Iznogoedh

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Iznogoedh (uitspreken als "is no good" met een Frans accent) is een Franse stripreeks uit 1962 bedacht door Jean Tabary (tekeningen) en René Goscinny (scenario) met in de hoofdrol grootvizier Iznogoedh. De Nederlandstalige uitgaven zijn verschenen bij verschillende uitgeverijen.

Grootvizier Iznogoedh wil absoluut "Kalief worden in plaats van de Kalief". Arglistig probeert hij met alle beschikbare middelen kalief Haroen el Poessah uit te schakelen en zelf de troon te bestijgen. Zijn moordpogingen falen echter altijd.

De humor in de stripreeks is gebaseerd op het feit dat het mislukken van alle moordpogingen op de kinderlijk naïeve kalief op louter toeval schijnt te berusten of door de ongebruikelijke inspanningen van zijn grootvizier, waardoor Iznogoedh nog verder in de gunst van de kalief stijgt. Dit zint hem in het geheel niet en drijft hem tot waanzin en tot het plannen van een volgende moordpoging.

Iznogoedhs onvrijwillige medeplichtige bij alle aanslagen is de enigszins domme, luie en geldzuchtige Ali del Dehrel. In verschillende verhalen verschijnen de auteurs als bijfiguren.

De verhalen van Iznogoedh bevatten tal van woordspelingen. Het is na Asterix en Lucky Luke de succesvolste reeks van Goscinny.[1] Van Iznogoedh werden wereldwijd 10 miljoen albums verkocht.[2]

Geschiedenis[bewerken]

Iznogoedh werd door René Goscinny bedacht als een personage voor de verhalenreeks rond De kleine Nicolaas. Nadat Goscinny en Tabary al voor een aantal projecten hadden samengewerkt, startten ze in 1962 een stripreeks rond de kalief. De reeks verscheen aanvankelijk in Record, maar verhuisde in 1968 naar Pilote, dat opgericht werd door Goscinny.[1]

Na Goscinny's dood in 1977 nam Tabary ook de scenario's voor zijn rekening. Hij gaf de strips in eigen beheer uit, waarvoor in 1979 de uitgeverij Editions Tabary werd opgericht. Na 27 albums gaf hij in 2008 de fakkel door aan zijn kinderen: Nicolas nam het tekenwerk over, Stéphane en Muriel ontfermden zich over de scenario's.[1][3]

Sinds 1992 bestaat er een Franse "prijs" die vernoemd is naar Iznogoedh: de Prix Iznogoud. Die wordt uitgereikt aan een persoon die er niet in slaagde de macht te grijpen, zoals Iznogoedh. In 2004 reikte de juryvoorzitter, André Santini, de prijs aan zichzelf uit omdat hij de regionale verkiezen in Île-de-France niet kon winnen.[1]

In 1995 verscheen een tekenfilmserie, in 2005 een langspeelfilm. De film trok in Frankrijk 2,5 miljoen bezoekers.[1]

Albums[bewerken]

  1. Grootvizier Iznogoedh
  2. De listen en lagen van grootvizier Iznogoedh
  3. De vakantie van de kalief
  4. Iznogoedh de verrader
  5. Lancering van de grootvizier
  6. Gekonkel in het kalifaat
  7. De wortel van het kwaad
  8. Het magische tapijt
  9. Kalief in plaats van Kalief?
  10. De staatgreep van Iznogoedh
  11. De koppigheid van Iznogoedh
  12. De legpuzzel van Iznogoedh
  13. Kalief in plaats van de Kalief?
  14. Les Cauchemars d'Iznogoud - Tome 1 (niet in het Nederlands verschenen)
  15. L'Enfance d'Iznogoud (niet in het Nederlands verschenen)
  16. Iznogoud et les Femmes (niet in het Nederlands verschenen)
  17. Les Cauchemars d'Iznogoud (Bis) (niet in het Nederlands verschenen)
  18. Le Complice d'Iznogoud (niet in het Nederlands verschenen)
  19. L'Anniversaire d'Iznogoud (niet in het Nederlands verschenen)
  20. Enfin Calife! (niet in het Nederlands verschenen)
  21. Le Piège de la Sirène (niet in het Nederlands verschenen)
  22. Les Cauchemars d'Iznogoud - Tome 2 (niet in het Nederlands verschenen)
  23. Les Cauchemars d'Iznogoud - Tome 3 (niet in het Nederlands verschenen)
  24. Les Retours d'Iznogoud (niet in het Nederlands verschenen)
  25. Qui a tué le Calife? (niet in het Nederlands verschenen)
  26. Un Monstre Sympathique (niet in het Nederlands verschenen)
  27. La Faute de l'ancêtre (niet in het Nederlands verschenen)
  28. Les Mille et Une Nuits du Calife (niet in het Nederlands verschenen)

Tekenfilmserie[bewerken]

Algemeen[bewerken]

In 1995 is een 52-delige tekenfilmserie ontwikkeld gebaseerd op de stripreeks. Eén filmpje duurt 13 minuten.[1] Enkele details uit de stripreeks zijn echter aangepast. Er komen bijvoorbeeld geen gehandicapte personen (eenbenige personen) in voor. En in tegenstelling tot de strips, behield de tekenfilm in Nederland zijn originele naam, "Iznogoud". Ook Ali del Dehrel behield zijn originele naam "Dilat Larath".

De serie werd in Amerika en Frankrijk (de landen van productie) in 1995 uitgezonden. In Nederland werd de serie rond 2000 voor het eerst uitgezonden op Fox Kids, dat tegenwoordig bekendstaat als Disney XD. De serie werd tijdens zijn eerste run op Fox Kids in het Engels (en tevens Nederlands ondertiteld) uitgezonden. Rond 2002/2003 kwam Fox Kids met een Nederlands gesproken versie.

De serie werd geproduceerd door Saban Entertainment.

Stemmencast[bewerken]

Personage Nederlandse versie Amerikaanse versie Franse versie
Iznogoud ??? ??? Gérard Hernandez
Dilat Larath (Engelse versie: Adoehlaf Alot) Reinder van der Naalt ??? Henri Guybet
Sultan Haroen el Poessah Jon van Eerd ??? Luq Hamet

Buitenlandse namen[bewerken]

Iznogoedh heet in de andere talen

  • Duits: Isnogud
  • Engels: Iznogoud
  • Fins: Ahmed Ahne
  • Frans: Iznogoud
  • Grieks: Ιζνογκούντ (Isnogúd)

DVD[bewerken]

Alle dvd's zijn Nederlands gesproken, uitgebracht door Company of Kids en hebben een speelduur van tachtig minuten per dvd.

Volume Afleveringen Releasedatum
Deel 1 - Het Onzichtbare Bed afl. 01 t/m 04 2005
Deel 2 - Gekwaak In De Nacht afl. 05 t/m 08 2005
Deel 3 - Gouden Vingers afl. 09 t/m 12 2005
Bronnen, noten en/of referenties
  1. a b c d e f (nl) Jean Tabary overleden. De Stripspeciaalzaak (19 augustus 2011) Geraadpleegd op 28 augustus 2011
  2. (fr) Iznogoud. Editions Tabary Geraadpleegd op 28 augustus 2011
  3. (fr) Jean Tabary. Editions Tabary Geraadpleegd op 28 augustus 2011