Keel (anatomie)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Anatomische weergave uit Gray's Anatomy van de menselijke keel en aangrenzende gebieden.
De keel is voor een groot deel gelegen in de hals.

De keel is een holte die is gelegen direct achter de mondholte in het hoofd of de kop en de hals van mensen en van veel dieren. Deze holte maakt zowel deel uit van het maag-darmstelsel als van het luchtwegstelsel. Sommige dieren die geen longen hebben, zoals geleedpotigen, hebben ook geen keel.

Ligging[bewerken]

De keel volgt direct na de mondholte en gaat aan de onderzijde over in de slokdarm. Het is de plaats waar de ademhaling (richting de longen) en de route van de spijsvertering (richting de slokdarm en vervolgens verder naar de maag) elkaar kruisen tijdens het slikken.

De keel is altijd gelegen in het onderste deel van het hoofd of de kop en dient als zodanig te worden onderscheiden van de hals of nek; zo is de keel van een giraffe bijvoorbeeld wat betreft grootte vergelijkbaar met die van een mens.

Anatomie[bewerken]

In de keelholte komen twee organen samen die beide tot een ander systeem behoren: de farynx ofwel neus-keelholte (in de keel zelf worden specifiek de orofarynx en de hypofarynx onderscheiden) en de larynx. De farynx maakt deel uit van het digestief systeem. De larynx, ook wel bekend als het strottenhoofd, vormt een belangrijke tussenhalte in het stelsel van de bovenste luchtwegen. Daarnaast is dit orgaan nauw betrokken bij het voortbrengen van geluid (dat zich meestal uit in de vorm van spraak bij mensen).

In en nabij de keelholte van mensen en andere zoogdieren bevinden zich twee botten: het tongbeen en het sleutelbeen.

Functie[bewerken]

Het is bij zoogdieren belangrijk dat de routes van de spijsvertering en de ademhaling elkaar niet kruisen (verslikken); lucht in de maag is voor veel diersoorten wel te overleven, maar voedsel in de luchtpijp is op korte termijn gevaarlijk vanwege mogelijke verstikking en kan op langere termijn een longontsteking veroorzaken. Bij veel diersoorten zitten dan ook flapjes of klepjes die de twee stromen uit elkaar moeten houden. Bij de mens zijn dat het strotklepje en het strottenhoofd. Daarnaast zorgt bij mensen ook de huig dat het voedsel bij het doorslikken meteen de goede kant opgaat.

Aandoeningen[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie ook Otorinolaryngologie

Zoals op veel plaatsen in het lichaam kunnen ook in en rondom de keel allerlei dingen fout gaan. Vanwege het rechtstreekse contact met de buitenwereld is met name de neus-keelholte erg vatbaar voor infecties en andere aandoeningen.

  • Difterie is een ernstigere aandoening die o.a. de keelholte kan treffen dan een gewone keelontsteking. Bij difterie kunnen zogeheten pseudomembranen de luchtwegen blokkeren.
  • Keelkanker is een geregeld voorkomende en ernstiger aandoening. De kans op deze vorm van kanker neemt met name toe naarmate men meer rookt en/of alcohol nuttigt. Bij keelkanker moet veelal het strottenhoofd verwijderd worden, een ingreep die bekend staat als laryngectomie. Omdat de normale ademweg in dit geval niet meer bestaat, wordt er een stoma in de hals gemaakt. De patiënt kan dan ademhalen via een gaatje in de luchtpijp vlak boven het borstbeen.



Zoek dit woord op in WikiWoordenboek