Hop (plant)
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
| Hop | |||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 Vrouwelijke plant |
|||||||||||||||||||
| Taxonomische indeling | |||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||
| soort | |||||||||||||||||||
| Humulus lupulus L. (1753) |
|||||||||||||||||||
 Hopoogsten in Hallertau |
|||||||||||||||||||
 Hoptuin in de herfst bij Neustadt an der Donau |
De hop (Humulus lupulus) is een plant uit de hennepfamilie (Cannabaceae). De plant wordt onder meer gebruikt als medicinaal middel en als bestanddeel van bier. Ook is er voor de siertuin de cultivar Humulus lupulus 'Aureus' met goudgele bladeren.
Hop is een kruidachtige, rechtswindende klimplant die in het wild voorkomt in Nederland en België. De karakteristieke 'bellen' die in augustus/september aan de vrouwelijke plant groeien en haar bloemen zijn, zijn het voor ons mensen meest nuttige deel. Op deze hopbellen bevinden zich de klieren die een olieachtige, bittere stof produceren.
De bitterstoffen uit hop (het lupuline uit de vrouwelijke hopbellen) vormen een bestanddeel van bier. Aanvankelijk werd hop aan bier toegevoegd als conserveringsmiddel, wegens zijn antiseptische werking, maar men is langzamerhand aan de bittere smaak gewend en beschouwt deze inmiddels als een essentieel onderdeel van bier en zeker van pils, de Engelse bitters en een aantal Belgische speciaalbieren. Hoppige bieren zijn Amstel 1870, Brand UP, Jopen Hoppen en Christoffel Bier in Nederland, Cristal Alken en Stella Artois in België en Beck's, Jever en DAB in Duitsland. Het Belgische hogegistingsbier XX Bitter is een aanklacht tegen de verzoeting van ons smaakpatroon, dat zijn neerslag vindt in steeds poverder gehopte (pils)bieren.
Voor Lambiek gebruikt de brouwer overjaarse hop, waarvan de vluchtige bitterstoffen vervlogen zijn, maar die al de andere hop-eigenschappen nog heeft. Voor thuisbrouwers van bier zijn zakken hop te koop bij de drogisterijen die aan zelfbrouw-producten doen.
Inhoud |
[bewerken] Het verbouwen van hop
[bewerken] Locaties
In totaal wordt er anno 2005 naar schatting zo'n 80.000 ton hop per jaar geoogst, van 55.000 hectare land, verspreid over de hele wereld. In Vlaanderen werd hop verbouwd in de streek rond Aalst en Asse waar de laatste hoppeboer verdween in 2003, en wordt hij nog steeds verbouwd in de Westhoek rond Poperinge (waar van hommel wordt gesproken), maar door de sterke concurrentie van het buitenland neemt het areaal hier gestadig af. De Belgische hop is voornamelijk bitter, terwijl hop uit Bohemen fijner, aromatischer is. In Nederland werd vroeger ook hop verbouwd, bijvoorbeeld in Schijndel en in Peize dat van de zestiende tot de achttiende eeuw bekend stond als hop-dorp. Behalve een 'museumtuin' midden in het dorp en vele naamsverwijzingen is daar niets meer van over. Sinds 1997 wordt voor de Gulpener Bierbrouwerij weer hop verbouwd in het Zuid-Limburgse Reijmerstok.
In Duitsland wordt ten opzichte van vroeger weinig hop meer verbouwd. Toch is het met meer dan 18.000 hectaren nog steeds het grootse hopproducerende land ter wereld. De beste hop komt inmiddels vrijwel exclusief uit het voormalige Oostblok rond Hongarije en Tsjechië (Bohemen).
In de noord-westelijke staten van de Verenigde Staten, met name in de staat Washington, wordt veel hop verbouwd. Hier wordt geëxperimenteerd met nieuwe soorten die minder lange stengels produceren waardoor de teelt en oogst eenvoudiger en goedkoper kunnen worden. De gewone hop heeft stengels die groeien tot een hoogte van zes tot negen meter, de nieuwe varianten komen niet hoger dan twee meter.
[bewerken] Teelt
Hop is één van de snelst groeiende planten in het plantenrijk. Hij haalt gemiddeld een groeisnelheid van 10 cm per dag. Zijn maximale hoogte is circa 8 m. Een plant kan zo'n twaalf tot twintig jaar oud worden.
Een nieuwe toepassing voor de hopteelt zijn de hopscheuten. De scheuten, vergelijkbaar met taugé en alfalfa, worden gestoken op het ogenblik dat ze nog onder de grond zitten, en worden beschouwd als een delicatesse.
Een complicerende factor bij de teelt van hop is het feit dat de kwaliteit van de werkzame stof afneemt zodra de vrouwelijke bloem is bevrucht. Daarom is het in teeltgebieden wettelijk vastgelegd dat mannelijke planten zo snel mogelijk moeten worden vernietigd. De zaadjes bevatten nl. (na bevruchting) bepaalde lipiden die ervoor zorgen dat de schuimlaag afbreekt. In Engelse bieren is dit het geval, hier is deze regel namelijk niet van toepassing.
Het oogsten van de hop vindt eind augustus, begin september plaats.
[bewerken] Effecten van hop
Hop werkt medicinaal: het is rustgevend en slaapverwekkend en wordt dus ook vaak met dit doel in thee verwerkt. Hop bevat bovendien fenolen, die sterk lijken op het vrouwelijk hormoon oestrogeen, en daardoor ongemakken bij vrouwen in de menopauze bestrijden. Er wordt zelfs beweerd dat bierdrinkende oudere mannen hierdoor meer vrouwelijke hormonen bevatten dan hun vrouwelijke leeftijdsgenoten. Menohop is een preparaat dat na onderzoek door de Universiteit Gent, op de markt werd gebracht.
 Hopstengel |
 Mannelijke plant |
 Mannelijke plant |
 vrouwelijke hopplant |
Bronnen, noten en/of referenties:
Voor een deel van bovenstaande tekst of een eerdere versie daarvan is gebruikgemaakt van de folder "Wat u moet weten over hop", een uitgave van Kasteel Croy te Laarbeek.
[bewerken] Externe links
- Nationale Hopmuseum in Poperinge (België)
- Alles over de hopplant
- Hop (Humulus lupulus) op SoortenBank.nl (gebaseerd op de 22e, voorlaatste, druk van de Heukels)
 |
Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden op de pagina Humulus lupulus op Wikimedia Commons. |
|
Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden in de categorie Humulus lupulus van Wikimedia Commons. |
