Brits-Amerikaans maatsysteem

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Imperial Standard System)
Ga naar: navigatie, zoeken
Het voormalige Weights and Measures office in Seven Sisters, Londen

Het Brits-Amerikaanse maatsysteem of imperiaal stelsel (Engels: Imperial Standard System) is een Brits systeem van maten en gewichten, met als standaard lengtemaat de yard, standaardmaat voor massa het pond en als standaard inhoudsmaat de gallon.

De volgende Anglo-Amerikaanse maatsystemen hebben allemaal hun oorsprong in oudere Engelse systemen en werden vóór de invoering van het metrische systeem ook in andere Gemenebest-staten gebruikt (het Imperial Standard System van 1824). Tegenwoordig zijn het vrijwel alleen de Verenigde Staten die de eenheden van dit systeem (de customary units) gebruiken, terwijl deze tot ver in de 20e eeuw ook in het Verenigd Koninkrijk en zijn koloniën werden gebruikt.

Lengte-eenheden[bewerken]

Britse lengtestandaarden in 1876 in Trafalgar Square, Londen

Symbool grootheid: l

Voorheen was ook in Nederland de basiseenheid van lengte de duim (Engels: inch). In 1958 werd, met inwerkingtreding vanaf 1 juli 1959, internationaal afgesproken dat de inch exact 2,54 cm bedraagt. Hiervan wijkt de Amerikaanse landmetingsinch (US survey inch) af: deze is exact 100 ⁄ 3937 m ofwel ca. 2,540 005 080 010 cm. Voor 1959 weken de Amerikaanse lengtematen licht af van de Britse.

De zeemijl is precies 800 voet langer dan de landmijl. Vroeger hanteerde men een zeemijl van 1853,184 m, vaak aangeduid als de Admiralty mile. De internationale zeemijl (International nautical/sea mile) is intussen (1929, VS 1954) vastgelegd op exact 1852 m en de kabellengte op 185,2 m. Deze cable length kan worden benaderd met 100 fathoms (182,88 m) of 120 fathoms (219,456 m) bij de US Navy. Fathoms (nl: vadems) worden alleen nog bij dieptemeting in water gebruikt; de shackle ofwel naval shot bestaat praktisch niet meer, hoewel deze Britse maateenheid nog in 1949 van 12½ naar 15 fathom werd verhoogd.

Voor speciale toepassingen bestond ook nog de geographical mile van 6082 feet (1,853 793 6 km) en de telegraph mile van 6087 feet (1,855 317 6 km).

Britse lengtematen
Eenheid Nederlands Afk. Grootte meter
inch inch/duim in., ″, " 2,54 cm 0,025 400 m
foot voet ft., ′, ' 12 inch 3,05 dm 0,304 800 m
yard yard yd. 3 feet 9,14 dm 0,914 400 m
(statute) mile mijl mi., m. 8 furlong = 1760 yard 1,61 km 1609,344 m
league - lea., l. 3 mile 4,83 km 4 828,032 m
Veld-lengtematen
link Kettingschakel (?) li., l., lnk. 1⁄25 rod = 7,92 inch 2,01 dm 0,201 168 m
rod, pole, perch roede rd., p. 198 inch 5,03 m 5,029 200 m
chain, (acre-breadth) (Ketting?) ch. 4 rod 2,01 dam 20,116 800 m
furlong furlong fur. 10 chain 2,01 hm 201,168 m
Nautische lengtematen
fathom vadem fm., fth. 6 feet 1,83 m 1,828 800 m
shackle (VK), shot (VS) 15 fathom 2,74 dam 27,432 m
cable (length) Kabellengte cbl. 1⁄10 sea mile 1,85 hm 185,318 400 m
nautical/sea mile (admiralty) Zeemijl (admiralty) nm (adm), sm 6080 feet 1,85 km 1853,184 m
(international) nautical/sea mile Zeemijl nm, sm 6076,12 foot 1,852 km (Exact) 1851,851 m
nautical/sea league nl. 3 sea mile 5,56 km 5559,552 m
Andere, oude, specialistische lengtematen
twip twp. 1⁄1440 inch 17,6 µm 0,017 63¯8 m
mil (VS), thou (VK) 1⁄1000 inch 25,4 µm 0,000 025 400 m
mickey 1⁄200 inch 127 µm 0,000 127 m
calibre kaliber cal. 1⁄100 inch 254 µm 0,000 254 m
point punt pt. 1⁄72 inch 353 µm 0,000 352 7¯7 m
(shoe) ounce 1⁄64 inch 397 µm 0,000 396 875 m
(shoe) iron 1⁄48 inch 529 µm 0,000 529 1¯6 m
line lijn ln 1⁄12 inch 2,12 mm 0,002 11¯6 m
barleycorn gerstekorrel 1⁄3 inch 8,47 mm 0,008 4¯6 m
digit, nailfoot vinger ¾ inch 1,91 cm 0,019 050 m
finger (breadth) vinger 7⁄8 inch 2,22 cm 0,022 225 m
stick 2 inch 5,08 cm 0,050 800 m
nailyard nagel 3 digit 5,72 cm 0,057 150 m
palm hand(-palm) 3 inch 7,62 cm 0,076 200 m
hand, (palm width) hand(-breedte) 4 inch 1,02 dm 0,101 600 m
shaftment 6 inch 1,52 dm 0,152 400 m
span 3 palm 2,26 dm 0,226 200 m
quarter ¼ yard 2,26 dm 0,226 200 m
cubit 18 inch 4,57 dm 0,457 200 m
pace (VS), step (VK) pas/stap 2½ ft 7,62 dm 0,762 m
ell el 45 inch 1,14 m 1,143 m
grade, geometric pace dubbele pas/stap 2 pace 1,52 m 1,524 m
rope touw (?) 20 ft 6,10 m 6,096 m
skein (streng ???) 120 yard 1,10 hm 109,728 m
spindle (spindel ?) 120 skein 13,2 km 13 167,360 m

De hierboven genoemde chain en link behoren tot de Gunter’s measurements. Daarnaast bestaat er ook nog de Ramsden’s of Engineer’s measurements:

Ramsden- of Ingenieurssysteem
Eenheid Nederlands Afk. Grootte meter
link (ketting-)schakel (?) lnk. 1 foot 3,05 dm 0,304 800 m
chain ketting(lengte) (?) ch. 100 feet 3,05 dam 30,480 m

Oppervlakte-eenheden[bewerken]

Symbool grootheid: A, O, F.

De belangrijkste van de bijzondere oppervlakte-eenheden is de acre, die 1 furlong × 1 chain is, alsmede 40 rods × 4 rods of 10 square chains en daarmee corresponderend: 10•22² = 4840 square yards; 640 acres geven een square mile. Hierbij moet opgemerkt worden dat deze grootheden in de VS in de regel zijn afgeleid van de survey inch en dus iets grotere waarden hebben dan de waarden in de volgende tabel:

Britse oppervlaktematen
Eenheid Nederlands Afk. Grootte vierkante meter
circular mil/thou circ.mil ¼•π mil² 507 µm² ~0,000 000 000 506 707 m²
square mil/thou sq.mil 1 mil² 645 µm² 0,000 000 000 645 160 m²
circular inch circ.in. ¼•π inch² 5,07 cm² ~0,000 506 707 479 164 m²
square inch vierkante inch sq.in. 1 inch² 6,45 cm² 0,000 645 160 m²
square foot vierkante voet sq.ft. 1 foot² 9,29 dm² 0,092 903 040 m²
square yard vierkante yard sq.yd. 1 yard² 83,6 dm² 0,836 127 360 m²
square 100 feet² 9,29 m² 9,290 304 m²
square rod, square perch, square pole sq.rd. 1 rod² 25,3 m² 25,292 852 640 m²
board bd. 1 inch × 1 foot 77,4 cm² 0,007 741 920 m²
cord 192 board 1,49 m² 1,486 448 640 m²
rood ro. ¼ acre 10,1 a 1011,714 105 600 m²
acre a., ac. 160 rod² 40,5 a 4046,856 422 400 m²
square mile vierkante mijl sq.mi. 1 mile² 2,59 km² 2 589 988,110 336 m²
Amerikaanse land-oppervlaktematen
Eenheid Nederlands Grootte vierkante meter (ca.)
square rod, square perch roede 1 rod² 25,3 m² 25,292 953 811 714 m²
acre  ?? 160 rod² 40,5 a 4046,872 609 874 m²
homestead ¼ section 64,7 ha 647 499,617 579 5 m²
section 1 survey mile² 2,59 km² 2 589 998,470 319 5 m²
township 36 section 93,2 km² 93 239 944,931 502 m²

De Angelsaksische hide kan behalve 100 ook 120 acre omvatten en was eigenlijk ook geen echte oppervlakte-eenheid, maar diende eerder als een abstracte bezittingsbeschrijving voor het vastleggen van de belasting.

