Katapult
De katapult is een historisch wapen dat twee betekenissen heeft:
- wapens waarmee projectielen kunnen worden weggeschoten.
- slingers, waarmee projectielen kunnen worden weggeslingerd.
Rond 400 voor onze jaartelling ontwikkelden de Grieken in de destijds Griekse stad Syracuse tijdens het bewind van Dionysius I van Syracuse (430 - 367 v.Chr.) de katapult als wapen dat stenen en rotsblokken over grote afstand kon wegslingeren. Dit idee ontstond uit de inspanningen om de werpkracht van de menselijke hand te vergroten. Het bereik was ongeveer 100 meter. Het tuig had een zware terugslag. De Romeinen noemden dit wapen daarom een onager (wilde ezel) omdat het zo schokte na het afvuren van het projectiel.
Soms werden brandkruiken of vuurballen gebruikt als projectielen, deze bestonden uit salpeter, zwavel en andere brandbare bestanddelen. Deze vuurballen werden door de katapulten weggeslingerd.
Ook bij kleiduivenschieten wordt een katapult gebruikt, om de kleiduiven (ronde uit gedroogde klei bestaande schijven) door de lucht te schieten zodat men daarop kan schieten.
In de Eerste Wereldoorlog werd de katapult gebruikt om granaten naar de vijandelijke loopgraven te schieten.
In de Tweede Wereldoorlog lanceerden de Duitsers V1 'vliegende bommen' (onbemande straalvliegtuigen) met behulp van een pneumatische katapultinstallatie. Katapulten, werkend op de kracht van stoom, worden verder gebruikt op vliegdekschepen, om vertrekkende vliegtuigen te helpen met opstijgen. Elektromagnetische katapulten voor dit doel zijn in ontwikkeling.
[bewerken] Speelgoed
Tegenwoordig is een katapult ook een speelgoedwapen bestaande uit twee armen waartussen een elastiek is opgehangen waarin zich een leertje bevindt; hiermee kunnen steentjes of meer specifiek daarvoor bedoelde projectielen zoals ronde stalen kogels worden weggeschoten. Hoewel soms als speelgoed beschouwd kan een krachtige katapult voorwerpen met een grote kinetische energie wegschieten en ernstig letsel veroorzaken. Dit soort katapulten, alsook slingers, vallen in Nederland (Wet wapens en munitie artikel 2, ten 6e) onder de verboden wapens. Na de laatste wapenwetaanpassingen is het in België een vrij verkrijgbaar wapen en dus niet meer verboden. Natuurlijk, wanneer je ermee over straat loopt, met munitie, zoek je wel problemen.
[bewerken] Trivia
- De straatnamen Kattenhage en Kattendiep in de stad Groningen verwijzen naar de katapulten die daar stonden opgesteld.
[bewerken] Zie ook
 |
Zie de categorie Catapults van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
