Hoofdpijn

Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht. Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.

Hoofdpijn
ICD-10	G43-G44, R51
ICD-9	339, 784.0
DiseasesDB	19825
MedlinePlus	003024
eMedicine	neuro/517neuro/70
MeSH	D006261
Portaal    Geneeskunde

Hoofdpijn is pijn gelokaliseerd in het hoofd. Hoofdpijn komt zoveel voor dat vrijwel iedereen er wel eens last van heeft, en sommigen zeer vaak. Hoofdpijn is vrijwel nooit een symptoom van een ernstige ziekte: meer dan 99% van alle hoofdpijn is of spanningshoofdpijn of migraine. Hoofdpijn door andere oorzaken is echter wel mogelijk. Bij bepaalde waarschuwingssignalen is nader medisch onderzoek geboden.

Waar doet het pijn

Hoofdpijn zit niet in de hersenen, die zelf niet voorzien zijn van pijnzenuwen, maar in de structuren rond de hersenen, zoals de bloedvaten, de hersenvliezen, de aangezichtsspieren, de neusbijholten en de huid.

Oorzaken

• De meeste hoofdpijn valt onder 'spierspanningshoofdpijn', waarvan de oorzaken tot op dit moment grotendeels in het duister gehuld zijn. Er is voor zover nu bekend geen volledig verklaarbare lichamelijke oorzaak. Inmiddels is wel bekend dat kleine verkrampingen in spieren, myofasciale triggerpoints genaamd, een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan de symptomen.

Hoofdpijn kan daarnaast worden veroorzaakt door:

• Ziekte - zoals griep, migraine en bijholteontsteking, hoge bloeddruk, vergiftiging
• Oogklachten
• Ingespannen kijken bij onvoldoende licht
• Langdurige inspanningen
• Te weinig drinken
• Te weinig slaap (zogenaamde vermoeidheidshoofdpijn)
• Trauma aan het hoofd
• Trauma van de nek (cervicogene hoofdpijn)
• Alcoholmisbruik, de zgn. 'kater'
• Plotselinge temperatuurdaling (ijshoofdpijn)

Behandeling

Hoofdpijn kan verholpen worden door:

• Voldoende nachtrust
• Voldoende eten en drinken opnemen
• Voldoende lichaamsbeweging en frisse lucht
• Het gebruik van alcohol, chocolade, koffie en tabak beperken
• Massage van de monnikskapspier

Medicijnen

Er is een aantal medicijnen om hoofdpijn tegen te gaan. De bekendste zijn:

• Aspirine
• Ibuprofen
• Paracetamol

Bij het gebruik van medicijnen tegen hoofdpijn dient gewaakt te worden voor medicijnafhankelijke hoofdpijn. Bij dit soort hoofdpijn is er gewenning en/of verslaving opgetreden voor het medicijn. Hierdoor vermindert het medicijn de hoofdpijn niet meer, maar wordt de hoofdpijn erger als het medicijn niet ingenomen wordt. Ontwenning van medicijnafhankelijke hoofdpijn kan een langdurig en pijnlijk proces zijn. Anders dan velen denken, kan dit fenomeen ook optreden bij langdurig of overmatig gebruik van Paracetamol of Aspirine.

Mogelijke alarmsymptomen

• hoofdpijn die voor het eerst optreedt boven 50-jarige leeftijd
• een eerste migraine aanval boven het 40e levensjaar
• hoofdpijn bij patiënten jonger dan 6 jaar
• ouderen met plaatselijk gelokaliseerde oppervlakkige hoofdpijn aan de slapen
• zwangeren met een voor hun onbekende hoofdpijn
• toename van hoofdpijn na een hoofdongeval
• heftige hoofdpijn bij zeer hoge bloeddruk
• plotseling ontstane zeer heftige hoofdpijn
• hoofdpijn met koorts en een verlaagd bewustzijn
• hoofdpijn en pijn in de nek bij buigen van hoofd
• hoofdpijn met functiestoornissen van zenuwstelsel (kracht in armen en benen, spraak, bewustzijn)
• ochtendbraken, braken niet samenhangend met hoofdpijn
• hoofdpijn met verandering van de persoonlijkheid
• hoofdpijn met achteruitgang van schoolprestaties

Bij deze gevallen wordt er aangeraden naar een arts te gaan.

Zie ook

• Spanningshoofdpijn
• Aangezichtspijn
• Clusterhoofdpijn
• Migraine
• Chronische hoofdpijn
• Medicijnafhankelijke hoofdpijn
• Cervicogene hoofdpijn