IKEA

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

IKEA
Eigendom	Privéonderneming
Oprichting	1943
Oprichter	Ingvar Kamprad
Locatie	Älmhult, Zweden
Sleutelfiguren	Anders Dahlvig Hans Gydell
Werknemers	118.000 (2007)
Producten	Meubilair
Industrie	Detailhandel
Omzet	€ 19,8 miljard (2007)
Website	ikea.com

IKEA is een Zweeds concern, met vestigingen over de hele wereld. Het richt zich op het aanbieden van betaalbare meubelen en woonartikelen, die deels zelf in elkaar gezet moeten worden.

Het concept bestaat uit het aanbieden van kwaliteitsartikelen tegen een lage prijs. Er worden eisen gesteld aan het productieproces. IKEA eist bijvoorbeeld van zijn leveranciers dat er bij de productie geen gebruik is gemaakt van kinderarbeid. Maar IKEA stelt met al zijn leveranciers ook plannen op om op gebied van andere sociale aspecten en aangaande de milieubelasting stapsgewijs tot verbetering te komen.

Er zijn 265 IKEA-vestigingen in 36 landen (oktober 2007). 235 vestigingen zijn in het bezit van IKEA zelf in 24 landen, de rest zijn franchises.^[1]

Juridisch staan bij het wereldwijde IKEA twee Nederlandse besloten vennootschappen en een Nederlandse stichting centraal.

• Inter IKEA Systems B.V. in Delft bezit het IKEA concept en handelsmerk. Deze B.V. is een deel van het bedrijf Inter IKEA Holding S.A., geregistreerd in Luxemburg, wat op zijn beurt deel uitmaakt van Inter IKEA Holding N.V. geregistreerd in de Nederlandse Antillen. Wie de eigenaars zijn achter deze holding companies is niet openbaar gemaakt, maar aangenomen wordt dat de familie Kamprad een belangrijke rol speelt ^[2].

• De eigenaar van IKEA's eigen 235 vestigingen, is INGKA Holding B.V. in Leiden. Daarmee is INGKA Holding de grootste franchisehouder van het eerder genoemde Inter IKEA Systems B.V.. Eigenaar van INGKA Holding B.V. is de Stichting INGKA Foundation, in Amsterdam.

Inhoud 1 Geschiedenis 2 Concept 3 IKEA in Nederland 4 IKEA in België 5 IKEA-catalogus 6 Trivia 7 Bronnen, noten en/of referenties

[bewerken] Geschiedenis

Het bedrijf is in 1943 opgericht door de Zweed Ingvar Kamprad. Deze was op dat moment 17 jaar oud, en had al wat geld gespaard door kleinschalige verkoop van producten aan boeren in de buurt. Hij begon een bedrijfje met geld dat hij als eindexamencadeau kreeg van zijn vader. Als naam koos hij IKEA; een samenstelling van de initialen van de oprichter (I.K.) en de eerste letters van Elmtaryd en Agunnaryd, respectievelijk de boerderij en het dorp waar hij opgroeide.

Aanvankelijk verkocht Kamprad allerlei goederen tegen een lage prijs. Het bedrijf groeide, en in 1947 begint IKEA meubels te verkopen, die in de buurt van Agunnaryd werden gemaakt. In 1951 schakelde het bedrijf geheel op meubelverkoop over. In de loop van de jaren vijftig ontstond IKEA zoals we het nu kennen; in 1953 werd de eerste toonzaal geopend in de plaats Älmhult in het zuiden van Zweden, en een paar jaar later werd besloten om zelfmontage toe te passen.

Kamprad staat vandaag niet meer aan het hoofd van IKEA, maar heeft officieel slechts een raadgevende functie binnen de INGKA Stichting. Achter de schermen heeft de Kamprad familie echter nog steeds de touwtjes in handen.

In 1973 wordt in Zürich de eerste IKEA-vestiging buiten Scandinavië geopend.

[bewerken] Concept

In elke winkel van het concern staat, vaak bij zowel de personeels- en de klanteningang, het concept groot op een muur geschreven: 'Het aanbieden van een zo breed mogelijk assortiment functionele woonartikelen van een goede vormgeving, tegen zulke lage prijzen dat zoveel mogelijk mensen in staat zijn deze artikelen te kopen'.

Een onderdeel van het IKEA concept is mechanische verkoop, dat inhoudt dat er meestal geen verkoper nodig is om een klant aan zijn gewenste artikel te helpen. Op het prijskaartje dat aan het artikel hangt, kan een klant zien waar hij het artikel kan pakken, zij het een bepaalde afdeling, het zelfbedieningsmagazijn voor de kassa's of dat een klant naar een verkoopbalie toe moet en dat het artikel na afrekenen voor de klant wordt klaargezet bij een afhaalbalie of extern magazijn (talon). Het is dus ongebruikelijk dat een verkoper een klant benadert.

[bewerken] IKEA in Nederland

Op 30 november 1978 ging in Sliedrecht het eerste IKEA woonwarenhuis van Nederland open. Het liep in het begin nog niet storm. Pas toen de IKEA-stijl door diverse woonbladen werd opgepikt, begon het balletje te rollen.

In 1982 werd in Amsterdam aan de Stadhouderskade een zogenaamde cataloguswinkel geopend; men kon er alleen kleine artikelen kopen, grotere artikelen konden worden opgehaald aan de andere kant van de stad. Daarna volgde een nieuwe 'echte' vestiging in Duiven. Op de dag van de opening stonden al om vijf uur honderden mensen te wachten voor de deur. In 1985 kon IKEA van de binnenstad van Amsterdam verhuizen naar het nieuwe bedrijventerrein Bullewijk in Amsterdam Zuidoost. In 1992 gingen de deuren van de vestigingen van Delft en Son open. Hoewel de winkel op het grondgebied van Son en Breugel staat, wordt deze vestiging toch de winkel van Eindhoven genoemd. Na 1994 werd gekozen voor een snelle expansie en groei van het marktaandeel. Nooit eerder verrezen in zo korte tijd zoveel vestigingen; Heerlen (1994), Utrecht (1996) en Groningen (1997, nadat daar al eerder ook een cataloguswinkel had gestaan) waren de nieuwe pijlers van de organisatie.

De vestiging in Delft is een bijzondere: dit is het internationale opleidingscentrum voor franchisenemers. Deze vestiging is eigendom van Inter IKEA Systems B.V. en niet van IKEA Nederland BV. Daarom verschilt deze op een aantal punten van de andere Nederlandse vestigingen. De vestiging in Delft is in 2006 verbouwd. Het pand heet nu het 'IKEA Concept Center' en de winkel heeft de naam 'The IKEA Store', voluit 'The IKEA Store in the IKEA Concept Center' (voorheen Pilot Store). Het opleidingscentrum heet 'The College', voluit 'The College in the IKEA Concept Center'. De vestiging van Delft is op dit moment de grootste vestiging in Nederland. IKEA Delft is tijdens de verbouwing slechts één dag gesloten geweest, namelijk zaterdag 11 november 2006. De oude voorraad is toen geteld, de nieuwe voorraad stond al een tijdje klaar in het nieuwe pand en in de weken die volgen wordt de nieuwe voorraad aangevuld met de oude voorraad. Maandag 13 november 2006 is IKEA Delft geopend voor klanten. Pas begin 2008 was het Concept Center helemaal klaar. Het oude pand kreeg het grootste restaurant van Nederland en werd voor de rest helemaal magazijn.

Na de eeuwwisseling werd IKEA Barendrecht (2001) geopend. In datzelfde jaar werd in Oosterhout een groot distributiecentrum van IKEA geopend, dat samen met het centrum in Genk alle IKEA-vestigingen in Nederland en België bevoorraadt.

In 2002 volgde Hengelo, terwijl de vestiging in Amsterdam een verbouwing onderging. In 2003 kwam vestiging Breda erbij en werd ook de vestiging in Utrecht verbouwd. In februari 2005 werd een vestiging in Haarlem geopend. In Groningen was na Sliedrecht tot nu toe de kleinste IKEA gevestigd, in de zomer van 2005 opende IKEA hier een nieuwe winkel, de op een na grootste van het land. IKEA Groningen kent een wereldwijd uniek winkelconcept binnen het bedrijf, de Better Living Store. Klanten kunnen hier op 5 meter brede paden zelf hun eigen weg tussen de verschillende afdelingen bepalen of zich aan speciaal ontworpen wegwijzers oriënteren, veel van de destijds aangebrachte doorsteken zijn overigens inmiddels afgesloten. Daarnaast kent deze vestiging ook niet de klassieke indeling waarbij je boven de meubelafdelingen hebt en beneden op de begane grond de afdelingen met kleine spullen die je in je karretje kan doen. Naast de winkel bevindt zich onder de Groningse vestiging het landelijke klantenservicecentrum, Customer Contact Center Nederland, met de telefonische informatielijn, de landelijke klachtenafhandeling, IKEA zakelijk en nog enkele andere ondersteunende serviceafdelingen. In totaal zijn bij deze afdeling van IKEA Nederland 200 personen werkzaam.

Op 30 juni 2006 sloot IKEA de vestiging in Sliedrecht. De vestiging was, met 14.600 m², te klein geworden om het volledige winkelconcept uit te kunnen dragen.

Op 23 augustus 2006 is de nieuwe vestiging in Amersfoort geopend. Het restaurant van IKEA Amersfoort is het grootste van Nederland met 540 zitplaatsen.

De bouw van een vestiging in Leiderdorp had reeds in 2007 moeten beginnen maar is uitgesteld tot omsteeks 2010. In Zwolle zal in 2009 worden begonnen met bouwen. ^[3]

Inmiddels is IKEA Utrecht in gesprek met de gemeente Utrecht voor verdere uitbreiding van deze vestiging en verdere aanpassing van de meubelboulevard. Utrecht is in het huidige pand, vanaf 1 juli 2006, met 17.500 m² de kleinste IKEA vestiging van Nederland. Daarmee zet zich de trend voort dat IKEA in Nederland uitsluitend naar vestigingen van rond de 30.000 m² wil. Voorlopig zal IKEA nog afwachten wat de resultaten van de nieuwe vestiging in het naburige Amersfoort zullen zijn. Afhankelijk daarvan wordt er een beslissing over een uitbreiding van de Utrechtse winkel genomen.

