Joop van den Ende

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Joop van den Ende
Joop bij de première van "Hij Gelooft in Mij"
Joop bij de première van "Hij Gelooft in Mij"
Algemene informatie
Volledige naam Johannes Adrianus van den Ende
Geboren Amsterdam, 23 februari 1942
Nationaliteit Nederlands
Beroep Televisieproducent
Theaterproducent
Overige informatie
Partner(s) Janine Klijberg
Religie Rooms-Katholiek
Portaal  Portaalicoon   Televisie

Johannes Adrianus (Joop) van den Ende (Amsterdam, 23 februari 1942) is een Nederlands mediamagnaat op het gebied van televisie en musical.

Levensloop[bewerken]

Jeugd[bewerken]

Van den Ende werd in 1942 geboren in een katholiek arbeidersgezin en groeide op in Amsterdam. Hij volgde opleidingen tot timmerman en tot technisch tekenaar, maar zou de kost gaan verdienen in de showbusiness.

Carrière[bewerken]

In 1956 speelde hij voor het eerst mee in een toneelstuk, en op 18-jarige leeftijd kocht hij de rechten voor de televisieserie Batman. Vanaf 1960 trad hij enige tijd op als clown Tako in een kinderprogramma. Ook was van den Ende conferencier en had hij een cabaretgroep met o.a. hemzelf als conferencier, cowboytrio The Oklahoma's, zangduo De Jamaicans, goochelaar Tony Wilson en met muzikale ondersteuning van dans- en amusementsorkest The Rhythm Jiggers onder leiding van Theo Bon. Joop van den Ende wilde zelf graag artiest worden, maar het ontbrak hem aan voldoende talent. In 1962 opende van den Ende daarom een feestartikelenwinkel en een eigen theaterbureau. Ook zette hij een revue op met een tot dan toe nog onbekende komiek, André van Duin. Deze revues werden een groot succes, en Nederland maakte voor het eerst kennis met Joop van den Ende. In 1966 was hij manager van de Amsterdamse beatgroep Mokum Beat Five.

Televisie en film[bewerken]

Begin jaren '70 begon hij zijn eerste theaterproductie voor de televisie met onder andere Jeroen Krabbé, Willy van Hemert, Ko van Dijk en Rudi Falkenhagen.

In 1972-1973 produceerde Van den Ende Citroentje met suiker. Het diende als opvolger van 't Schaep met de 5 pooten, maar was aanzienlijk minder succesvol. Het was Van den Ende niet gelukt om de rechten op de originele serie van regisseur Joes Odufré te bemachtigen. Wel werkten dezelfde acteurs mee.

In 1979 produceerde Joop van den Ende de speelfilm Spetters van regisseur Paul Verhoeven die vele kritieken kreeg.

In 1981 volgden de speelfilm Ik ben Joep Meloen en 1982 de speelfilm De boezemvriend. Beide met André van Duin in de hoofdrol.

In de volgende jaren maakte Joop van den Ende verschillende succesvolle televisieprogramma's, zoals series Dagboek van een herdershond, De fabriek, De Weg, Herenstraat 10, Dossier Verhulst (1986), en de Playbackshow, de Soundmixshow en de Surpriseshow (allemaal met Henny Huisman), Spijkerhoek (1989), Goede tijden, slechte tijden (1990) en Vrienden voor het Leven (1991) Bureau Kruislaan (1992) Onderweg naar Morgen (1993) Vrouwenvleugel (1993) Goudkust (1996) en Kees & Co (1997).

In 1989 begon Joop van den Ende de televisiezender TV10. Deze kreeg echter geen toestemming om uit te zenden in Nederland en Joop van den Ende zocht zijn heil bij het dan weinig succesvolle RTL Veronique.

