Karel I van Oostenrijk
| Karel I/IV | ||
| 1887-1922 | ||
| Keizer van Oostenrijk | ||
| Periode | 1916 - 1918 | |
| Voorganger | Frans Jozef I | |
| Opvolger | -- | |
| Koning van Hongarije | ||
| Periode | 1916 - 1918 | |
| Voorganger | Frans Jozef I | |
| Opvolger | -- | |
| Koning van Bohemen | ||
| Periode | 1916 - 1918 | |
| Voorganger | Frans Jozef I | |
| Opvolger | -- | |
| Vader | Otto Frans van Oostenrijk | |
| Moeder | Maria Josepha van Saksen | |
| Dynastie | Habsburg-Lotharingen | |
Karel Frans Jozef Lodewijk Hubertus George Otto Marie (Persenbeug-Gottsdorf, 17 augustus 1887 - Funchal, Madeira, 1 april 1922) was als Karel I (Karl I.) de laatste keizer van Oostenrijk en als Karel IV (IV. Károly) koning van Hongarije (Oostenrijk-Hongarije). Hij wordt in de Rooms-katholieke Kerk als zalige vereerd.
[bewerken] Leven
Karel was de oudste zoon van aartshertog Otto Frans (1865-1906) en Maria Josepha van Saksen, dochter van koning George van Saksen. Hij werd kroonprins na de moord op zijn oom Frans Ferdinand (1914) en volgde in 1916 zijn oudoom Frans Jozef I op als keizer van Oostenrijk en koning van Hongarije. Op 30 november 1916 kreeg hij, volgens de traditie, in Boedapest de Stefanskroon opgezet. Karel is nooit formeel tot Oostenrijks monarch gekroond. In 1917 probeerde hij tevergeefs nog de Eerste Wereldoorlog te beëindigen. Zijn vredesvoorstellen werden, zowel van Duitse als geallieerde zijde, niet geaccepteerd, mede als gevolg van de Sixtus-affaire. De Oostenrijks-Hongaarse legers stortten in de loop van 1918 in. Na de verloren oorlog werd de Dubbelmonarchie Oostenrijk-Hongarije ontbonden en moest Karel zijn kronen neerleggen. Vanuit Zwitserland trachtte hij nog vergeefs weer op de Hongaarse troon te komen. Hij werd daarop verbannen naar Madeira, waar hij in 1922 stierf aan de complicaties van een longontsteking. Karel is bijgezet in de kerk van Monte op Madeira. Zijn zoon Otto volgde hem op als hoofd van het Huis Habsburg.
[bewerken] Zaligverklaring
Op zondag 3 oktober 2004 werd Karel op het Sint-Pietersplein in Rome zalig verklaard door paus Johannes Paulus II. Zijn feestdag is op 21 oktober. Hij is de patroon van Madeira.
"Ik hoop dat keizer Karel zal fungeren als een voorbeeld, vooral voor hen met politieke verantwoordelijkheden in Europa", waren de woorden van de paus, waarmee hij doelde op de pogingen van Karel I om vrede te bewerkstelligen tijdens de Eerste Wereldoorlog. Critici, met name in Oostenrijk, wijzen er echter op dat Karel I tijdens diezelfde oorlog opgeroepen heeft tot het gebruik van gifgas en wijzen op zijn illegale pogingen om opnieuw aan de macht te komen in Hongarije. De president van Oostenrijk was dan ook niet aanwezig bij de zaligverklaring.
[bewerken] Huwelijk en kinderen
Karel trouwde in 1911 met Zita van Bourbon-Parma, dochter van Robert I van Parma. Uit het huwelijk werden acht kinderen geboren:
- Otto (1912-2011)
- Adelheid (1914-1971)
- Robert (1915-1996), vader van aartshertog Lorenz
- Felix (1916-2011)
- Karel Lodewijk (1918-2007)
- Rudolf (1919-2010)
- Charlotte (1921-1989)
- Elisabeth (1922-1993)
| Keizers van Oostenrijk |
|---|
|
Frans I · Ferdinand I · Frans Jozef I · Karel I |
| Koningen van Hongarije |
|---|
|
Stefanus I · Peter Orseolo · Samuel Aba · Peter Orseolo · Andreas I · Béla I · Salomo · Géza I · Ladislaus I · Koloman · Stefanus II · Béla II · Géza II · Stefanus III · Ladislaus II · Stefanus IV · Stefanus III · Béla III · Emmerik · Ladislaus III · Andreas II · Béla IV · Stefanus V · Ladislaus IV · Andreas III · Wenceslaus · Otto (Béla V) · Karel I Robert · Lodewijk I · Maria · Karel II · Sigismund · Albrecht · Wladislaus I · Ladislaus V · Matthias I · Wladislaus II · Lodewijk II · Ferdinand I · Maximiliaan · Rudolf · Matthias II · Ferdinand II · Ferdinand III · Ferdinand IV · Leopold I · Jozef I · Karel III · Maria Theresia · Jozef II · Leopold II · Frans I · Ferdinand V · Frans Jozef I · Karel IV |
| Zie de categorie Karl I of Austria van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |