Jacobus III van Schotland

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Jacobus III
1451/1452-1488
James III and Margaret of Denmark.jpg
Koning van Schotland
Periode 14601488
Voorganger Jacobus II
Opvolger Jacobus IV
Vader Jacobus II van Schotland
Moeder Maria van Gelre
Dynastie huis Stuart

Jacobus III (Stirling Castle of St Andrews Castle, ca. 1451/1452veldslag van Sauchieburn (nabij Stirling, Schotland), 11 juni 1488) was koning van Schotland van 1460-1488. Hij was niet populair bij het volk, grotendeels vanwege zijn banden met het Engels vorstenhuis.

Het is niet precies bekend wanneer Jacobus III geboren werd. De drie mogelijke data die genoemd worden, zijn mei 1452, 10 juli of 20 juli 1451. Zijn geboorte vond plaats in Stirling Castle ofwel het slot van St Andrews. Gedurende zijn jeugd werd Schotland eerst (1460-1463) bestuurd door zijn moeder (Maria van Gelre), later door James Kennedy, de bisschop van St Andrews en Gilbert, Lord Kennedy (1463-1466) en Lord Boyd (1466-1469).

In 1469 trouwde Jacobus III met Margareta (1456-1486), een dochter van koning Christiaan I van Denemarken en Dorothea van Brandenburg, in Holyrood Abbey (Edinburgh). Met haar zou hij uiteindelijk drie kinderen krijgen, Jacobus IV van Schotland, James Stewart en John Stewart.

Rond 1470 kreeg Jacobus III de ambitie om Schotland uit te breiden en een alliantie met Engeland aan te gaan. Hij stelde voor om Bretagne, Saintonge en Gelre in te lijven. Nadat deze hoogmoedige gedachten in het Schotse parlement tot een crisis hadden geleid, werd de affaire in de doofpot gestopt.

In 1474 regelde Jacobus IIII een later huwelijk tussen zijn toen nog zeer jonge zoon Jacobus IV en Elizabeth Woodville (de dochter van koning Eduard IV van Engeland). Dit huwelijk "met de vijand" lag heel gevoelig bij de Schotten.

In 1479 werd de door het huwelijk verkregen alliantie tussen Engeland en Schotland vernietigd, en ontstond er een grote spanning tussen de twee landen. De gemoederen liepen dermate hoog op, dat Eduard IV in 1482 een leger op de been bracht om Schotland in te lijven. In juli 1482 werd Jacobus III door verschillende (Schotse?) edelen gearresteerd, en gevangengezet in Edinburgh Castle. Het Engelse leger slaagde er niet in om Edinburgh Castle in te nemen en raakte zonder geld. Het leger was genoodzaakt om terug te keren. Jacobus nam de macht terug in handen in december 1482. Zes jaar later zouden de edelen nogmaals een poging ondernemen om Jacobus van de troon te stoten. Deze keer hadden ze meer succes. Met het leger dat op de been gebracht werd, wisten de edelen Jacobus te verslaan en uiteindelijk om te brengen.

Engeland
Angelsaksen: Alfred de Grote · Eduard de Oudere · Æthelstan · Edmund I de Geweldige · Edred · Edwy · Edgar de Vreedzame · Eduard de Martelaar · Ethelred · Sven Gaffelbaard · Edmund II Ironside · Knoet de Grote · Harold I Hazenvoet · Hardeknoet · Eduard de Belijder · Harold II Godwinson · Edgar Ætheling
Huis Normandië: Willem I de Veroveraar · Willem II Rufus · Hendrik I Beauclerc · Stefanus · Mathilde
Huis Plantagenet: Hendrik II · Richard I Leeuwenhart · Jan zonder Land · Hendrik III · Eduard I Longshanks · Eduard II · Eduard III · Richard II · Hendrik IV Bolingbroke · Hendrik V · Hendrik VI · Eduard IV · Eduard V · Richard III
Huis Tudor: Hendrik VII · Hendrik VIII · Eduard VI · Jane Grey · Maria I · Elizabeth I
Huis Stuart: Jacobus I · Karel I
Lord Protector: Oliver Cromwell · Richard Cromwell
Huis Stuart: Karel II · Jacobus II · Willem III en Maria II · Anna
Schotland
Huis Alpin: Kenneth I · Donald I · Constantijn I · Aedh · Eochaid · Giric · Donald II · Constantijn II · Malcolm I · Indulf · Dubh · Culen · Kenneth II · Constantijn III · Kenneth III · Malcolm II
Huis Dunkeld: Duncan I
Huis Alpin: Macbeth · Lulach
Huis Dunkeld: Malcolm III · Donald III · Duncan II · Donald III · Edmund · Edgar · Alexander I · David I · Malcolm IV · Willem I · Alexander II · Alexander III · Margaretha · Jan
Huis Bruce: Robert I · David II
Huis Stuart: Robert II · Robert III · Jacobus I · Jacobus II · Jacobus III · Jacobus IV · Jacobus V · Maria I · Jacobus VI · Karel I · Karel II · Jacobus VII · Maria II
Huis Oranje-Nassau: Willem II
Huis Stuart: Anna
Groot-Brittannië
Huis Hannover: George I · George II · George III · George III
Verenigd Koninkrijk
Huis Hannover: George IV · Willem IV · Victoria
Huis Saksen-Coburg en Gotha: Eduard VII · George V
Huis Windsor: George V · Eduard VIII · George VI · Elizabeth II