Herfstvaren

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Herfstvaren
Dryopteris erythrosora1.jpg
Taxonomische indeling
Rijk: Plantae (Planten)
Stam: Embryophyta (Landplanten)
Clade: Tracheophyta
Clade: Euphyllophyta
Clade: Monilophyta
Klasse: Polypodiopsida
Orde: Polypodiales
Familie: Dryopteridaceae (Niervarenfamilie)
Geslacht: Dryopteris (Niervaren)
Soort
Dryopteris erythrosora
(D.C.Eaton) Kuntze (1891)
Afbeeldingen Herfstvaren op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De herfstvaren (Dryopteris erythrosora) is een varen uit de niervarenfamilie (Dryopteridaceae). Het is een soort van gematigde streken streken in Oost-Azië, die omwille van zijn decoratieve bladen wel gebruikt wordt als tuinplant.

Naamgeving en etymologie[bewerken]

  • Synoniem: Aspidium erythrosorum D. C. Eaton, Dryopteris cystolepidota (Miq.) C. Chr., Lastrea erythrosora Moore, Nephrodium erythrosorum Hook.
  • Duits: Rotschleierfarn
  • Engels: Autumn Fern, Japanese Wood Fern, Japanese Shield Fern, Pink Shield Fern
  • Nederlands: Herfstvaren, rode sluiervaren

De botanische naam Dryopteris is afgeleid van het Griekse 'δρύς' (= drys = eik, boom) en 'πτερóν' (= pteron = vleugel(-slag), veer). De soortaanduiding erythrosora is afkomstig van het Oudgrieks en betekent 'rood', wat slaat op de kleur van de sporenhoopjes.

Kenmerken[bewerken]

D. erythrosora, detail sporenhoopjes

De herfstvaren is een overblijvende, winterharde terrestrische varen met een korte, kruipende tot rechtopstaande wortelstok en in losse trechtervormige bundels geplaatste, tot 60 cm lange bladen. De bladstelen zijn ongeveer een derde zo lang als het blad, gegroefd, geel tot rood gekleurd, met lijnvormige tot lancetvormige bruine schubben, en bevatten twee grote en verscheidene kleine vaatbundels in een in doorsnede c-vormige tekening.

De bladen zijn aan de bovenzijde leerachtig glimmend, tweemaal gedeeld, driehoekig van vorm en met spitse top. Jonge bladen zijn koperrood en verkleuren later naar donkergroen. Er is geen verschil tussen steriele en fertiele bladen. Er zijn tot 15 paar bladslipjes, die naar de top toe smaller worden. De deelblaadjes van tweede orde zijn aan de bovenzijde gegroefd, de grootste gesteeld en geoord, de bladranden gezaagd.

De sporendoosjes zijn niervormig en liggen in twee rijen tussen de middennerf en de bladrand aan de onderzijde van het blad. Jonge sporenhoopjes worden afgedekt door rode niervormige dekvliesjes. De sporen zijn rijp tussen de zomer en de herfst.

Habitat en verspreiding[bewerken]

De herfstvaren leeft voornamelijk als terrestrische varen op de bodem van bossen in laagland en middelgebergtes. Hij komt voor in gematigde streken van Oost-Azië (Japan, China, Korea en de Filipijnen).

Herfstavren in cultuur[bewerken]

Herfstvarens worden in gematigde streken vaak in de tuin gebruikt omwille van decoratieve bladen, die van koperrood tot donkergroen verkleuren. Hij is bestand tegen onze wintertemperaturen.

Bronnen, noten en/of referenties