Een yardland was meestal één vierde hide en kon 15 tot 80 acres omvatten. De oude Duitse Hufe of Hube is hieraan verwant en tevens op dezelfde manier variabel.

Hier gegeven zijn de grootheden die vandaag de dag nog in Engeland in de volksmond gebruikt worden.

Oude Engelse land-oppervlaktematen
Eenheid Nederlands Afk. Grootte vierkante meter
yardland, virgate 30 acre 12,1 ha 121 405,692 672 m²
hide 100 acre 40,5 ha 404 685,642 240 m²
barony 40 hide 16,2 km² 16 187 425,689 600 m²


Volume-eenheden[bewerken]

Symbool grootheid: V

Britse volume-eenheden
Eenheid Nederlands Afk. Grootte kubieke meter
cubic inch kubieke inch cu.in. 1 inch³ 16,4 cm³ 0,000 016 387 064 m³
cubic foot kubieke voet cu.ft. 1 foot³ 28,3 dm³ 0,028 316 846 592 m³
perch 1 perch × 1½ ft² = 24¾ ft³ 701 dm³ 0,700 841 953 200 m³
cubic yard cu.yd. 1 yard³ 765 dm³ 0,764 554 857 984 m³
freight ton 40 ft³ 1,13 m³ 1,132 673 863 680 m³
load 50 ft³ 1,42 m³ 1,415 842 329 600 m³
register ton RT 100 ft³ 2,83 m³ 2,831 684 659 200 m³
acre-inch 1 acre × 1 inch 103 m³ 102,790 153 129 m³
acre-foot 1 acre × 1 foot 1,23 dam³ 1233,481 837 547 m³

Acre-foot en acre-inch worden in de landbouw en meteorologie gebruikt voor neerslaghoeveelheden. In het metrische systeem worden voor deze doeleinden de equivalente liter per vierkante meter en millimeter gebruikt (1 l/m² = 1 dm³/m² = 0,001 m³/m² = 1 mm).

Een perch is niet alleen een lengtemaat (=pole, rod), maar wordt ook (zij het zelden) gebruikt in de bergbouw als volume-eenheid.

Inhoudsmaten[bewerken]

Symbool grootheid: V

De Amerikaanse en Britse inhoudsmaten zijn gebaseerd op drie verschillende Gallons van de oorspronkelijk vele Britse Gallons: de ale gallon, de wine gallon en de corn gallon. In het Verenigd Koninkrijk is de ale gallon van de oorspronkelijke 277,42 kubieke inch sinds 1824 op 277,419 450 kubieke inch teruggebracht (10 pound H2O bij 62 °F en een luchtdruk van 30 inch). In de VS wordt voor vloeistoffen sinds 1707 de wine gallon gehanteerd die 231 inch³ telt (oorspronkelijk 230,907 in³) en voor inhoudsmaten wordt de corn gallon van 268,8 inch³ gebruikt.

De inhoudsmaten in kubieke inch lijken misschien wat krom, maar toch steekt er meestal een bepaald concept erachter; het moet vooral makkelijk zijn om een passende maatbeker (cilindrisch of balkvormig (vierhoekig)) te fabriceren die vaak precies waren vastgelegd. Voor de wine gallon voldoet een 'balkvormige' beker van 3" x 7" x 11" en voor de corn gallon gebruikt men een Winchester-Buschel, een cilinder van 18½ inch in diameter en 8 inch hoog. Hier kunnen 8 gallons in.

Het gebruik van de Britse droge inhoudsmaten (peck en bushel) werd in het Verenigd Koninkrijk van 1968 verboden, de kenning is net als de wijn-reeks rundlet tot tun al veel eerder verouderd. In de Weights and Measures Act van 1963 werden per 1 februari 1971 ook de kleine (Apotheker-)vloeistofmaten minim, fluid scruple en fluid drachm die sinds 1824 werden gebruikt, afgeschaft.

