Vrouwe Justitia is van oorsprong een Romeinse godin en naderhand de personificatie van het recht. Een afbeelding van haar is vaak te vinden op gerechtsgebouwen en andere plaatsen waar vroeger recht werd gesproken. Haar Griekse tegenhangster is Themis.
Vrouwe Justitia wordt doorgaans afgebeeld als een geblinddoekte figuur, met in haar rechterhand een zwaard en in haar linkerhand een weegschaal. Op de oudste beeltenissen is zij nog afgebeeld met onbedekte ogen. De vroegst bekende weergave met blinddoek dateert van het eind van de vijftiende eeuw.[bron?]
De betekenis van de symbolen is als volgt:
- Het zwaard staat voor het vonnis dat wordt uitgesproken;
- De blinddoek staat voor de rechtspraak zonder aanzien des persoons, dat wil zeggen dat niet de personen worden gehoord en veroordeeld, maar slechts de feiten en daden;
- De weegschaal stelt de afweging van de bewijzen en getuigenissen voor, die in het voordeel resp. het nadeel van de verdachte spreken
Soms ligt aan haar voeten de cornucopia, de Hoorn des Overvloeds.
