bevinden rond minder massieve en metaalarme sterren.

Het HD 10180-stelsel[2]
Planeet
(volgorde vanaf ster)
Massa Halve lange as
(AE)
Omlooptijd
(dagen)
Excentriciteit Straal
b >1,3 ± 0,8 M 0,02222 ± 0,00011 1,17766 ± 0,00022 0,0005 ± 0,0049
c >13,0 ± 2,0 M 0,0641 ± 0,0010 5,75973 ± 0,00083 0,07 ± 0,08
i (onbevestigd) >1,9 ± 1,8 M 0,0904 ± 0,047 9,655 ± 0,072 0,05 ± 0,23
d >11,9 ± 2,15 M 0,1284 ± 0,0061 16,354 ± 0,0013 0,011 ± 0,013
e >25,0 ± 3,9 M 0,270 ± 0,0013 49,75 ± 0,007 0,001 ± 0,010
j (onbevestigd) >5,1 ± 3,2 M 0,330 ± 0,016 67,55 ± 1,28 0,07 ± 0,12
f >23,9 ± 1,4 M 0,4929 ± 0,0078 122,88 ± 0,65 0,13 ± 0,015
g >21,4 ± 3,4 M 1,415 ± 0,091 596 ± 37 0,03 ± 0,40
h >65,8 ± 12,9 M 3,49 ± 0,60 2300 ± 550 0,18 ± 0,016
Bronnen, noten en/of referenties
  1. (en) Discovery News. "Nine Exoplanets Discovered in Solar System's 'Twin'", 6 april 2012.
  2. (en) Tuomi, Mikko (6). Evidence for 9 planets in the 10180 system. Astronomy & Astrophysics.