Kernuitstap

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Een kernuitstap is de beslissing door de politieke autoriteiten van een land om afstand te doen van het gebruik van kernenergie en de bestaande kernreactoren uit bedrijf te nemen. Veelal heeft men daarbij enkel de opwekking van elektriciteit op het oog en blijven reactoren voor medische of wetenschappelijke toepassingen buiten schot.

België[bewerken]

Op 31 januari 2003 is in België een wet aangenomen die een kalender vastlegt om het aanwenden van kernenergie voor industriële elektriciteitsproductie geleidelijk te laten uitdoven.[1] Daarmee voerde de regering Verhofstadt I een maatregel uit die in het regeerakkoord van 1999 was opgenomen. Volgens de wet mogen er geen nieuwe kernreactoren worden gebouwd en moet de productie van de bestaande reactoren te Doel en Tihange gestopt worden 40 jaar na hun ingebruikname.

Op 22 oktober 2009 ondertekenden de regering-Van Rompuy en GDF SUEZ een akkoord waardoor de drie oudste reactoren een levensduur van 50 jaar zouden krijgen in ruil voor het belasten van de nucleaire rente.[2] Door de val van de regering kon dit akkoord, dat een wetswijziging vereiste, niet worden uitgevoerd.

Toen een nieuwe regering was aangetreden, kwam haar staatssecretaris voor Energie Wathelet op 27 juni 2012 naar buiten met een nieuw plan.[3] Als onderdeel hiervan was een compromis over de kernuitstap opgenomen waardoor de met GDF Suez overeengekomen verlenging van de drie oudste reactoren, met name Doel I, Doel II en Tihange I, voor de helft zou worden doorgevoerd. De aangepaste kalender werd op 20 juli 2012 in grote lijnen aanvaard door de ministerraad.[4] Maar alvorens hij in een wettekst kon worden gegoten, kwamen technische mankementen op de reactorvaten van Tihange II en Doel III aan het licht die de haalbaarheid ervan mogelijk zouden doorkruisen.[5][6] Tegen het einde van de regeerperiode werd het Plan Wathelet toch in zijn oorspronkelijke vorm gestemd.[7] De volgende regering draaide dit weer terug: Doel 1 & 2 mogen tot 2025 blijven werken.[8]

Kernreactor Vermogen (2012) Datum van ingebruikname Sluiting volgens wet op kernuitstap (2003) Sluiting volgens protocolakkoord (2009) Sluiting volgens wet op kernuitstap (2013)
Doel I 433 MW 15 februari 1975 15 februari 2015 15 februari 2025 15 februari 2015
Tihange I 962 MW 1 oktober 1975 1 oktober 2015 1 oktober 2025 1 oktober 2025
Doel II 433 MW 1 december 1975 1 december 2015 1 december 2025 1 december 2015
Doel III 1.006 MW 1 oktober 1982 1 oktober 2022 1 oktober 2022 1 april 2022
Tihange II 1.008 MW 1 februari 1983 1 februari 2023 1 februari 2023 1 april 2023
Doel IV 1.038 MW 1 juli 1985 1 juli 2025 1 juli 2025 1 juli 2025
Tihange III 1.046 MW 1 september 1985 1 september 2025 1 september 2025 1 september 2025

Duitsland[bewerken]

In Duitsland sloot de rood-groene regering-Schröder I op 14 juni 2000 een akkoord met de stroomproducenten dat voorzag in een gefaseerde sluiting van de actieve kerncentrales.[9] Dit akkoord werd wettelijk verankerd op 1 maart 2002.

Onder de regering-Merkel II werd daarop teruggekomen. Via een wetswijziging van 28 oktober 2010 kregen de kerncentrales een looptijdverlenging. Na de kernramp van Fukushima werd deze verlenging echter weer ongedaan gemaakt. Acht kerncentrales werden onmiddellijk stilgelegd en een nieuwe wetswijziging van 5 augustus 2011 zocht terug aansluiting bij de oorspronkelijke kalender. De laatste centrales zouden in 2022 worden gestopt.

Overzicht van de effectieve en geplande sluitingen[10][11][12]
Kernreactor Vermogen (MWe) Ingebruikname Sluiting (effectief of gepland) Uitbater
AVR (Jülich) (AVR) 13 1967 31/12/1988
Biblis-A (KWB A) 1167 1974 06/08/2011
Biblis-B (KWB B) 1240 1976 06/08/2011
Brokdorf (KBR) 1410 1986 12/2021 Vattenfall en E.ON
Brunsbüttel (KKB) 771 1976 06/08/2011 Vattenfall en E.ON
Emsland (KKE) 1329 1988 12/2022 RWE
Grafenrheinfeld (KKG) 1275 1981 12/2015 E.ON
Greifswald-1 (KGR 1) 408 1973 14/02/1990
Greifswald-2 (KGR 2) 408 1974 14/02/1990
Greifswald-3 (KGR 3) 408 1977 28/02/1990
Greifswald-4 (KGR 4) 408 1979 22/07/1990
Greifswald-5 (KGR 5) 408 1989 24/11/1989
Grohnde (KWG) 1360 1984 12/2021 EON
Gundremmingen-A (KRB A) 237 1966 13/01/1977
Gundremmingen-B (GUN-B) 1284 1984 12/2017 RWE
Gundremmingen-C (GUN-C) 1288 1984 12/2021 RWE
HDR Großwelzheim 25 1969 20/04/1971
Isar-1 (KKI 1) 878 1977 06/08/2011
Isar-2 (KKI 2) 1410 1988 12/2021 E.ON
KNK II 17 1978 23/08/1991
Krümmel (KKK) 1346 1983 06/08/2011 Vattenfall en E.ON
Lingen (KWL) 183 1968 05/01/1979
Mülheim-Kärlich (KMK) 1219 1986 09/09/1988
MZRK 52 1966 03/05/1984
Neckarwestheim-1 (GKN 1) 785 1976 06/08/2011
Neckarwestheim-2 (GKN 2) 1310 1989 12/2022 EnBW
Niederaichbach (KKN) 100 1973 21/07/1974
Obrigheim (KWO) 340 1968 11/05/2005
Philippsburg-1 (KKP 1) 890 1979 06/08/2011
Philippsburg-2 (KKP 2) 1402 1984 12/2019 EnBW
Rheinsberg (KKR) 62 1966 01/06/1990
Stade (KKS) 640 1972 14/11/2003
THTR-300 296 1985 20/04/1988
Unterweser (KKU) 1345 1978 06/08/2011
Kahl 15 1961 25/11/1985
Würgassen (KWW) 640 1971 26/08/1994

Italië[bewerken]

Italië is het enige land dat tot op heden een volledige kernuitstap heeft doorgevoerd. Het land had sedert de jaren 60 een bescheiden nucleaire industrie, met vier atoomcentrales in bedrijf. Na de Tsjernobylramp werd een volksraadpleging gehouden (1987) die kernenergie verwierp. De laatste twee kerncentrales werden in 1990 gesloten.

In 2009 werd een wet goedgekeurd die een herinstap mogelijk moest maken, maar in een nieuw referendum sprak de bevolking zich uit voor een behoud van het bestaande embargo (2011).[13]

Andere landen[bewerken]

Zwitserland heeft een kernuitstap aangekondigd tegen 2034.[14]

Het Zweedse Parlement besloot in 1980 om de bouw van nieuwe kerncentrales te verbieden en het aandeel van kernenergie tegen 2000 te laten uitdoven. Deze termijn werd eerst verlengd tot 2010 en daarna compleet afgeschaft. In 2010 sneuvelde vervolgens het verbod op nieuwbouw, zodat de bestaande centrales kunnen vervangen worden.[15]

Noten
  1. Wet van 31 januari 2003 houdende de geleidelijke uitstap uit kernenergie voor industriële elektriciteitsproductie, Belgisch Staatsblad van 28 februari 2003 (geraadpleegd op 10 september 2012)
  2. De Standaard, 23 oktober 2009: Regering heeft deal met Suez (geraadpleegd op 10 september 2012)
  3. Melchior Wathelet, Het Belgische elektriciteitssysteem op een tweesprong: een nieuwe energiepolitiek om de overgang te doen slagen, 27 juni 2012 (geraadpleegd op 10 september 2012)
  4. Communicatiedienst van de Federale Ministerraad, Nieuwe kalender voor de nucleaire uitstap, 20 juli 2012 (geraadpleegd op 10 september 2012)
  5. Infofiche op de website van het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle (geraadpleegd op 10 september 2012)
  6. Doel 3 en Tihange 2 mogelijk voorgoed dicht door scheurtjes
  7. Wet van 18 december 2013 houdende wijziging van de wet van 31 januari 2003 houdende de geleidelijke uitstap uit kernenergie voor industriële elektriciteitsproductie en houdende wijziging van de wet van 11 april 2003 betreffende de voorzieningen aangelegd voor de ontmanteling van de kerncentrales en voor het beheer van splijtstoffen bestraald in deze kerncentrales
  8. http://www.standaard.be/cnt/dmf20141218_01436041
  9. http://www.bmu.de/files/pdfs/allgemein/application/pdf/atomkonsens.pdf
  10. http://www.euronuclear.org/info/encyclopedia/n/nuclear-power-plant-germany.htm
  11. http://www.world-nuclear.org/info/inf43.html
  12. http://www.iaea.org/PRIS/CountryStatistics/CountryDetails.aspx?current=DE
  13. www.happynews.nl, Happy News, 15 juni 2011 (geraadpleegd op 24 september 2012)
  14. Dossier kernuitstap. De vertwijfelde industrielanden, MO*, 2 augustus 2012 (geraadpleegd op 24 september 2012)
  15. Schweden steigt aus Atom-Ausstieg aus, Spiegel Online, 17 juni 2010