John Berger

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
John Berger, 2009

John Peter Berger (Londen, 5 november 1926) is een Engels schilder, modernistisch schrijver, dichter, criticus, essayist en (sociologisch) ‘denker’.

Leven en werk[bewerken]

Berger was de zoon van een infanterie-officier en veteraan uit de Eerste Wereldoorlog. Tijdens de Tweede Wereldoorlog diende hij ook zelf in het Britse leger, daarna studeerde hij kunstwetenschappen in Londen, onder andere aan de Central Saint Martins College of Art and Design. Daarna werd hij leraar tekenen en schilder. Vanaf de jaren vijftig begon hij zich echter snel te onderscheiden als criticus en essayist, niet alleen op het gebied van de kunst, maar vanuit “humanistisch-Marxistisch perspectief” nadrukkelijk ook maatschappij-kritisch.

Literair schrijver[bewerken]

In 1958 debuteerde Berger als literair schrijver met zijn roman A Painter of Our Time, over een verdwenen Hongaarse schilder, waarvan het dagboek werd teruggevonden. Het boek riep veel discussie op vanwege de politieke actualiteit en de suggestie dat het om een waar gebeurd verhaal zou gaan.

Het bekendste werk van Berger is G. (1972), een experimentele roman, zich afspelend in het Europa van vóór de Eerste Wereldoorlog, op meerdere vertelniveaus, over een Casanova-achtig type die door zijn avonturen in Europa geleidelijk politiek bewust wordt. Voor G. ontving Berger de Booker Prize.

Veel van het werk van Berger is doortrokken van zijn sociologische visie, meer in het bijzonder vastgelegd in A Fortunate Man: The Story of a Country Doctor (1967) en A Seventh Man: Migrant Workers in Europe (1975). Zijn onderzoek voor dat laatste boek leidde hem naar de wereld die stadsmigranten in de westerse landen hadden achtergelaten, vaak plattelandsgemeenschappen. Lange tijd woonde hij zelf in een piepklein dorpje in de Haute-Savoie in Frankrijk.

Berger schreef ook veelgeprezen boeken over onder anderen Albrecht Dürer, Pablo Picasso en de dissidente Russische beeldhouwer Ernst Neizvestni. Bergers meest recente roman, From A to X (2008), werd genomineerd voor de Booker Prize.

Andere uitingen[bewerken]

In de jaren zeventig maakte Berger samen met de Zwitserse producer Alain Tanner diverse films, waarvan Jonah Who Will Be 25 in the Year 2000 (1976) het meeste succes had. In 1972 maakte hij onder de titel Ways of Seeing een vierdelige televisieserie voor de BBC over esthetische waarden in de Westerse cultuur, deels gebaseerd op Walter Benjamins hoofdwerk Das Kunstwerk im Zeitalter seiner technischen Reproduzierbarkeit. In een bijzondere visuele vorm, sterk gericht op beelden, stelt hij indringende vragen over verborgen ideologieën en culturele uitingen.

De thema’s van Bergers non-fictie zijn vooral vanaf 1980 uitermate divers. Zij essays en boeken behandelen kunst, politiek, geheugen, fotografie, aids, de verhouding tussen mens en dier, enzovoort. In 2006 riep Berger op tot een boycot van Israël, vanwege de bezetting van Palestijnse gebieden.

Citaat[bewerken]

Aanhalingsteken openen Om je goed te kunnen inleven in een ander persoon is veel fantasie nodig
— John Berger
Aanhalingsteken sluiten

Bibliografie[bewerken]

  • A Painter of Our Time (1958)
  • Permanent Red (1960)
  • The Foot of Clive (1962)
  • Corker's Freedom (1964)
  • The Success and Failure of Picasso (1965)
  • A Fortunate Man (1967)
  • Art and Revolution: Ernst Neizvestny And the Role of the Artist in the U.S.S.R (1969)
  • The Moment of Cubism and Other Essays (1969); Nederlands: Het moment van kubisme
  • The Look of Things: Selected Essays and Articles (1972)
  • Ways of Seeing (1972)
  • G. (1972); Nederlands: G.
  • A Seventh Man (1975); Nederlands: Een zevende man
  • About Looking (1980)
  • Into Their Labours (Pig Earth, Once in Europa, Lilac and Flag. Trilogie);
    Nederlands: De vrucht van hun arbeid (hele trilogie, delen ook afzonderlijk vertaald als Varken aarde, Ver weg in Europa en Sering en vlag)
  • Another Way of Telling (1982); Nederlands: De verhalenverteller
  • And Our Faces, My Heart, Brief as Photos (1984); Nederlands: En onze gezichten, mijn hart, vluchtig als foto's
  • The White Bird (1985)
  • Keeping a Rendezvous (1992)
  • Pages of the Wound (1994)
  • To the Wedding (1995); Nederlands: Ten huwlijk
  • Photocopies (1996); Nederlands: Een man en een vrouw bij een pruimenboom
  • King: A Street Story (1999)
  • Selected Essays (2001)
  • The Shape of a Pocket
  • I Send You This Cadmium Red (met John Christie)
  • Titian: Nymph and Shepherd (met Katya Berger)
  • Here is Where We Meet (2005)
  • Hold Everything Dear (2007)
  • From A to X (2008)

Literatuur[bewerken]

  • Dyer, Geoff Ways of Telling: The Work of John Berger, ISBN 0-7453-0097-9.
  • Hochschild, Adam Finding the Trapdoor: Essays, Portraits, Travels (Syracuse University Press, 1997), "Broad Jumper in the Alps," pp. 50-64.

Externe links[bewerken]