Jalal Talabani
| Jalal Talabani | ||||
 |
||||
| Jalal Talabani president van Irak | ||||
| Premier | Ibrahim Jaafari Nouri Maliki |
|||
| Voorganger | Ghazi al-Yawar | |||
| Geboren | 12 november 1933 | |||
| Geboorteplaats | Kelkan, Irak | |||
| Politieke partij | Patriottische Unie van Koerdistan | |||
|
||||
Jalal Talabani (Kelkan (Irak), 12 november 1933) is de huidige president van Irak. Hij is op 24 april 2006 door het parlement tot president verkozen. Talabani is een Koerd en de leider van de Patriottische Unie van Koerdistan (PUK).
Inhoud |
[bewerken] Jeugd
Talabani verhuisde op jeugdige leeftijd eerst naar Arbil en later naar Kirkoek, waar hij rechten studeerde. Hij maakte echter zijn studie niet af, omdat hij gezocht werd door de Iraakse geheime dienst vanwege zijn politieke activiteiten. Talabani moest vluchten.
[bewerken] KDP
In 1947 werd hij lid van de Koerdische Democratische Partij (KDP). In 1961 had hij zich opgewerkt tot hoofd van het militaire bureau van de partij. In deze hoedanigheid reisde Talabani de hele wereld over om aandacht te vragen voor het Koerdische streven naar autonomie.
[bewerken] PUK
In 1975 richtte hij de Patriottische Unie Koerdistan op, nadat er al jarenlang een schisma binnen de KDP bestond. De PUK ging gelden als het radicale en intellectuele alternatief voor de meer traditionele KDP, maar wilde naar eigen zeggen 'Koerdistan herbouwen volgens moderne en democratische principes'. In de jaren die volgden kwam het regelmatig tot een treffen tussen de KDP van Massoud Barzani en de PUK van Talabani, hoewel de twist meer om persoonlijke problemen ging dan om ideologische. Barzani's KDP schrok er niet voor terug om bondgenootschappen aan te gaan met Saddam Hoessein en Turkije, onder andere voor de smokkel van aardolie naar Turkije. Talabani werkte echter nauw samen met Syrië, Iran en de VS. Daarnaast zouden zowel Barzani als Talabani door Turkije zijn gesteund tijdens het presidentschap van Turgut Özal, onder andere door het verstrekken van een Turks diplomatiek paspoort, waardoor zij vrij rond de wereld konden reizen.
Na de Golfoorlog verkreeg Koerdistan een internationaal beschermde status. De Amerikaanse en Engelse luchtmacht bewaakten het Koerdische luchtruim. Aanvankelijk werkten de Koerdische facties samen in een parlement. Maar van 1994 tot 1998 mocht opnieuw van onderlinge oorlog gesproken worden. Dit resulteerde in deling van het gebied in twee staatjes.
Inmiddels heeft de PUK een ledental van 150.000 en is daarmee met de KDP de belangrijkste Koerdische vertegenwoordiger in de nieuwe Iraakse Regeringsraad. Talabani hoopt op vergaande autonomie voor zijn Koerdistan.
De KDP en PUK zijn op dit moment bezig met het opbouwen van een verenigde regering voor heel Koerdistan.
[bewerken] Presidentschap
Op 6 april 2005, na maandenlange onderhandelingen na de verkiezingen van 30 januari, werd Talabani benoemd tot president van Irak. Het is voor het eerst dat een Koerd tot president gekozen wordt. Hij krijgt twee vicepresidenten: de soennitische Ghazi al-Yawar, die hiervoor interim-president was, en de sjiitische Adel Abdul Mehdi.
De regering moest een nieuwe grondwet opstellen die vervolgens in een referendum aan het volk werd voorgelegd. Keurt het volk de grondwet goed, dan volgen nieuwe verkiezingen volgens die grondwet. Tot die tijd is Talabani de interim-president. Hij is tegenstander van de doodstraf en kondigde aan een eventueel doodvonnis van Saddam Hoessein niet te zullen bekrachtigen. Uiteindelijk is de Iraakse ex-dictator toch opgehangen.
[bewerken] Externe links
- (nl) Profiel van Jalal Talabani bij de NOS
 |
Zie de categorie Jalal Talabani van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
