Jón Sveinsson

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Jón Stefán Sveinsson, beter bekend onder zijn koosnaam Nonni (Möðruvellir, 16 november 1857Keulen, 16 oktober 1944) was een IJslandse schrijver van kinderboeken.

Sveinsson is geboren in Hof bij Möðruvellir in het Hörgárdal niet ver van Akureyri op 16 november 1857. Zijn ouders waren Sigríður Jónsdóttir (1826-1910) uit Reykjahlíð bij Mývatn, en Sveinn Þórarinsson (1821-1869). Sigríður en Sveinn hadden acht kinderen, van wie er drie in de herfst van 1860 aan difterie overleden. De kinderen die overleefden waren Björg (koosnaam Bogga) (1854-1882), Jón (Nonni), Sigríður Guðlaug (1858-1916), Friðrik (1864-1943) en Ármann (koosnaam Manni) (1865-1885). Voor haar huwelijk had Sigríður nog een dochter Kristín (1852-1949).

In 1865 verhuisde Sveinsson op 7 jarige leeftijd met zijn ouders naar Akureyri naar het zogenaamde Pálshús (huis van Páll) die naar de eerste bewoner was vernoemd. Sveinsson had daar een gelukkige jeugd totdat in 1869 zijn vader Sveinn overleed. Vanaf die tijd had het gezin een moeilijke tijd, en konden ze financieel niet rondkomen. Sigríður vertrok naar Canada waar zij hertrouwde.

In augustus 1870 verliet Sveinsson IJsland op uitnodiging van een Frans edelman die zijn opleiding in Frankrijk wilde bekostigen. Wegens de heersende Duits-Franse oorlog kon hij niet direct naar Frankrijk afreizen, en wachtte hij zijn tijd in Kopenhagen af waar hij het katholieke geloof aannam. Het daarop volgende jaar kwam hij in Amiens aan, waar hij de Latijnse school bezocht en Jezuïet werd. Een paar jaar later voegde zijn broer Ármann (Manni) zich bij hem om aan dezelfde school te studeren. In 1885 overleed deze echter op jeugdige leeftijd. Sveinsson reisde vervolgens via België en Nederland, waar hij onder meer literatuur, filosofie en theologie studeerde, naar Engeland waar hij in 1890 in Liverpool tot priester werd gewijd. Sinds de Reformatie en de onthoofding van bisschop Jón Arason in 1550, was Sveinsson daarmee weer de eerste Rooms-Katholieke priester van IJslandse afkomst. Twee jaar later ging hij weer terug naar Denemarken om gedurende de volgende 20 jaar aan dezelfde school in Ordrup les te geven waar hij vroeger zelf student was geweest. De jaren die daarop volgen woonde hij onder meer in Duitsland, Oostenrijk en Nederland. In deze periode is Sveinsson begonnen met schrijven. Sinds 1906 schreef hij zijn 13 romans, waarbij gebeurtenissen en avonturen uit zijn jeugd op IJsland een zeer belangrijke rol in nam. Hij schreef zijn boeken in het Duits, van waaruit ze in meer dan 30 talen werden vertaald, ook in het Nederlands.

Monument voor Jón Sveinsson, Möðruvellir, Hörgárdalur.

Sveinsson bezocht IJsland slechts twee maal. De eerste maal was dat in 1894, en de tweede keer op uitnodiging van de IJslandse regering in 1930 om het duizendjarig jubileum van het Alþing, het oudste parlement ter wereld, te vieren. Van 1936 tot 1938 heeft hij een aantal lange reizen gemaakt die hem naar de Noord-Amerika, Canada en Japan hebben gevoerd. Vanaf 1939 woonde hij in het jezuïetenklooster te Valkenburg. Toen dit in 1942 werd gevorderd om er een jongensschool van de SS te vestigen, verhuisde hij terug naar Duitsland.

Sveinsson stierf op 16 oktober 1944 op 86-jarige leeftijd in het St. Franziskus-Hospital in Keulen en is in het Melaten-Friedhof aldaar begraven. Ter ere van Sveinsson is er een straat in Keulen naar hem vernoemd: de Nonniweg.

Op Jóns verjaardag 16 november 1957 opende de Zonta Club van Akureyri een museum over Jón. Het museum is gevestigd in Jóns ouderlijk huis, het oude Pálshús. Dat kleine, zwarte houten huis wordt nu het Nonnahús genoemd.

Bibliografie[bewerken]

(De oorspronkelijke titels waren in het Duits).

  • Nonni
  • Nonni und Manni
  • Sonnentage
  • Die Stadt am Sund
  • Abenteuer auf den Inseln
  • Auf Skipalon
  • Nonni erzählt
  • Zwischen Eis und Feuer
  • Wie Nonni das Glück fand
  • Nonni in Amerika
  • Die Feuerinsel im Nordmeer
  • Nonnis Reise um die Welt Band 1: Nonni in Amerika Band 2: Nonni in Japan

In 1988 verscheen de IJslandse jeugdserie Nonni en Manni, gebaseerd op de verhalen van Jón Sveinsson.

Externe links[bewerken]