John Paul Jones (marinier)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
John Paul Jones
John Paul Jones
John Paul Jones
Geboren 6 juli 1747
Kirkcudbrightshire
Overleden 18 juli 1792
Parijs
Land/partij Vlag van Verenigd Koninkrijk Verenigd Koninkrijk
Onderdeel Continental Navy
Russische Keizerlijke Marine
Dienstjaren 1762-1792
Rang viceadmiraal
Portaal  Portaalicoon   Marine

John Paul Jones (Kirkcudbrightshire, 6 juli 1747 - Parijs, 18 juli 1792) was een Schotse zeeman en de eerste bekende Amerikaanse marineofficier die vocht in de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog. Hoewel hij veel vijanden had bij de Amerikaanse politieke elite verkreeg hij door zijn handelingen in de Engelse wateren tijdens de onafhankelijkheidsoorlog een internationale reputatie en is hij ook heden ten dage nog bekend. Jones diende later bij de Russische marine.

Loopbaan[bewerken]

Battle of Flamborough Head[bewerken]

De Serapis tijdens de Battle of Flamborough Head

In 1779 verkreeg Jones het commando over de Bonhomme Richard, oorspronkelijk een handelsschip, dat herbouwd was en aan Amerika gegeven door een Franse scheepsmagnaat, Jacques-Donatien Le Ray. Op 14 augustus naderde een grote Franse en Spaanse invasievloot Engeland; Jones zorgde voor een scheiding van deze vloot door aan het hoofd van een eskader, bestaande uit de schepen Alliance, Pallas, de Vengeance en Le Cerf, naar Ierland koers te zetten, begeleid door twee kapers, de Monsieur en de Granville. Toen de vloot nog maar een paar dagen verwijderd was van Groix scheidde de Monsieur zich van de rest van de schepen af doordat er ruzie was ontstaan tussen haar kapitein en Jones. Er werden diverse oorlogsschepen van de Royal Navy naar Ierland gezonden om Jones gevangen te nemen, maar deze voer rond het noorden van Schotland naar de Noordzee, waarbij hij paniek veroorzaakte langs de Engelse oostkust.

Pierre Landais, de kapitein van de Alliance, zorgde voor de meeste problemen doordat hij niet gehoorzaamde aan de bevelen van Jones. Op 23 september 1779 ontmoette het eskader bij de kust van Flamborough Head, oost-Yorkshire, een groot handelskonvooi. Het Engelse fregat Serapis en de Countess of Scarborough plaatsten zichzelf tussen het eskader en Jones' vloot om de handelsschepen te helpen ontsnappen. Kort na 7 uur 's middags begon de "Battle of Flamborough Head"; de Serapis viel de Bonhomme Richard aan en kort hierop vuurde de Alliance, van zeer grote afstand, op de Countess. Jones realiseerde zich dat hij een gevecht met grote kanonnen niet kon winnen en terwijl de wind in sterkte afnam probeerde hij om de Richard en de Serapis samen te drijven, waarbij hij (volgens apocrieve bronnen) zou hebben gezegd "I have not yet begun to fight!"

Na een uur gelukte dit, waarop met het dekgeschut werd begonnen de Britse schepen onder vuur te nemen. De Alliance zeilde langszij en vuurde, waarbij ze veel schade aanrichtte aan de Richard en de Serapis. In de tussentijd had de Countess of Scarborough de Pallas in een nieuw gevecht gekregen. Toen de Alliance uiteindelijk, een uur nadat het gevecht was begonnen, naderde had de zwaar beschadigde Countes of Scarborough al gecapituleerd. Terwijl de Bonhomme Richard brandde en zinkende was leek het of haar vlag weggeschoten was; toen een van de officieren, die waarschijnlijk dacht dat zijn kapitein dood was, schreeuwde dat men zich over moest geven, vroeg de Engelse commandant of zij bereid waren dit te doen. Jones herinnerde zich later dat hij iets zei wat leek op "I am determined to make you strike" maar de woorden die later in de kranten werden gepubliceerd waren: "I may sink, but I'll be damned if I strike." Een poging van de Engelsen om de Bonhomme Richard te enteren werd verhinderd en een granaat veroorzaakte een ontploffing, waardoor een grote hoeveelheid buskruit op het dek van de Serapis ontplofte.

De Alliance keerde nu terug naar het gevechtsveld en vuurde; dit vuur veroorzaakte evenveel schade aan de Richard als aan de Serapis, maar de tactiek werkte in zoverre dat kapitein Pearson van de Serapis zich realiseerde, nu hij niet meer kon bewegen en de Alliance ver uit zijn vuurlijn bleef, dat hij met het verlengen van het gevecht niets meer te winnen had, waarop hij zich overgaf. Het grootste gedeelte van de bemanning van de Bonhomme Richard werd nu overgebracht op andere schepen en anderhalve dag later werd besloten dat het schip niet te redden was, zodat het tot zinken werd achtergelaten. Jones nam het commando van de Serapis op zich en koerste hierop naar het neutrale, echter met Amerika-sympathiserende, Nederland. In Nederland werd met name viceadmiraal Pieter Hendrik Reijnst hierdoor in grote problemen gebracht, doordat er door dit onverwachtse bezoek diplomatieke schermutselingen met Engeland dreigden.

Latere loopbaan[bewerken]

Het jaar daarop werd Jones door de Franse koning benoemd tot Chevalier; deze geste accepteerde Jones, hij gebruikte de titel later: toen het Continental Congress in 1787 besloot om een gouden medaille te slaan om zijn "valor and brilliant services" te memoreren moest daarop vermeld staan: Chevalier John Paul Jones. Jones ontving van de Franse koning ook een onderscheiding van het "l'Institution du Mérite Militaire" en een zwaard. Door Engeland daarentegen werd Jones gezien als een piraat en zeerover. In mei 1790 arriveerde Jones in Parijs, waar hij bleef tot zijn dood, hoewel hij nog een aantal pogingen deed opnieuw in Russische dienst te komen. In juni 1792 werd Jones door de Amerikaanse consul benaderd om met de Dey van Algiers te onderhandelen over de vrijlating van Amerikaanse gevangenen. Maar voordat Jones deze missie kon vervullen stierf hij aan nefritis en werd hij met zijn gezicht naar beneden dood op zijn bed in zijn Parijse appartement gevonden. Hij werd in Parijs begraven; de locatie van het graf werd later, mede dankzij de Franse Revolutie, vergeten. In 1905 werd het lichaam teruggevonden na een speurtocht van door de Amerikaanse ambassadeur in Frankrijk. Het werd opgegraven en herbegraven in een tombe bij de Naval Academy in Annapolis.

Afbeeldingen[bewerken]

Literatuur[bewerken]

  • John Paul Jones: Life of Rear-Admiral John Paul Jones; compiled from his original journals and correspondence; including an account of his services in the American revolution and the war between the Russians and the Turks in the Black Sea. J. B. Lippincott and Co, Philadelphia 1880 (Digitalisat)
  • John Henry Sherburne: The life and character of John Paul Jones: a captain in the United States Navy during the Revolutionary War, 2. Auflage New York 1851 (Digitalisat)
  • Peter Vansittart: John Paul Jones. A Rebellious Spirit. Robson Books, London 2004, ISBN 1-86105-621-4
  • Samuel Eliot Morison: "John Paul Jones - A Sailor's Biography"
Bronnen, noten en/of referenties