Recentelijk is een deel van de verbouwing van IKEA Heerlen opgeleverd. De Limburgers krijgen na de totale oplevering de grootste vestiging van IKEA Nederland. De winkel heeft dan een totale oppervlakte van 36.000m2.

Op 4 november 2008 werd bekend dat IKEA Groningen fors gaat uitbreiden. IKEA wil dit filiaal uitbreiden met 12.500 vierkante meter bedrijfsruimte. Door deze uitbreiding zal IKEA Groningen het op-een-na-grootste filiaal van Europa worden. Alleen in Zweden zelf is er nog een grotere vestiging. ^[4]

Op 10 februari 2009 werd tevens bekend dat IKEA Barendrecht met 13.000 vierkante meter wordt uitgebreid. Het restaurant wordt ruim 2 keer zo groot en binnen de extra verkoopruimte is ook al plaats ingepland voor het nog experimentele 'glasshouse'-concept van het Zweedse concern. ^[5]

Hieronder een overzicht van de Nederlandse IKEA vestigingen:

Locatie	Oppervlakte in m²	Jaar van opening	Opmerkingen
Amersfoort	29.000	2006
Amsterdam	34.700	1982
Barendrecht	27.200	2001	Gaat in 2009 uitbreiden
Breda	26.000	2003
Delft (Concept Center)	n.n.b.	1992
Duiven	22.200	1983	plannen voor uitbreiding
Groningen	29.900	1997 (heropend in 2005)	IKEA gaat deze vestiging wederom uitbreiden, dit keer met 12.500 vierkante meter. Daarmee kent dit filiaal straks 41.000 m² waarmee dit het op één na grootste filiaal van de wereld wordt[6]. Ook wordt het parkeerterrein uitgebreid met 200 plaatsen.[7]
Haarlem	29.300	2005	Bij Station Haarlem Spaarnwoude (aan de noordzijde) en ten westen van de Veerplas
Heerlen	37.000	1994
Hengelo	26.500	2002
Utrecht	20.200	1996	Wordt 2 keer zo groot als origineel
Son	28.600	1992	Is bekend onder de naam IKEA Eindhoven, gelegen op bedrijventerrein Ekkersrijt

[bewerken] IKEA in België

IKEA heeft in België zes vestigingen, namelijk in Aarlen, Anderlecht, Gent, Hognoul, Wilrijk en Zaventem.

In 1984 opende IKEA zijn eerste vestigingen in België in Zaventem en Ternat. Een jaar later volgden Hognoul en Wilrijk. De vestiging van Zaventem verhuisde in 2002 naar een nieuw gebouw op het industrieterrein, op enkele honderden meters van de vorige vestiging. In deze vestiging vindt men ook het Service Office en Customer Care Centre van IKEA BE. Anderlecht (maart 2005), Aarlen (augustus 2005) en Gent (december 2008) zijn de recentste Belgische IKEA-vestigingen. Na de opening van de Gentse winkel werd de vestiging in Ternat gesloten en verhuisde het grootste deel van het personeel mee naar de nieuwe vestiging in Gent.

In Genk heeft IKEA een groot distributiecentrum.

[bewerken] IKEA-catalogus

De Ikea-catalogus verscheen in 2006 in een wereldwijde oplage van 175 miljoen stuks. Hiermee is de catalogus het meest verspreide drukwerk ter wereld, en passeert het zelfs de bijbel waarvan naar schatting 'slechts' 90 miljoen exemplaren per jaar gedrukt worden. De catalogus wordt verspreid in 34 landen en is beschikbaar in 27 talen. Ook zijn er kleine regionale verschillen, zo zijn de catalogussen van Islamitische landen niet voorzien van barmeubels. In Nederland worden 6,1 miljoen catalogussen verspreid. Driekwart van de Nederlanders bekijkt de catalogus, 60% van de gezinnen bewaart de catalogus tot de nieuwe verschijnt.

[bewerken] Trivia

• IKEA was in 1994 mikpunt van cabaretier Youp van 't Hek in de scene Stapelbed uit zijn voorstelling Spelen met je leven.
• In 2005, 2006 en 2007 is IKEA verkozen tot beste winkelketen onder alle categorieën.^[8]
• De grootste vestiging van IKEA staat in Kungens Kurva (Stockholm). Deze vestiging is opgericht in 1965 en heeft een oppervlakte van 55.200 m².
• Het financiële boekjaar van IKEA loopt niet volgens de normale kalender maar van 1 september t/m 31 augustus, gelijk met het uitkomen van de nieuwe catalogus.
• Op sommige dagen ontstaan door het grote bezoekersaantal files op de snelwegen en toeleidende wegen rondom IKEA-vestigingen. Bij extreme drukte worden zelfs afritten afgesloten, zoals op de A13 bij de vestiging in Delft^[9] en de A1 bij de vestiging in Hengelo.^[10]