Kaliumjodaat

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Kaliumjodaat
Structuurformule en molecuulmodel
Een pakje kaliumjodaat-tabletten
Een pakje kaliumjodaat-tabletten
Algemeen
Molecuulformule
     (uitleg)
KIO3
IUPAC-naam kaliumjodaat
Molmassa 214,001 g/mol
CAS-nummer 7758-05-6
PubChem 2366570
Beschrijving Wit kristallijn poeder
Waarschuwingen en veiligheidsmaatregelen
Oxiderend Schadelijk
Gevaar
H-zinnen H272 - H315 - H319 - H335
EUH-zinnen geen
P-zinnen P220 - P261 - P305+P351+P338
Fysische eigenschappen
Aggregatietoestand vast
Kleur wit
Dichtheid 3,89 g/cm³
Smeltpunt 560 °C
Oplosbaarheid in water (bij 0°C) 47,4 g/L
(bij 100°C) 323 g/L
Goed oplosbaar in water
Onoplosbaar in ethanol, vloeibaar ammoniak
Waar mogelijk zijn SI-eenheden gebruikt. Tenzij anders vermeld zijn standaardomstandigheden gebruikt (298,15 K of 25 °C, 1 bar).
Portaal  Portaalicoon   Scheikunde

Kaliumjodaat (KIO3) is het kaliumzout van waterstofjodaat. De stof komt voor als een wit kristallijn poeder, dat goed oplosbaar is in water. Soms wordt het gebruikt bij behandeling van radioactieve stralingen, omdat het radioactief jood in de schildklier kan vervangen. Kaliumjodaat is een oxidator en daardoor kan er brand ontstaan als het in contact komt met instabiele verbindingen of reductoren.

Synthese[bewerken]

Kaliumjodaat kan worden gesynthetiseerd door een reactie van kaliumhydroxide met waterstofjodaat:

\mathrm{HIO_3\ +\ KOH\ \longrightarrow\ KIO_3\ +\ H_2O}

Het kan ook worden gevormd door di-jood in een hete, geconcentreerde kaliumhydroxide-oplossing te brengen:

\mathrm{3\ I_2 \ +\ 6\ KOH\ \longrightarrow\ KIO_3\ +\ 5\ KI\ +\ 3\ H_2O}

Toepassingen[bewerken]

Kaliumjodaat wordt gebruikt voor de jodering van keukenzout (NaCl), omdat jodide geoxideerd kan worden door zuurstofgas tot di-jood. Het wordt ook gebruikt als ingrediënt van babymelk.

Net zoals kaliumbromaat wordt kaliumjodaat soms ook aangewend als meelverbeteraar.

Kaliumjodaat heeft ook een zeer belangrijke toepassing: ze kan namelijk radioactief jood in de schildklier vervangen.[1] De radio-isotoop 131I is namelijk een belangrijk bijproduct van kernsplijting en is gevaarlijk omdat het zich opstapelt in de schildklier, hetgeen kan leiden tot schildklierkanker. Toedienen van niet-radioactief jodaat verzadigt als het ware de schildklier met jood, waardoor het radioactieve jood zich niet kan opstapelen. De stof is goedgekeurd door de WHO en kan dus dienen ter vervanging van kaliumjodide. Landen die grote voorraden kaliumjodaattabletten hebben, zijn Ierland, Singapore, de Verenigde Arabische Emiraten en twee staten uit de VS, namelijk Idaho en Utah.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties