Hendrik van Leyen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Hendrik II van Leyen
 ? - 1164
Prins-bisschop van Luik
Periode 1145-1164
Voorganger Alberon II van Namen
Opvolger Alexander II van Oerle

Hendrik van Leyen, Frans: Henri de Leez, Latijn: Henricus (?, vóór 1120 - Pavia, 4 september 1164), was een belangrijk geestelijke en staatsman in het Heilige Roomse Rijk in de 12e eeuw. Hij was proost van het kapittel van Onze-Lieve-Vrouwe in Maastricht en van het Sint-Lambertuskapittel in Luik en werd later bisschop van Luik. Hij was één van de voornaamste raadgevers van keizer Frederik I Barbarossa.

Levensloop[bewerken]

Hendrik werd wellicht geboren in Grand-Leez, tegenwoordig gemeente Gembloers, België. Hij was mogelijk de zoon van Hendrik I van Limburg. Volgens een andere theorie was hij de zoon van de graaf Van de Leyen en Hohengerolseck, en van Mechtilde, een afstammelinge van het Huis Zwaben.

Rond 1140 werd hij proost van het domkapittel in Luik. Waarschijnlijk was hij toen al enige tijd proost van het Onze-Lieve-Vrouwekapittel in Maastricht.

Op 13 mei 1145 werd hij bisschop van Luik, een functie die hij tot aan zijn dood in 1164 zou blijven vervullen. Hendrik was een voorstander van de Tweede Kruistocht (1147-1149) en deelde in de mislukking van deze onderneming. In 1151 was hij in Keulen aanwezig bij de verkiezing van Arnold II van Wied tot aartsbisschop van Keulen. In hetzelfde jaar woonde hij in Bonn-Schwarzrheindorf de plechtige inwijding bij van de door Arnold gebouwde Sint-Clemenskerk. Op 9 maart 1152 assisteerde hij Arnold van Wied te Aken bij de kroning van Frederik I Barbarossa tot rooms-koning. Drie jaar later begeleidde hij Barbarossa naar Rome en assisteerde daar de Keulse aartsbisschop bij de keizerskroning van Frederik I. In 1164 begeleidde hij Barbarossa, die hij in diens conflicten met de pausen Adrianus IV en Alexander III steeds had gesteund, opnieuw op een veldtocht naar Italië. In april van dat jaar wijdde hij op verzoek van de keizer de tegenpaus Paschalis III te Lucca.[1] Enkele maanden later overleed hij in Pavia.

Nalatenschap[bewerken]

Van 1146 tot 1164 liet Hendrik van Leyen te Bechtheim (bij Worms) de Sint-Lambertuskerk vernieuwen.[2] In 1154 zou Hendrik Kasteel Born hebben verworven. Rond 1155 bouwde hij te Tongeren nabij de vroegere kathedraal de Sint-Nicolaaskerk en een nieuwe lakenhal. Tevens liet hij er de bisschoppelijke residentie herbouwen (in 1459 gesloopt voor de bouw van de korenbeurs). Ook in Luik zelf en in Hoei werden de bisschoppelijke residenties vernieuwd. Volgens de overlevering was het Hendrik van leyen die de eerste peroen oprichtte in Luik, wat in de eeuwen daarna navolging zou vinden in alle Goede Steden van het prinsbisdom.

Bronnen[bewerken]

  • Bosman, A.F.W., De Onze Lieve Vrouwekerk te Maastricht. Utrecht/Zutphen, 1990
  • Hartog, E. den, Romanesque sculpture in Maastricht. Maastricht, 2002
  1. Zie; S. Miranda: 'Election of April 22, 1164 (Antipope Paschal III)'.
  2. Een reliëf op de toren draagt de tekst: "Henricus me fecit" (Den Hartog, pp. 123, 178).