Haaksbergen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Haaksbergen
Gemeente in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van de gemeente Haaksbergen Wapen van de gemeente Haaksbergen
Locatie van de gemeente Haaksbergen
Situering
Provincie Overijssel
Coördinaten 52° 9' NB, 6° 44' OL
Algemeen
Oppervlakte 105,50 km²
- land 104,89 km²
- water 0,61 km²
Inwoners (1 januari 2014) 24.357? (232 inw/km²)
Hoofdplaats Haaksbergen
Naam inwoners Haaksbergenaren
Bijnaam Padndrieters, Towmeern
Belangrijke verkeersaders N18 N347 N739
Politiek
Burgemeester (lijst) Hans Gerritsen (PvdA)
Economie
Gemiddeld inkomen (2006) € 12.600 per inw.
Gem. WOZ-waarde (2008) € 240.000
WW-uitkeringen (2007) 20 per 1000 inw.
Overig
Postcode(s) 7480-7489
Netnummer(s) 053
CBS-code 0158
CBS-wijkindeling zie wijken en buurten
Website www.haaksbergen.nl
Bevolkingspiramide van de gemeente Haaksbergen
Bevolkingspiramide (2008)
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Topografische gemeentekaart van Haaksbergen, dec. 2013
Het centrum van Haaksbergen met de Pancratiuskerk in het midden
Gedeelte van het gemeentehuis
Theater 'De Kappen'

Haaksbergen (Geluidsfragment uitspraak (info / uitleg)) (Nedersaksisch: Hoksebarge) is een gemeente en dorp in het zuiden van Twente, in de Nederlandse provincie Overijssel. Het dorp telt 17.930 inwoners op 1 januari 2010.[1] De gemeente telt 24.357 inwoners (1 januari 2014 bron: CBS) en ligt dicht bij Hengelo - 11 km en Enschede - 12 km. De totale oppervlakte is 105,55 km² (waarvan water: 0,27 km²). De gemeente Haaksbergen, die zichzelf Ster in Twente noemt, maakt deel uit van het kaderwetgebied Regio Twente. Ten zuiden van Haaksbergen ligt het landgoed Lankheet waar het water van de Buurserbeek gezuiverd wordt in rietfilters.

Overige kernen[bewerken]

Boekelo (buurtschap), Brammelo (buurtschap), Buurse (Kerkdorp), Eppenzolder (buurtschap), Holthuizen (buurtschap), Honesch (buurtschap), Langelo (buurtschap), St. Isidorushoeve (Kerkdorp) en Stepelo (buurtschap).

Geschiedenis[bewerken]

De eerste bewoners binnen de huidige gemeentegrenzen vestigden zich nabij Buurse langs de Buurserbeek, vermoedelijk reeds rond 800 voor Christus. Het dorp Haaksbergen ontstond veel later, rond 800 na Christus, als landbouwnederzetting verder stroomafwaarts aan dezelfde Buurserbeek. Hier zijn overblijfselen gevonden van een houten kerkje van rond het jaar 1000, de voorloper van de huidige St. Pancratius-kerk. De eerste vermelding van Haaksbergen dateert uit 1188. In een 12e eeuws goederenregister vermeldde graaf Hendrik van Dale, die ook Diepenheim en Ahaus bezat, goederen in de parochie Hockesberghe. Aan het begin van de 14e eeuw ontstonden de marken, welke tot halverwege de 19e eeuw bleven bestaan. Onder het gericht Haaksbergen vielen de marken Brammelo, Langelo, Eppenzolder/Stepelo, Holthuizen, Boekelo en Haaksbergen/Honesch.

Rond 1400 werd de Buurserbeek, die tot dan toe door het dorp stroomde, verlegd en ten zuiden van Haaksbergen aangesloten op de Schipbeek. Hierdoor ontstond een waterverbinding met de IJssel en konden via het water de Hanzesteden Deventer, Zwolle en Zutphen worden bereikt. In de 18e eeuw werd een korenmolen gebouwd, genaamd De Korenbloem.

