Hersteld Hervormde Kerk

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Hersteld Hervormde Kerk
Dorpskerk Staphorst
Dorpskerk Staphorst
Indeling
Hoofdstroming Protestantisme
Richting Gereformeerd calvinisme
Voortgekomen uit Nederlandse Hervormde Kerk in 2004
Aard
Locatie 117 gemeenten in Nederland, vooral in de Bijbelgordel. 1 gemeente in Canada.
Aantal leden 58.821 (1 januari 2014)
Karakter bevindelijk gereformeerd
Portaal  Portaalicoon   Christendom
Protestantisme

Titelpagina Statenvertaling

in Nederland

..Stromingen

Lutheranisme
Lutheranisme
Vrijzinnig-Protestantisme
Vrijzinnig-protestantisme
Midden-orthodoxie
Protestantse Kerk in Nederland
Modern-Gereformeerd
Voortgezette Gereformeerde Kerken in Nederland
Orthodox Protestantisme
Calvinisme
Gereformeerd Protestantisme
Orthodox-protestantisme
Orthodox Gereformeerd
Orthodox-gereformeerden
Bevindelijk Gereformeerden
Bevindelijk gereformeerden
Evangelisch
Evangelisch Christendom

Kerkgebouw te Elspeet
Hersteld Hervormde Jongerendag 2005 te Amersfoort
Onststaan van de verschillende stromingen in Nederland
Ontstaansgeschiedenis van kerken in Nederland

De Hersteld Hervormde Kerk is een bevindelijk gereformeerd Nederlands kerkgenootschap, dat grotendeels bestaat uit leden van de Hervormde Kerk die wegens gewetensbezwaren buiten de fusie wilden blijven met de Gereformeerde Kerken en de Evangelisch-Lutherse Kerk, die samen op 1 mei 2004 opgingen in de Protestantse Kerk in Nederland (PKN). Tot de HHK behoren voornamelijk gemeenten die eerder tot de orthodox-hervormde richtingen van de Gereformeerde Bond en Het Gekrookte Riet gerekend werden. Het aantal leden bedroeg 58.821 personen per 1 januari 2014.[1] Als een van de weinige kerkgenootschappen in Nederland kent de HHK nog een lichte groei in ledenaantal.

Geschiedenis[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie ook Protestantisme in Nederland

Het kerkverband is zoals genoemd ontstaan op 1 mei 2004, daar veel gemeenten en delen van gemeenten vanwege gewetensbezwaren niet mee wilden gaan in de nieuw gevormde PKN. Voornaamste struikelblok was de aanvaarding van de belijdenisgeschriften van de Evangelische-Lutherse Kerk, waardoor naar inzicht van de bezwaarmakers de grondslag van de kerk zou veranderen:

Tot hun grote verdriet werden en worden in de grondleggende artikelen van de kerkorde van de Protestantse Kerk in Nederland, alsook in haar ordinanties leringen en praktijken die in strijd zijn met de Heilige Schrift als waarheid Gods beleden.[2]

De eerste preses was Dirk Heemskerk. Al het kerkelijk werk moest opnieuw worden georganiseerd en opgebouwd. Veel gemeenten kerkten op noodlocaties en er ontstond in diverse gemeenten onenigheid met het in de PKN gebleven deel over de kerkelijke goederen. De scheuring maakt diepe wonden in de diverse (dorps)gemeenschappen, verschillende rechtszaken werden hierover gevoerd. Door bemiddeling van de Commissie van Bijzondere Zorg van de PKN worden met de afzonderlijke gemeenten overeenkomsten gesloten. Dit gaat niet overal even gemakkelijk. De laatste overeenkomst wordt in 2009 gesloten. Een van de eerste zaken die geregeld wordt is de oprichting van het Hersteld Hervormd Seminarie. Deze opleiding startte reeds in 2005. Ook wordt een jeugdbond opgericht, de Hersteld Hervormde Jongeren Organisatie. Een eigen kerkblad wordt opgericht, het Hervormd Kerkblad. Na enige tijd ontstaat opnieuw onenigheid met de Protestantse Kerk in Nederland, ditmaal over de naam van het nieuwe kerkverband. Het kerkverband maakte gebruik van de naam Hersteld Nederlands Hervormde Kerk en dit lag gevoelig bij de leden van de voormalige Nederlands Hervormde Kerk, die opgegaan was in de Protestantse Kerk in Nederland. Op 15 mei 2006 oordeelde het gerechtshof in Arnhem dat de Hersteld Hervormde Kerk gebonden is aan de overeenkomst die zij op 31 augustus 2004 sloot met de Protestantse Kerk in Nederland over de naamgeving. Sinds die tijd wordt de naam Hersteld Hervormde Kerk gebruikt.

Diverse zogenaamde vrije gemeenten sluiten zich aan bij het nieuwe kerkverband, onder meer in Alblasserdam, Rotterdam-Kralingseveer, Waddinxveen en Schiedam. De Oud Gereformeerde Gemeente te Den Helder stapt over naar de Hersteld Hervormde Kerk.

Sinds 2006 ondersteunt de Hersteld Hervormde Kerk de Reformed Presbyterian Church of Malawi. Dit is een kerkgenootschap in Malawi met 17.000[3] tot 20.000[4] leden en is ontstaan in 1985 als gevolg van zendingswerkzaamheden vanuit Zimbabwe van de Free Presbyterian Church of Scotland. Er zijn inmiddels meer dan 150 gemeenten,[5] die over het algemeen zeer klein zijn. Een aantal zendingswerkers is vanuit de Hersteld Hervormde Kerk uitgezonden naar dit land.[6] Ds. R. J. Oomen geeft theologisch onderwijs aan studenten en ouderlingen. Daarnaast adviseert hij de gemeenten. Sinds 2010 wordt ook zending bedreven in Suriname. Men is actief in Paramaribo (Reformatiekerk) en in het dorp Klein Powakka bij de Arowak Indianen[7]. In 2012 wordt W.J. Korving benoemd tot evangelist in Den Helder. Dit werk wordt verricht vanuit en in samenwerking met de voormalige Oud Gereformeerde Gemeente ter plaatse.

In 2011 volgt ds. Ruijgrok, Heemskerk op als preses. Sindsdien is ds. R.W. Mulder uit Leerbroek de scriba. Andere kwesties komen meer op de voorgrond, zoals het gebruik van de Herziene Statenvertaling, die in sommige gemeenten wordt gehanteerd. Verder vraagt de theologische opleiding de nodige aandacht, daar deze veel meer studenten trekt van tevoren was verwacht. Herhaaldelijk moet het aantal docenten worden uitgebreid. Een kleine tien jaar na de oprichting is het kerkelijk leven op veel plaatsen genormaliseerd, al is de pijn van de scheuring nog lang niet overal verdwenen. Op veel plaatsen zijn nieuwe kerkgebouwen verrezen, zoals in Boven-Hardinxveld, Sommelsdijk, Elspeet, Putten en Sint-Annaland. Andere gemeenten zijn bezig met de voorbereiding hiervoor. Een groot aantal gemeenten kerkt echter nog steeds in een loods, school of verenigingsgebouw. Op enkele plaatsen wordt gezamenlijk gebruikgemaakt van een dorpskerk, zoals in Garderen, Doornspijk en Montfoort. Sommige gemeenten, zoals Staphorst hebben deze in eigendom gekregen.

Op 14 augustus 2012 voegt een Canadese gemeente zich bij de Hersteld Hervormde Kerk. Het betreft de Springford Reformed Church.

Karakter[bewerken]

De Hersteld Hervormde Kerk bestaat uit 119 gemeenten (2012) en ca. 60 predikanten. Qua ligging lijkt de Hersteld Hervormde Kerk op de rechterflank van de Christelijk Gereformeerde Kerk. Bij het jeugdwerk werkt men ook samen en er is de mogelijkheid tot kanselruil met dit kerkgenootschap.

In de Hersteld Hervormde Gemeenten wordt tijdens de kerkdienst gelezen uit de Statenvertaling. Gezongen wordt er uit de psalmberijming van 1773 en de enige 12 gezangen. Politiek gezien gaat de voorkeur van de meeste leden van de Hersteld Hervormde Kerk uit naar de SGP. De gemeenten liggen bijna alle in de Bijbelgordel, een langgerekt gebied dat dwars door Nederland loopt, van Zeeland tot Noordwest-Overijssel. Onder meer in Staphorst, Ouddorp, Lunteren, Katwijk, Opheusden, Putten, Elspeet, Urk en Doornspijk bevinden zich grote hersteld hervormde gemeenten.

De opleiding tot predikant kan worden gevolgd op het Hersteld Hervormd Seminarie, verbonden aan de Vrije Universiteit Amsterdam.

Huisvesting[bewerken]

De huisvesting van de Hersteld Hervormde gemeenten is grofweg in drieën te delen. Allereerst zijn er gemeenten die de dorpskerk in eigendom of in gebruik hebben gekregen. Vaak zijn dit monumentale gebouwen. Voorbeelden van deze gemeenten zijn Melissant, Houten, Opheusden, Doornspijk, Abbenbroek, Poortvliet en Staphorst. Daarnaast zijn er vele gemeenten die gebruik maken van een tijdelijke huisvesting. Men kerkt bijvoorbeeld in een sporthal, bedrijfspand of dorpshuis. Voorbeelden van deze gemeenten zijn, Woudenberg, Waarder en Katwijk aan Zee. Tot slot hebben vele gemeente reeds een nieuw bedehuis gebouwd, of wel geheel nieuw zoals in Elspeet, Sommelsdijk, Genemuiden (2013), Harskamp, Nieuwe-Tonge, Ouddorp (2013) en Putten, of men heeft een bestaand gebouw verbouwd zoals te Goedereede of Stellendam. Als gevolg van de scheuring zijn nog veel gemeenten bezig met nieuwe huisvesting. Men is bezig met de voorbereiding of bouw van kerken in onder meer Achterberg, Emst, Gameren, IJsselmuiden, Kesteren, Katwijk aan Zee, Lunteren, Ouderkerk aan den IJssel, Poederoijen, Ridderkerk (Slikkerveer), Schoonrewoerd, Soest, Terschuur/Zwartebroek en Werkendam.

Ledental[bewerken]

Het aantal leden in Nederland bedraagt 58.821 personen op 1 januari 2014. Er is één gemeente in Canada (Springford, Ontario) met 151 leden.

Over het ledental van de Hersteld Hervormde Kerk bestond tot 2011 veel onduidelijkheid. In het Rapport Godsdienstige veranderingen in Nederland schatte het Sociaal en Cultureel Planbureau het ledenaantal in 2004/2005 op 53.900.[8] Het SGP-blad de Banier schatet het ledenaantal in 2006 op 53.000[9]. In het rapport "Geloven in het publieke domein" van de WRR[10] wordt een veel hoger cijfer genoemd, een ledental van 70.000. In september 2007 geeft de scriba van de Hersteld Hervormde Kerk aan dat het werkelijke ledental ligt tussen de 55.000 en 60.000. Dit wordt in april 2008 desgevraagd bevestigd door het kerkelijk bureau van de Hersteld Hervormde Kerk. In het jaarboek van 2011 wordt het eerste officiële ledenaantal genoemd, namelijk 56.753.

Hieronder worden alle gemeenten in een tabel weergegeven, met het ledental van 1 januari 2012:

Bekende leden[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Nederlands Dagblad d.d. 28 maart 2014: Lichte groei aantal leden Hersteld Hervormde Kerk
  2. Hersteld Hervormde Kerk, Historie
  3. http://www.digibron.nl/search/detail.jsp?sourceid=1011&uid=00000000012dbeb2957f14761ea59c03&docid=7
  4. http://www.zhhk.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=91&Itemid=116
  5. http://www.digibron.nl/search/detail.jsp?sourceid=1011&uid=00000000012dc02479bc7744e667066b&docid=1
  6. http://www.zhhk.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=95&Itemid=120
  7. http://www.zhhk.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=125&Itemid=139
  8. Rapport Godsdienstige veranderingen in Nederland, pagina 30 en 31
  9. De Banier, 2006 maart
  10. Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid: Geloven in het publieke domein (bladzijde 104 (103 in PDF) tabel 4.9)

Beluister

(info)