In 1995 werd het Britse vloeistof-pint ten behoeve van de overgang op het metrische systeem op exact 568,261 250 milliliter vastgelegd, wat een lichte afronding betekent ten opzichte van 277,42 ÷ 8 in³ (568,262 411 860 ml) en 277,419 450 ÷ 8 in³ (568,261 285 249 360 ml) en omgerekend een gallon van ca. 277,419 432 791 621 in³ betekent – telkens met de vandaag gebruikelijke 25,4 mm grote inch.

De gebruikte eenheden hebben in beide systemen dezelfde namen (bijvoorbeeld drachm werd in dram veranderd) en doorgaans onderling dezelfde factoren (met uitzondering van de barrels en gill). Ter onderscheiding wordt eventueel met de afkorting Imp. resp. VS het gebruikte systeem aangegeven.

Opmerkelijk is dat zowel het Britse als het Amerikaanse aardolievat (barrel) ongeveer 159 liter bevat, terwijl het ene als 35 en het andere als 42 Gallons is gedefinieerd. Verder is de Britse vloeistof-ounce kleiner, maar de Gill, Quart en Gallon groter dan het Amerikaanse pendant.

In het Apothekensysteem werden alleen de minim, scruple, drachm, ounce, pint en gallon gebruikt.

Tabel[bewerken]

Eenheid Nederlands Afk. Grootte liter
Britse vloeistofmaten, Imperial wet
minim, drop druppel min. 1⁄20 scruple 59,2 µl 0,000 059 193 883 880 l
fluid scruple fl.sc. 1⁄3 drachm 1,18 ml 0,001 183 877 677 603 l
fluid drachm fl.dr. 1⁄8 ounce 3,55 ml 0,003 551 633 032 809 l
fluid ounce fl.oz. 1⁄5 gill 2,84 cl 0,028 413 l
glass glas ½ noggin 7,10 cl 0,071 033 l
gill, noggin kwart pint gi. ¼ pint 1,42 dl 0,142 065 l
pint pint (bierglas) fl.pt., pt. ½ quart 5,68 dl 0,568 26 l
quart Quart qt. ¼ gallon 1,14 l 1,136 52 l
gallon Gallon gal. 277,42 inch³ 4,55 l 4,546 09 l
(petrol) barrel vat bl., bbl. 35 gallon 1,59 hl 159,113 l
Britse 'droge' inhoudsmaten, Imperial dry, tot 1968
peck pk. 2 gallon 9,09 l 9,092 1 l
kenning 2 peck 1,82 dal 18,184 3 l
bushel bsh., bu. 2 kenning 3,64 dal 36,368 7 l
sack, bag 3 bushel 1,09 hl 109,106 1
quarter qr. 8 bushel 2,91 hl 290,9 l
chaldron 12 sack 1,31 kl 1309,273 2 l
load 5 quarter 1,45 kl 1454,5 l
Amerikaanse vloeistofmaten, US wet
minim, drop druppel min. 1⁄60 dram 61,6 µl 0,000 061 611 519 920 l
fluid dram fl.dr. 1⁄8 ounce 3,70 ml 0,003 696 691 195 310 l
fluid ounce fl.oz. ¼ gill 2,96 cl 0,029 573 529 562 500 l
gill gi. ¼ pint 1,18 dl 0,118 294 118 250 l
pint pint (bierglas) pt. ½ quart 4,73 dl 0,473 176 473 l
quart kwart gallon qt. ¼ gallon 9,46 dl 0,946 352 946 l
gallon gallon gal. 231 inch³ 3,79 l 3,785 411 784 l
petrol barrel olievat bl., bbl. 42 gallon = ½ firkin 1,59 hl 158,987 294 928 l
Amerikaanse 'droge' inhoudsmaten, US dry
pint pint pt. 1⁄8 gallon 5,51 dl 0,550 610 515 239 l
quart 2 pint 1,10 l 1,101 221 030 l
gallon gallon gal. ½ peck ≅ 268,8 inch³ 4,40 l 4,404 884 121 915 l
peck pk. 2 gallon = ¼ bushel 8,81 l 8,809 768 244 l
(Winchester) bushel bsh., bu. 8 inch × π•(18½ inch ÷ 2)² ≅ 2150,42 inch³ 3,52 dal 35,239 072 975 l
quarter qr. 8 bushel 2,82 hl 281,912 583 803 l

Bier en Wijn[bewerken]

Britse wijn- en bier-inhoudsmaten
Eenheid Nederlands Afk. Grootte liter
gallon gallon gal. 277,42 inch³ 4,55 l 4,546 09 l
Britse bier-inhoudsmaten, beer & ale / brewery
pin ½ firkin 2,05 dal 20,457 4 l
firkin ½ kilderkin 4,09 dal 40,914 8 l
kilderkin ½ barrel 8,18 dal 81,829 6 l
barrel vat 36 gallon 1,64 hl 163,659 2 l
hogshead hd., hhd. 1½ barrel 2,45 hl 245,489 l
puncheon 2 barrel 3,27 hl 327,318 5 l
butt 2 hogshead 4,91 hl 490,978 l
tun, ton (ton) 3 puncheon = 2 butt 9,82 hl 981,955 4 l
Britse wijn-inhoudsmaten, wine vanaf 1824
rundlet 1⁄7 pipe 6,82 dal 68,191 35 l
barrel vat ½ hogshead 1,19 hl 119,335 l
tierce 1⁄3 pipe = ½ firkin 1,59 hl 159,113 l
hogshead hd., hhd. ½ pipe 2,39 hl 238,670 l
firkin, puncheon, tertian 1⁄3 tun 3,18 hl 318,226 l
pipe, butt ½ tun 4,77 hl 477,339 l
tun (ton) 210 gallon 9,55 hl 954,68 l
Amerikaanse wijn-inhoudsmaten, wine
Eenheid Nederlands Afk. Grootte liter
gallon gallon gal. 231 inch³ 3,79 l 3,785 411 784 l
rundlet 1⁄7 pipe 6,81 dal 68,137 412 112 l
barrel vat bl. ½ hogshead = 31½ gallon 1,19 hl 119,240 471 196 l
tierce 1⁄3 pipe = ½ firkin 1,59 hl 158,987 294 928 l
hogshead hd., hhd. ½ pipe 2,38 hl 238,480 942 392 l
firkin, pon, tertian 1⁄3 tun 3,18 hl 317,974 589 856 l
pipe, butt ½ tun 4,77 hl 476,961 884 784 l
tun (ton) 252 gallon 9,54 hl 953,923 769 568 l

Uit de tierce ontstond via omwegen uiteindelijk de vandaag gebruikelijke (petrol) barrel ofwel het olievat, dat is vastgelegd op exact 159 liter.

In de keuken[bewerken]

Met name in de Noord-Amerikaanse keuken zijn de maten exact vastgelegd.

Britse kookeenheden
Eenheid Nederlands Afk. Grootte liter
Britse kookeenheden
saltspoon zoutlepel ssp. ¼ teaspoon 1,11 ml 0,001 109 8 l
teaspoon theelepel tsp. ¼ tablespoon 4,44 ml 0,004 439 l
dessertspoon dessertlepel dsp. 2 teaspoon 8,88 ml 0,008 879 l
tablespoon eetlepel tbsp. 1⁄16 cup 1,78 cl 0,017 758 l
tea cup theekopje 1⁄3 pint 1,89 dl 0,189 42 l
cup kopje c., cu. ½ pint = 10 ounce 2,84 dl 0,284 13 l
Amerikaanse kookeenheden
saltspoon zoutlepel ssp. ¼ teaspoon 1,23 ml 0,001 232 230 399 l
teaspoon theelepel tsp. 1⁄3 tablespoon 4,93 ml 0,004 928 921 595 l
dessertspoon dessertlepel dsp. 2 teaspoon 9,86 ml 0,009 857 843 190 l
tablespoon eetlepel tbsp. 1⁄16 cup 1,48 cl 0,014 786 764 782 5 l
tea cup theekopje ¾ cup 1,77 dl 0,177 441 177 l
cup kopje c., cu. ½ pint = 8 ounce 2,37 dl 0,236 588 236 5 l

Sommige koks en kookboeken gebruiken andere definities (bijvoorbeeld 1 tbsp. = ½ Imp.fl.oz). De maten dessertspoon, saltspoon en tea cup worden slechts zeer zelden gebruikt.