Zoals in de rest van Twente werd vanaf het midden van de 19e eeuw de textielindustrie van groot belang. De fabriek van D. Jordaan & Zonen zorgde voor veel werkgelegenheid. Negen werknemers werden tijdens de Tweede Wereldoorlog door de Duitsers gefusilleerd omdat zij aan een staking deelnamen. Het Monument D. Jordaan & Zonen's Textielfabrieken herdenkt hen.

Op het toppunt was 80% van de beroepsbevolking van Haaksbergen werkzaam in de textielsector. Begin jaren zeventig stortte de textielindustrie in Twente en dus ook in Haaksbergen in.

Bezienswaardigheden[bewerken]

Musea[bewerken]

Monumenten[bewerken]

In de gemeente zijn er een aantal rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten en oorlogsmonumenten, zie:

Politiek[bewerken]

Gemeenteraad[bewerken]

Gemeenteraadsverkiezingen (zetels)
Partij 1998 2002 2006 2010 2014
Leefbaar Haaksbergen / 4 3 3 6
CDA 7 6 7 7 5
D66 2 1 1 2 3
PvdA 3 3 5 3 2
VVD 3 2 2 3 2
GGH[2] 4 3 1 1 1
Totaal 19 19 19 19 19
Opkomst 66,8 % 63,3 % 62,6 % 56,1 % 55,6%

College van burgemeester en wethouders[bewerken]

Het college van burgemeester en wethouders is als volgt samengesteld:

Burgemeester: Hans Gerritsen (PvdA) [3]

Wethouders:

  • Marcel Diepenmaat, CDA[4]
  • Jan Herman Scholten, CDA[5]
  • Jan Martin van Rees, VVD[6]

Openbaar vervoer[bewerken]

Er zijn diverse directe busverbindingen met onder meer Enschede, Goor, Borculo, Doetinchem, Winterswijk en de tussenliggende plaatsen verzorgd door Syntus en Arriva.

Syntus verzorgt ook de directe busverbinding met Hengelo en de buurtbusverbinding tussen Haaksbergen en Buurse-grens.

In de zomermaanden rijdt er sinds de jaren zeventig voor de toeristen een historische stoomtrein over de Museum Buurtspoorweg (MBS) tussen Haaksbergen en Boekelo.

Bekende inwoners[bewerken]

Geboren[bewerken]

Woonachtig[bewerken]

  • Alfons Ariëns (1860-1928), priester en grondlegger van coöperatie De Eendracht en van de katholieke arbeidersbeweging
  • Han ten Broeke (1969), politicus (VVD-Tweede Kamerlid)
  • Bart van Winsen (1943), leraar, bestuurder en politicus (onder andere oud-Tweede Kamerlid en oud-wethouder van Haaksbergen voor het CDA)
  • Joost Volmer, ex-voetballer
  • Ben Steneker, country-zanger

Evenementen[bewerken]

  • Op 25 januari 2007 had Haaksbergen de primeur van de eerste Nederlandse marathonschaatswedstrijd van dat jaar op natuurijs. Op 19 december 2007 werd er eveneens de eerste marathonschaatswedstrijd van het winterseizoen 2007-2008 gehouden en op 28 december 2008 kon in Haaksbergen wederom voor het eerst op natuurijs worden geschaatst. Op vrijdag 18 december 2009 werd voor de vierde maal op rij de eerste marathonwedstrijd op natuurijs van het winterseizoen 2008-2009 in Haaksbergen gereden.
  • Op 25 augustus 1996 vond in Haaksbergen het Europees Schutterstreffen plaats, waarbij duizenden schutters van schuttersgilden uit heel Europa elkaar ontmoetten.

Media[bewerken]

De gemeente Haaksbergen heeft een eigen lokale omroep genaamd RTV Sternet. Deze omroep kent een radio- en televisieafdeling.

Partnersteden[bewerken]

Aangrenzende gemeenten[bewerken]

   Aangrenzende gemeenten   
 Hof van Twente   Hengelo   Enschede 
   Brosen windrose nl.svg   
 Berkelland (Gld)   Vreden (D  Ahaus (D

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen

Noten