Henry Charles Litolff

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Henry Charles Litolff
Henry Charles Litolff
Henry Charles Litolff
Volledige naam Henry Charles Litolff
Geboren 6 februari 1818
Overleden 5 augustus 1891
Land Vlag van Verenigd Koninkrijk Verenigd Koninkrijk
Nevenberoep pianist, muziekuitgever
Instrument piano
Leraren Ignaz Moscheles
Portaal  Portaalicoon   Klassieke muziek

Henry Charles Litolff (Londen, 6 februari 1818[1]Bois-Colombes, 5 augustus 1891) was een componist en pianovirtuoos uit de romantiek.

Levensloop[bewerken]

Litolff werd als zoon van een Schotse moeder en een Elsassische vader in 1818 in Londen geboren. Zijn vader was een violist die als gevangene naar Londen was gevoerd omdat hij voor Napoleon had gevochten in de Spaanse Onafhankelijkheidsoorlog.

Litolff kreeg zijn eerste muzikaal onderricht van zijn vader. Toen hij twaalf was speelde hij voor de pianist Ignaz Moscheles, die zo onder de indruk was dat hij hem vanaf 1830 gratis lessen gaf. Hij maakte de belofte waar en gaf al concerten vanaf zijn veertiende. Litolff kreeg les van Moscheles, totdat hij ervandoor ging met de zestien jaar oude Elisabeth Etherington om te trouwen in Gretna Green. Het paar verhuisde naar Melun en later naar Parijs.

In 1839 verliet hij Elisabeth en verhuisde naar Brussel. Rond 1841 verhuisde hij naar Warschau, waar hij mogelijk dirigent was van het orkest van het Teatr Narodowy. In 1844 vertrok hij naar Duitsland. Hij gaf er concerten en was de leraar van Hans von Bülow. Het jaar daarop keerde hij terug naar Engeland om officieel te scheiden van Elisabeth, maar dat plan mislukte. Hij belandde in de gevangenis en moest een hoge boete betalen. Hij wist te ontsnappen en vluchtte naar Nederland. Later kon hij toch scheiden van Elisabeth, nadat hij officieel ingezetene was geworden van het hertogdom Braunschweig. Hij raakte bevriend met de muziekuitgever Gottfried Meyer en trouwde na diens dood met zijn weduwe Julie. Het huwelijk duurde van 1851 tot 1858. Na de scheiding verhuisde hij opnieuw naar Parijs.

Werk[bewerken]

Hij was een productief componist. Toch is hij tegenwoordig het meest bekend als oprichter van de Litolff Edition van klassieke en moderne muziek. Zijn bekendste werken zijn de vier pianoconcerten, eigenlijk meer symfonieën met een obligate solopartij. Zijn eerste pianoconcert in d mineur is verloren gegaan. De andere concerten zijn:

Composities[bewerken]

Werken voor orkest[bewerken]

  • Concerto Symphonique nr. 2 in b mineur, op. 22 (1844)
  • Concerto Symphonique nr. 3 in E majeur ("National Hollandais"), op. 45 (c.1846)[2]
  • Concerto Symphonique nr. 4 in d mineur, op. 102 (c.1852)
  • Das Welfenlied, voor groot orkest, op. 99 - gebaseerd op een episch gedicht van Gustav von Meyern
  • Concerto Symphonique nr. 5 in c mineur, op. 123 (c.1867)

Werken voor harmonieorkest[bewerken]

  • Le dernier jour de la terreur - bewerkt door Grognet
  • Ouverture tot de toneelmuziek van "Die Girondisten" - bewerkt door Meister
  • Ouverture tot de toneelmuziek van "Maximilien Robespierre" - bewerkt door Miguel C. Meyrelles (1830-1900) alsook door Frank Winterbottom
  • Ouverture tot de opera "Les Templiers"

Muziektheater[bewerken]

Opera's[bewerken]

Voltooid in titel aktes première libretto
1845 Salvator Rosa alleen fragmenten 24 februari 1845, Berlijn
1847 Catherine Howard vermoedelijk: april 1847, Brussel, conservatorium
1847 Die Braut vom Kynast 3 bedrijven 3 oktober 1847, Braunschweig Friedrich Fischer
naar het gelijknamig schouwspel van Ernst Augsut Friedrich Klingemann
om 1860 Rodrique de Tolède niet uitgevoerd
1866 Le Chevalier Nahal ou La Gageure du diable 3 bedrijven 10 augustus 1866, Baden-Baden Édouard Plouvier
1871 La Boîte de Pandore 3 bedrijven oktober 1871, Parijs, Folies-Dramatiques Théodore Barrière
1872 Héloise et Abélard 3 bedrijven 17 oktober 1872, Parijs, Folies-Dramatiques Clairville - eigenlijk: Louis-François Nicolaie, William Busnach
1874 La Belle au bois dormant 3 bedrijven 4 april 1874, Parijs, Théâtre du Châtelet Clairville - eigenlijk: Louis-François Nicolaie, William Busnach
1874 La Fiancée du roi de Garbe 4 bedrijven 29 oktober 1874, Parijs, Folies-Dramatiques Adolphe Philippe Dennery, Henri Chabrillat
1875 La Mandragore 3 bedrijven 29 januari 1876, Brussel, Fantaisies-Parisiennes Jules Brésil
naar Alexandre Dumas père «Mémoires d'un médecin»
1885 Les Templiers 5 bedrijven 25 januari 1886, Brussel, Koninklijke Muntschouwburg Jules Adenis, Armand Silvestre, Lionel Bonnemère
1888 L'Escadron volant de la reine 3 bedrijven 14 december 1888, Parijs, Opéra-Comique Adolphe Philippe Dennery, Jules Brésil
Le Roi Lear 3 bedrijven niet uitgevoerd Jules Adenis, Eugène Adenis

Toneelmuziek[bewerken]

  • Ouverture zu Maximillan Robespierre, op. 55 treurspel van Robert Griepenkerl
  • Ouverture zu "Die Girondisten", op. 80 (c. 1850) treurspel van Robert Griepenkerl

Vocale muziek[bewerken]

Liederen[bewerken]

  • Abendlied, voor zangstem en piano (1849) - tekst: Nikolaus Lenau - opgedragen aan Maria Henriëtte Handel (1822-1904), echtgenote van Wilhelm Carl Albert von Weckherlin (1807-1872)

Werken voor piano[bewerken]

  • Bolero (Opuscules), op. 25, nr. 6 (1846)
  • Moments de tristesse - Deux nocturnes, op. 30
    1. Douleur
    2. Consolation
  • Impressions de voyage 6, Rapsodie polonaise, morceaux caractéristique
  • Impromptu, 3 : souvenances - Erinnerungen, op. 98
  • Spinnlied (Spinning song), op. 81

Bibliografie[bewerken]

  • Teddy Morris Blair: Henry Charles Litolff, Dissertation, Ann Arbor, Mich.: Univ. Microfilms, 1968.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. The Grove Music geeft als geboortedatum 7 augustus 1818
  2. In het derde concerto symphonique verwerkte Litolff de Nederlandse liederen "Al is ons prinsje nog zo klein" (in het scherzo) en "Wien Neêrlands bloed in d'aders vloeit" (in de finale), als herinnering aan zijn verblijf in Nederland.