Flessen[bewerken]

Sinds 1979 zijn de (champagne)flessen in de USA gebaseerd op driekwart liter in plaats van op een vijfde gallon, maar sommige andere flesmaten zijn nog meer veranderd.

Eenheid Nederlands Grootte liter
glass glas 4 ounce 118 ml
split ¼ bottle 189 ml 200 ml
tenth tiende gallon 1⁄10 gallon 379 ml 375 ml
fifth, bottle vijfde gallon, Fles 1⁄5 gallon 0,757 l 0,75 l
magnum 2½ fifth = ½ gallon 1,89 l 1½ l
jeroboam 4 fifth 3,03 l 2 magnum = 3 l
rehoboam 7½ fifth = 1½ gallon 5,68 l 3 magnum = 4½ l
methuselah Methusalem 10 fifth = 2 gallon 7,57 l 4 magnum = 6 l
shalmanazar Schalmanasar 14 fifth 10,6 l 6 magnum = 9 l
balthazar Balthasar 20 fifth = 4 gallon 15,1 l 8 magnum = 12 l
nebuchadnezzar Nebukadnezar 25 fifth = 5 gallon 18,9 l 10 magnum = 15 l

Massaeenheden[bewerken]

Symbool grootheid: m.

De basiseenheid van het oorspronkelijk uit Frankrijk (rond de 15e eeuw) stammende gewichtsysteem is het pound (Avoirdupoids). Sinds 1960 is deze eenheid in de VS, Canada en het Verenigd Koninkrijk vastgelegd op 453,592 37 gram. Daarvoor was het Britse pond (vanaf 1878) 32 µg lichter (namelijk 453,592 338 g) dan het in 1893 gedefinieerde Noord-Amerikaanse pond; de afwijking was slechts 0,000 007%.

Daarnaast bestaat in de munt- en edelmetaalhandel het Troy-systeem met een pond, dat 5760 in plaats van 7000 grains bevat. Tot in de 19e eeuw (UK Medical Act van 1858) bestond er ook een apothekersysteem, dat ook een lichtere pound (Troy) van 12 ounces (in plaats van 16 ounces) gebruikte. Dit systeem gebruikte verder de scruple en de dram in plaats van de pennyweight die door de munthandel wordt gehanteerd.

Bij de gebruikte eenheden is gewoonlijk uit de context wel duidelijk welk systeem is toegepast. Het Avoirdupoids-systeem kent in de VS de toevoeging short (kort) en in de VK long (lang). Indien het nodig wordt geacht ter onderscheiding van de andere systemen, kunnen deze termen vóór de eenheid worden geplaatst (zeer zelden worden de termen net en gross gebruikt) en achter de eenheid wordt dan (Avoirdupois) gezet. Indien één der andere systemen is gebruikt en men wil dit aangeven kan men ook hier het gebruikte systeem achter de eenheid plaatsen: (Troy) of (apothecaries).

De eenheden stone en hundredweight werden in de Britse handel al enkele decennia voor de invoering van het metrische systeem afgeschaft. Britten en Ieren geven hun lichaamsgewicht desondanks toch nog vaak in stone en pound, net zoals hun lengte in feet en inch. De 'lange' (long) eenheden komen voort uit de latere invoering van de stone voor 14 pound in het Verenigd Koninkrijk en waren daar gebruikelijker dan in de koloniën. Volgens andere bronnen zijn de short-eenheden het gevolg van een gedeeltelijke decimalisering van het systeem in Noord-Amerika in de 18e eeuw, naar het voorbeeld van gebruikte eenheden op het Europese vasteland, zoals diverse centenaar (uit het Duitse Zentner, van het Latijnse centum dat honderd betekent) en Quintale voor 100 pond.

