Hazelaar (plant)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Hazelaar
Corylus avellana, Betulaceae
Corylus avellana, Betulaceae
Taxonomische indeling
Rijk: Plantae (Planten)
Stam: Embryophyta (Landplanten)
Klasse: Spermatopsida (Zaadplanten)
Clade: Bedektzadigen
Clade: 'nieuwe' Tweezaadlobbigen
Clade: Fabiden
Orde: Fagales
Familie: Betulaceae (Berkenfamilie)
Geslacht: Corylus
soort
Corylus avellana
L. (1753)
vrouwelijk bloeiwijzen
vrouwelijk bloeiwijzen
mannelijke bloeiwijze (katjes)
mannelijke bloeiwijze (katjes)
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De hazelaar (Corylus avellana) is een in West-Europa autochtone heester uit de berkenfamilie (Betulaceae). De vrucht van de hazelaar is de hazelnoot, waarvan de kern eetbaar is.

Groeiwijze[bewerken]

De hazelaar is net als de Forsythia een "naaktbloeier": de plant bloeit als deze nog geen bladeren heeft en is voor de bestuiving afhankelijk van de wind. Aan de hazelaar zitten de mannelijke en de vrouwelijke bloeiwijzen apart. De mannelijke bloemen zitten in katjes en zijn al in de zomer aanwezig in de oksels van de bladeren. Ze gaan pas bloeien in januari. De vrouwelijke bloemen zitten met drie tot vier stuks in een klein knopje bij elkaar. Tijdens de bloei zijn alleen de rode stijlen met de stempels te zien.

De bladeren van de hazelaar zijn enkelvoudig en veernervig. De bladrand is dubbel gezaagd en er is geen bladschijfinsnijding. Ze hebben de vorm van een omgekeerd ei met een uitsteeksel. De hazelaar wordt tot 6 m hoog en gaat pas na tien jaar vrucht dragen. Er zijn echter ook geënte struiken verkrijgbaar, die al na drie jaar vrucht dragen.

Hazelnoot[bewerken]

Hazelnoten

Naast de wilde hazelaar zijn er commercieel verbouwde hazelaars. Deze zijn geoptimaliseerd voor de productie van grote noten en voor noten met weinig vliezen. De rassen zijn ontstaan uit kruisingen tussen diverse soorten. De kleinere noten van de wilde hazelaar worden echter gewaardeerd om hun meer uitgesproken smaak.

Hazelnoten zijn een bron van vitamine E. Een handvol bevat ongeveer 50% van de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid. Hiernaast bevatten ze veel energie (682 kcal per 100 gram), voornamelijk in de vorm van onverzadigde vetzuren.[1]

Verspreiding[bewerken]

De hazelnoten worden door vogels als de gaai verspreid, ze zijn ook geliefd bij muizen. Verder verspreidt de hazelaar zich via worteluitlopers. De struik, die zowel in de schaduw als in de zon kan worden aangetroffen, komt vaak op aan bosranden. Volgens de wetenschapper Frans Vera zou de hazelaar voor verspreiding een milieu nodig hebben waarin grote grazers een rol spelen. De hazelaar gedijt ook op een minder vruchtbare en/of kalkrijke bodem.

Rassen[bewerken]

In Nederland en België worden de volgende rassen veel aangeplant:

  • Camponica
  • Gunslebert
  • Gustav's Zeller
  • Lang Tidlig Zeller
  • Morell
  • Negret
  • Pauetet
  • Tonda di Giffoni

Cultivars:

  • Corylus avellana 'Contorta' (Kronkelhazelaar, krulhazelaar)
  • Corylus avellana 'Pendula' (Treurhazelaar)

Ziekten[bewerken]

De hazelnootknopmijt zorgt ervoor dat de knoppen zeer dik opzwellen en afsterven. De boom wordt ook geplaagd door de hazelnootboorder, deze kever legt zijn eitjes in de jonge hazelnoten waar de larven het vruchtvlees opeten. De bladsnuitkever (Phyllobius sp.) vreet het blad aan en rolt het op.

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties