Haarsteeg

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken
Haarsteeg
Plaats in Nederland
Haarsteeg
Haarsteeg
Haarsteeg
Situering
Provincie Noord-Brabant
Gemeente Heusden
Coördinaten 51°42'N  5°12'E
Algemeen
Inwoners (1 januari 2007) 2.035
Overig
Postcode 5254
Netnummer 073
Portaalicoon   Nederland
RK Kerk te Haarsteeg

Haarsteeg is een plaats (kerkdorp) in Noord-Brabant, bestaande uit lintbebouwing en met twee woonkernen, de Hoeven en Haarsteeg, die tot 1935 was verdeeld over vier gemeenten, te weten Hedikhuizen, Herpt en Bern, Nieuwkuijk en Vlijmen. Sinds 1935 maakt Haarsteeg volledig deel uit van de gemeente Vlijmen en na de herindeling van 1997 valt Haarsteeg, net als Nieuwkuijk en Vlijmen, onder de gemeente Heusden.

De parochie Haarsteeg dateert echter eerst van 1846. Wat nu behoort tot de parochie Haarsteeg behoorde vóór 1846 tot de parochie Hedikhuizen, gedeeltelijk ook tot de parochie Vlijmen. Het dorp kende mede door deze parochie een grote verbondenheid, wat na terugkomst van Haarsteegse militairen uit Nederlands-Indië in 1949 leidde tot een actieve afdeling van het Katholiek Thuisfront. Van januari 1949 tot mei 1950 werd door deze organisatie De Haarsteegbode uitgegeven.

Een keer per jaar, met carnaval, wordt Haarsteeg overspoeld door carnavalvierders in verband met de regionale optocht, waaraan meer dan 80 wagens meedoen.

Daarnaast is de Harmonie "St. Cecilia" Haarsteeg al meer dan 150 jaar actief in Haarsteeg.

Een bekend Haarsteegs persoon is Willy van den Berk (overleden in 1985), die in het verleden in de nationale schaatskernploeg onderdak heeft gehad. De door hem opgerichte schaatsclub STC Willy van den Berk draagt nog steeds zijn naam.

Een ander bekend Haarsteegs persoon is Johannes Marinus (Rien) van der Pol geboren te Heusden op 15 mei 1903 en overleden te Vlijmen op 2 september 1973, een kunstschilder en glazenier; hij was ook bekend als de Rooije Rembrandt.

Inhoud

[bewerken] Haarsteeg in de Middeleeuwen

Haarsteeg lag aan de op een zandrug gelegen weg Baardwijk-Elshout-Haarsteeg. Ten noorden lag komgrond, tot de afdamming van het oude Maasje in 1273 uitsluitend bruikbaar als weiland.

De oudste vermelding van de Haersteghe is uit 1377. Het is hier waarschijnlijk de naam van een steeg, een zandweg. In verscheidene akten uit de 15e eeuw is sprake van de Haer of de Haren in het Herptseveld. Mogelijk dat hiervan de benaming van de weg Haarsteeg is afgeleid. Want ook in Herpt is land aen de Haerstege vermeld. De eerste bewoning is te vinden in het dodenboek van Mariëndonk uit circa 1450. De bewoning in de Hoeven stamt uit iets eerdere tijden, namelijk uit circa 1344.

De Koninklijke Ned. Akademie verklaart het volgende:
„Haarsteeg" is samengesteld uit „haar", droge bodemverheffing, scherpe rug in laag land, en „steeg", smalle weg.

Totdat de Bergsche Maas werd gegraven (voltooid in 1904) was Haarsteeg met de Hedikhuizense Maas verbonden door middel van een haven. De oude haven is nu in gebruik als ijsbaan en schietterrein van de Ambrosiusschuts. De haven was lange tijd een belangrijke laad- en losplaats voor het scheepvaartverkeer naar Gorinchem, Dordrecht en Rotterdam. Op de heenweg, naar het westen, vervoerde men land- en tuinbouwproducten, riet en vooral ook manden en andere van wilgentenen vervaardige zaken. Op de terugweg werd steenkool meegenomen. Via de Hedikhuizense Maas en het Sas bereikten de kleine zeilende vrachtschepen de eigenlijke Maas.

[bewerken] Overstromingen

  • Op 2 februari 1610 ontstond de eerste fase van de Haarsteegse Wiel.
  • Op 29 december 1740, nadat Zondag te Hedickhuizen de Dijk is doorgebroken, hierbij werd de Haarsteegse wiel nog verder uitgebreid.
    Als mondelinge overlevering: "Drunen en de geheele Langstraat, te weten het land van Heusden, het land van Altena etc. bij de drie a vier voet onder water staat, en dat, indien noch drie dijken doorbreken, het te dugten stond, dat noch veele menschen en beesten het leven zouw kosten, en eindelijk, dat om deeze vrees de menschen alles verlaten en naar alle kanten vlugten om zich te redden zoo goed als zy kunnen".
  • Op 18 februari 1795 brak de dijk bij het Vergereind op 3 plaatsen tegelijk door. Van de drie toen ontstane kolken dient de middelste thans nog dienst als eendenkooi.
  • Op 22 februari 1799 weer een doorbraak op de zelfde plaats. Die schijnt geheel onverwacht gekomen te zijn: een machtige ijsschots zou de dijk eenvoudig hebben omgeduwd. Hierrbij zijn een aantal mensen om het leven gekomen en waarbij ook de kerk „verdelgt" is.
    Na deze beide rampen van 1795 en 1799 heeft men besloten „om die gevaarlijke uitspringende hoek dijks, welke nu in de tijd van 4 jaren tweemaal was ingebroken te verlaten en door een binnenwaardsche rechtlijnige bedijking te doen vervangen".

[bewerken] Wonend in Haarsteeg

[bewerken] Verenigingen in Haarsteeg


 
Persoonlijke instellingen
Boek maken
in andere talen