Britse gewichten
Eenheid Nederlands Afk. Grootte gram
grain grijn gr. 64,8 mg 0,064 798 910 g
Handelsgewichten, Avoirdupoids
dram drachma dr. 1⁄16 ounce 1,77 g 1,771 845 195 312 5 g
ounce, ugs. lid ons oz. 1⁄16 pound 2,83 dag 28,349 523 125 g
pound, slug pond lb., pd., #, lbm. 7000 grain 4,54 hg 453,592 37 g
short Avoirdupoids
quarter ¼ hundredweight 11,3 kg 11 339,809 25 g
hundredweight, cental cwt. 100 pound 45,4 kg 45 359,237 g
ton ton T., to. 20 hundredweight 0,907 t 907 184,74 g
long Avoirdupoids
stone stone st. 14 pound 6,35 kg 6 350,293 180 g
quarter qu., qr. l. 2 stone 12,7 kg 12 700,586 360 g
hundredweight cwt. 4 quarter 50,8 kg 50 802,345 44 g
ton ton T., to. 20 hundredweight 1,02 t 1 016 046,908 8 g
Muntgewichten, Troy
pennyweight dwt. 24 grain 1,56 g 1,555 173 840 g
ounce troy ounce oz., tr.oz., oz.t. 20 pennyweight 3,11 dag 31,103 476 800 g
pound troy pound lb., tr.lb., lb.t. 12 ounce 3,73 hg 373,241 721 600 g
Apothekergewichten, apothecaries, tot 1858
scruple s., s.ap. 20 grain 1,30 g 1,295 978 200 g
dram dr., dr.ap., ap.dr. 3 scruple 3,89 g 3,887 934 600 g
ounce troy ounce oz., oz.ap., ap.oz. 8 drams = 1 troy ounce 3,11 dag 31,103 476 800 g
pound troy pound lb., lb.ap., ap.lb. 12 ounces = 1 troy pound 3,73 hg 373,241 721 600 g

Wol[bewerken]

Alleen de hundredweight en de stone worden nog gebruikt in het normale, 'lange' Engelse gewichtssysteem.

Engelse gewichten voor wol

Eenheid Nederlands Afk. Grootte kilogram
clove, nail 7 pound 3,18 kg 3175,146 590 g
stone st. 2 clove 6,35 kg 6350,293 180 g
tod 2 stone 12,7 kg 12 700,586 360 g
hundredweight cwt. 4 tod 50,8 kg 50 802,345 440 g
wey, weight 1 5⁄8 hundredweight 82,6 kg 82 553,811 340 g
sack 2 wey 165 kg 165 107,622 680 g
last 12 sack 1,98 t 1 981 291,472 160 g

Graan[bewerken]

Ondanks de naam (bushel) wordt graan ook in de VS intussen bemeten naar het gewicht.

Engelse graanmaten
Eenheid Nederlands Afk. Grootte kilogram
bushel (maize/corn, rye) (koren)mat(?) (maïs, rogge) 56 pound 25,4 kg 25,401 172 720 kg
bushel (wheat, soybean) (koren)mat(?) (tarwe, sojabonen) 60 pound 27,2 kg 27,215 542 200 kg

Tijd[bewerken]

De enige 'afwijkende' Engelse tijdseenheid die men vandaag nog wel eens tegenkomt is de fortnight (combinatie van fourteen nights), bijvoorbeeld bij tweewekelijkse televisieprogramma's. Dit woord is in de VS niet bekend.

Engelse tijdeenheden
Eenheid Nederlands Afk. Grootte Tijd seconden
ounce 1⁄12 moment 7,5 s
moment 1⁄40 h 1,5 min 90 s
bell glas (namelijk van een zandloper) 1⁄8 watch 30 min 1800 s
watch wacht (zeevaart) 4 h 240 min 14400 s
sennight 1 week 7 dagen 604800 s
fortnight 2 weken 14 dagen 1 209 600 s

Temperatuur[bewerken]

Traditioneel is in het Engels de graden Fahrenheit meer gebruikt dan de graden Celsius. Zij onderscheiden zich in het startpunt

0 °C = 32 °F = 273,15 K,
0 °F = −17 7⁄9 °C = ca. 255,37 K

en in de grootte van één graad, die weliswaar in een eenvoudige lineaire verhouding tot elkaar staan:

1 °F = 5 ⁄ 9 °C = 5 ⁄ 9 K.

Overigens is de schaal van Fahrenheit een verbetering van het werk door de Deense astronoom Ole Christensen Rømer die in 1701 de Rømer temperatuurschaal ontwikkelde waarbij smeltend pekel als nulpunt werd gebruikt. Gabriel Fahrenheit ontwikkelde daarop zijn eigen schaal in 1724.