Musicals[bewerken]

In 1991 produceerde Van den Ende zijn eerste eigen musical, gebaseerd op de Franse legende Cyrano de Bergerac: Cyrano de Musical. In 1993 opende Joop van den Ende het Circustheater in Scheveningen met de musical the Phantom of the Opera. In 1994 ging hij samenwerken met zijn tot dan toe grootste concurrent John de Mol. Samen richtten ze het bedrijf Endemol op, dat enkele jaren later naar de beurs ging.

In de eerste helft van de jaren '90 probeerde Joop van den Ende door te breken op Broadway met de musical Cyrano. Deze flopte echter, waardoor Joop van den Ende grote financiële verliezen leed. Ook het televisiepretpark ShowbizCity uit 1997 kostte hem meer dan het opleverde.

Joop van den Ende Theaterproducties[bewerken]

In 1999 verslechterde zijn gezondheid. Hij besloot daarom in 2000 uit Endemol (dat toen in handen was van het Spaanse Telefonica) te stappen. Hij verkocht zijn belang van 26% en richtte zich volledig op het produceren van grote musicals in Nederland, Duitsland, Spanje, Groot-Brittannië, Frankrijk, Rusland en de Verenigde Staten. Met zijn bedrijf "Joop van den Ende Theaterproducties" produceerde hij onder meer de musicals The Wiz, The Lion King, Tarzan, Ciske de Rat, Dirty Dancing, Evita, Petticoat, High School Musical, Mary Poppins, The Little Mermaid, Aspects of Love en Wicked In het theaterseizoen 2013/2014 zijn Hij Gelooft in Mij, Jersey Boys, Love Story en Sister Act te zien in Nederland.

Joop van den Ende Theaterproducties is onderdeel van Stage Entertainment, zie onder.

Nuvola single chevron right.svg Lijst met producties van Joop van den Ende Theaterproducties

Bassie en Adriaan[bewerken]

Circus Bassie en Adriaan omstreeks 1981

Eind 1975 kwam Van den Ende twee oude bekenden tegen: de broers Bas en Aad van Toor. Ze kenden hem nog uit de tijd dat hij, als 17-jarige jongen, toneelmeester was in Amsterdam. De broers waren inmiddels bekend geworden als het acrobatenduo The Crocksons maar wilden nu een kinderprogramma maken. Een idee dat ontstond in Spanje als de broers overdag optreden met een Spaans ballet voor kinderen in de nachtsclubs waar zij in de avond optreden voor volwassenen. Van den Ende zag het idee meteen zitten en hij nam contact op met de TROS. Een jaar later, in 1976, werd er een proefaflevering opgenomen. In 1978 was de Nederlandse televisieserie De avonturen van Bassie en Adriaan op de buis. Guus Verstraete jr. werd aangewezen als regisseur. De televisieserie werd een succes en Van den Ende zou tot 1982 nieuwe afleveringen produceren. In 1979 besloot Van den Ende echter wel een andere opnameploeg te nemen. Maar de veranderingen waren geen verbeteringen. Na korte tijd bleek dat de nieuwe ploeg niet werkte. De cameraploeg werd vervangen en Aad ging regisseren.

Door het succes van de serie kwam Van den Ende in 1980 met het idee om Circus Bassie en Adriaan te beginnen. In maart 1980 was de première in Haarlem. Het werd een groot succes maar de onderlinge verhoudingen worden er niet beter op. Voor het circus was afgesproken dat Van den Ende de dagelijkse leiding zou doen, Aad van Toor de artistieke leiding en Bas van Toor pers en publiciteit. Maar Van den Ende had het werk met een circus onderschat en kreeg daardoor geen tijd meer voor zijn theaterbureau. Bovendien werd tussendoor de vierde televisieserie van het duo geproduceerd (met Verstraete terug als regisseur).

Door stress en vermoeidheid kwam een breuk met de broers Van Toor en het circus werd omgebouwd tot Showcircus Joop van den Ende. Zij mochten nu alleen nog in de middag optreden en André Hazes kreeg de avondvoorstellingen. Er kwam echter weinig publiek op af en na een maand werd het circus weer hernoemd tot Circus Bassie en Adriaan. Eind 1982 besloten ze te stoppen met het circus en werd de samenwerking verbroken. De broers Van Toor gingen nu zelf produceren in televisie en voorstellingen wat ook erg succesvol bleek te zijn. Bovendien verkocht Van den Ende in 1991 en 1992 de (exploitatie)rechten (vanwege het mislukken van TV10) van de door hem geproduceerde series aan de broers die zij vervolgens met veel succes op VHS uit brachten (In zes weken in 1994 werden 251.000 banden van De huilende professor verkocht waardoor ze een platina award kregen).

Stage Entertainment[bewerken]

Na een tijd van rust en het herstellen van zijn gezondheid richtte Joop van den Ende zich op de uitvoering van nieuwe plannen. Zijn in 1999 opgerichte theaterbedrijf vertoonde een snelle internationale expansie. Zijn bedrijf Stage Entertainment was in de afgelopen jaren uitgegroeid tot een multinational met 4000 medewerkers en 600 miljoen euro omzet.

Op 3 april 2006 nam hij via zijn investeringsfonds 'Van den Ende & Deitmers Crossmedia Fund' een belang van 30% in televisieproducent Eyeworks.

Nadat Van den Ende eind maart 2006 werd opgenomen met hartproblemen besloot hij een nieuwe balans tussen werk en privéleven te zoeken. Dit leidde ertoe dat hij op 15 september 2006 bekendmaakte zich terug te trekken uit de dagelijkse leiding van het theaterproductiebedrijf. Hij was vanaf toen nog twee dagen per week aanwezig op het hoofdkantoor bij het Museumplein te Amsterdam.[1] Een klein jaar later, in april 2007, droeg hij de dagelijkse leiding van Stage Entertainment over aan Henk Kivits, voormalig topman bij Holland Casino. Van den Ende werd President van de Raad van Commissarissen.

de Toneelmeesters[bewerken]

In 2008 probeerde Stage Entertainment een project met de naam de Toneelmeesters te introduceren in het Nederlandse theater. Het doel van dit project was om klassieke stukken toegankelijk te maken voor een groot publiek. Het stuk Moeder Courage van Bertolt Brecht is in dit project onder regie van Hans Croiset gespeeld. Het project werd na één seizoen gestopt vanwege gebrek aan succes.

Verdere activiteiten[bewerken]

VandenEnde Foundation[bewerken]

Samen met zijn vrouw Janine Klijberg richtte Joop van den Ende in 2001 de VandenEnde Foundation op. Dit fonds schenkt jaarlijks €9 miljoen aan creatieve en culturele initiatieven.

Onderscheidingen[bewerken]

  • Van den Ende heeft meerdere eredoctoraten ontvangen, in 2011 kreeg hij een eredoctoraat aan de Erasmus Universiteit vanwege zijn pioniersrol in live entertainment en voor zijn bijdrage aan de cultuur in Nederland. [2] In 2012 ontving hij een eredoctoraat aan de Nyenrode Business Universiteit [3]
  • Koningin Beatrix verleende Joop van den Ende op 25 september 2007 het Erekruis van de Huisorde van Oranje.
  • Burgermeester van der Laan overhandigde in 2010 de Gouden medaille van de stad Amsterdam aan Van den Ende.
  • In 2001 werd Van den Ende benoemd tot Commandeur in de orde van Oranje Nassau.

Trivia[bewerken]

  • Van den Ende woont in Baarn. Hij en Janine hebben twee kinderen. Uit zijn eerste huwelijk heeft hij een stiefzoon.
  • Samen met John de Mol deelt Van den Ende een privéjet.
  • In 2010 stond Joop van den Ende in de Quote 500 op de 8e plaats, met een geschat vermogen van € 1,6 miljard.

Publicatie over Van den Ende[bewerken]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties