Karel Emanuel III van Sardinië

Karel Emanuel III
1701-1773
Koning van Sardinië
Periode	1730-1773
Voorganger	Victor Amadeus II
Opvolger	Victor Amadeus III
Vader	Victor Amadeus II van Sardinië
Moeder	Anne Marie van Orléans

Karel Emanuel III (of I) (Turijn, 27 april 1701 – aldaar, 20 februari 1773) was hertog van Savoye (1720-1730) en koning van Sardinië van 1730 tot zijn dood in 1773.

Jeugd

Karel Emanuel werd geboren op 27 april 1701 te Turijn. Hij was het vijfde kind en de tweede zoon van Victor Amadeus van Sardinië, de hertog van Savoye. Zijn moeder was prinses Anne Marie van Orléans, een dochter van hertog Filips I van Orléans en hertogin Henriëtta Anne van Engeland, op haar beurt weer een dochter van koning Karel I van Engeland en koningin Henriëtta Maria van Frankrijk. Karel Emanuel had een oudere broer: prins Victor Amadeus (1699-1715). Hij had ook drie oudere zussen: prinses Maria Adelheid (1685-1712), huwde Lodewijk, hertog van Bourgondië en Dauphin van Frankrijk, zij zijn de ouders van de latere koning Lodewijk XV van Frankrijk. Prinses Maria Anna (1687-1690). En prinses Maria Louisa (1688-1714), koningin van Spanje door haar huwelijk met Filips V van Spanje. Ook had hij nog een jongere broer: prins Emanuel Filibert (1705-1705).

Savoye had het goed gedaan tijdens de Spaanse Successieoorlog. De vader van Karel Emanuel kreeg in 1713 de titel Koning van Sicilië. Maar naar zeven jaar koning van Sicilië en Napels geweest te zijn ruilde zijn vader de titel in voor die van Koning van Sardinië in 1720. Maar in zijn latere jaren werd zijn vader Victor Amadeus gedomineerd door verlegenheid en verdriet, waarschijnlijk onder invloed van een aantal geestesziekten. Uiteindelijk abdiceerde koning Victor Amadeus op 3 september 1730 ten gunste van Karel Emanuel, ook wel bekend als Carlino. Hij werd koning als Karel Emanuel III. Echter was de relatie tussen hem en zijn vader nooit hartelijk geweest, en daardoor ontving Karel Emanuel een nooit afgemaakte opleiding. Hij verwierf echter opmerkelijk de kennis op militair gebied van zijn vader.

Na enige tijd besteed te hebben aan zijn verblijf in Chambéry begon Victor Amadeus echter opnieuw in te grijpen in Karel Emanuels regering, hoewel dit Karel Emanuel niet belemmerde om de herinvoering van de feesten en de algemene homoseksuele sfeer die er was in Turijn af te schaffen. In de zomer van 1731, nadat hij hersteld was van een potentieel dodelijke ziekte, keerde Victor Amadeus terug op het politieke toneel. Hij beschuldigde zijn zoon van incompetentie en vestigde hem in Moncalieri, maar het lukte Karel Emanuel om Victor Amadeus te arresteren door de Raad van de Kroon, om te voorkomen dat hij Milaan zou aanvallen en waarschijnlijk persoonlijk een invasie van Piemonte beraamde. De oude koning werd naar het Kasteel van Rivoli gebracht, waar hij later op 13 oktober 1732 stierf zonder verdere schade aan Karel Emanuel te hebben gebracht.

Koning Karel Emanuel III

De Poolse Successieoorlog

Tijdens de Poolse Successieoorlog (1733-1738) sloot Karel Emanuel zich aan bij Frankrijk die koning Stanislaus Leszczyński steunde. Nadat op 28 oktober 1733 het verdrag van de alliantie was getekend, trok hij met zijn troepen naar Milaan en nam hij bezit van Lombardije zonder dat hij veel manschappen verloor. Maar toen Frankrijk de Spaanse koning Filips V er van overtuigde om zich bij de alliantie aan te sluiten, kreeg Karel Emanuel het aanbod om Lombardije te ruilen voor Milaan en Mantua. Dit was echter voor Karel Emanuel onacceptabel, want als hij zou accepteren dat zou Spanje opnieuw een dominerende positie in Italië krijgen, zoals het de voorgaande eeuwen al had gehad. Terwijl de onderhandelingen nog druk bezig waren vielen de Franse, Spaanse en de troepen van Savoye Mantua binnen onder de leiding van Karel Emanuel zelf.

Uiteindelijk werd Mantua aan Spanje gegeven. De troepen van Karel Emanuel hadden de slag om zowel San Pietro als Guastalla gewonnen. Uiteindelijk toen Frankrijk en Oostenrijk de vrede hadden getekend werd Karel Emanuel gedwongen om Lombardije te verlaten. Als compensatie kreeg hij een aantal andere gebieden, waaronder Langhe, Tortona en Novara.

De Oostenrijkse Successieoorlog

Tijdens de Oostenrijkse Successieoorlog (1740-1748) steunde hij Maria Theresia van Oostenrijk dankzij financiële steun en van de marine van Engeland.

Huwelijken en kinderen

Hij is drie maal getrouwd geweest. Op 15 maart 1722 huwde hij met Anna Christina Louise van Palts-Sulzbach (1704-1723) die in het kraambed van hun zoontje Vittorio Amadeus (1723-1725) stierf. Vervolgens op 23 juli 1724 met Polyxena van Hessen-Rheinfels-Rotenburg, dochter van Ernst Leopold.

Karel en Polyxena hadden samen zes kinderen:

• Victor Amadeus (1726-1796)
• Eleonora (1728-1781)
• Louise (1729-1767)
• Maria Felicita (1730-1801)
• Emanuel Filibert (1731-1735)
• Karel (1733)

Zijn derde huwelijk in 1737 was met Elisabeth Theresia van Lotharingen en zij hadden samen drie kinderen:

• Karel (1738-1745)
• Victoria (1740-1742)
• Benedictus (1741-1808)

Mediabestanden

Zie de categorie Charles Emmanuel III of Sardinia van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.