Afgeleide eenheden[bewerken]

Snelheid[bewerken]

Symbool grootheid: v

Engelse snelheidseenheden
Eenheid Nederlands Afk. Grootte km/h m/s
knot knoop kt, nm/h 1 nautical mile ÷ 1 h 1,852 km/h 0,514 444 4 m/s
Admiralty knot knoop (Admiralty) kn, nm(adm)/h 1 nautical mile (adm) ÷ 1 h 1,853 184 km/h 0,514 77¯3 m/s
mile per hour mijl per uur mph, mi/h 1 (statute) mile ÷ 1 h 1,609 344 km/h 0,447 040 m/s
foot per second voet per seconde fps, ft./s 1 ft ÷ 1 s 1,097 280 km/h 0,304 800 m/s

Met de invoering in 1929 (in de VS pas in 1954) van de internationale zeemijl (international nautical/sea mile) werd de oorspronkelijke snelheid van 1,853184 km/h met 1,184 m/h (ofwel 0,329 m/s) teruggebracht op exact 1,852 km/h. [1]

De knoop voor snelheid is internationaal gebruikelijk in de zee- en luchtvaart.

Kracht[bewerken]

Symbool grootheid: F

Krachteenheden
Eenheid Nederlands Afk. Grootte Newton
pound-force lbf, lbf. 1 pound • gN = 196 133 ÷ 6096 lb.•ft./s² 4,45 N 4,448 221 615 260 500 kg•m/s²
poundal pdl. 1 lb.•ft./s² 1,38 dN 0,138 254 954 376 kg•m/s²

In het gebruik van pound en pound-force wordt het verschil tussen beiden vaak niet zo nauw genomen. Ook is de definitie niet officieel. Daarnaast bestaat sinds de eerste helft van de 20e eeuw een technisch pond-voet-seconde-systeem, waarin de pound de krachteenheid is en de massa-eenheid wordt aangeduid met slug. De poundal bestaat minstens sinds 1879.

Zie ook: kilogramkracht

Druk[bewerken]

Symbool grootheid: p

Drukeenheden
Eenheid Nederlands Afk. Grootte Pascal
pound per square inch PSI psi 1 pound-force ÷ 1 inch² 6,89 kPa 6 894,757 293 168 370 kg/m•s²
torr, mmHg torr, millimeter-kwikdruk mmHg, mmHg 1⁄760 atm = 101 325 ÷ 760 Pa 1,33 hPa 133,322 368 kg/m•s²
inch mercury inch-kwikdruk inHg, "Hg 25,4 mmHg 3,39 kPa 3 386,388 157 894 730 kg/m•s²

Energie[bewerken]

Symbool grootheid: E (soms ook W).

Energieeenheden
Eenheid Nederlands Afk. Grootte Joule
calorie (15 °C) calorie cal., cal15 1 g H2O @ 1 atm, 14,5->15,5 °C 4,185 5 J 4,185 5 kg•m²/s²
Calorie (15 °C) kilocalorie C., kcal. 1000 calorie 4,185 5 kJ 4185,5 kg•m²/s²
British thermal unit Btu., BTU 1 pound H2O, 63->64 °F ~= 778 ft.•lbf. 1,055 kJ
therm 100 000 Btu 105,5 MJ
quad 10 000 000 000 therm 1,055 EJ

Naast de 15-graden-calorie bestaan er nog andere calorieën, gebaseerd op de definitie ervan. Zie daarvoor calorie.
Quad staat voor quadrillion BTU, waarbij het Amerikaanse quadrillion wordt bedoeld. In dit geval is quad dus 1015 BTU.

Vermogen[bewerken]

Symbool grootheid: P

Vermogenseenheden
Eenheid Nederlands Afk. Grootte Watt
manpower mankracht 1/10 horsepower 7,46 daW 74,569 987 158 227 kg•m²/s³
horsepower paardenkracht hp., B.H.P. 550 lbf.•ft./s = 550 • 196 133 ÷ 6096 lb.•ft.²/s³ 7,46 hW 745,699 871 582 270 kg•m²/s³

De Nederlandse paardenkracht is (net als bijvoorbeeld de Duitse Pferdestärke) gedefinieerd als 75 kgf•m/s en is met 735,498 750 watt iets kleiner dan de Britse horse power. Deze wordt soms ook met metric horsepower, m.a.w. met metrische paardenkracht aangeduid.

Externe links[bewerken]