Kieskompas
Het Kieskompas is een hulpmiddel in de vorm van een website waarmee potentiële kiezers kunnen achterhalen welke partij het dichtst bij ze staat, ook wel een kieswijzer genoemd. Het Kieskompas is in oktober 2006 door het dagblad Trouw ontwikkeld in samenwerking met de Vrije Universiteit Amsterdam.
Sinds 23 oktober 2007 is Kieskompas een onderneming, met de Vrije Universiteit als één van de aandeelhouders. Kernactiviteit van de onderneming is volgens Kieskompas zelf "het ontwikkelen van applicaties waarmee complexe keuzeprocessen voor kiezers en consumenten worden vereenvoudigd".[1]
Het Kieskompas geeft geen stemadvies maar stelt bezoekers in staat hun positie in het politieke landschap te bepalen. De gebruiker van het Kieskompas krijgt ca. 30 stellingen voorgelegd, verdeeld over ca. 10 thema's. De uitslag verschijnt in het assenstelsel (of spectrum) als potloodpunt, tussen de verschillende politieke partijen of personen. Bezoekers kunnen hun politieke voorkeur uitdiepen door het aan- dan wel uitvinken van bepaalde thema's. Hierdoor wordt het mogelijk de politieke positie van de gebruiker per thema te vergelijken met die van de verschillende partijen of personen.
[bewerken] Verschillen met Stemwijzer
Het grootste verschil met Stemwijzer is dat Kieskompas geen stemadvies geeft, maar inzicht in de positie van de gebruiker in vergelijking met de partijen of personen van de desbetreffende verkiezing.
Een ander verschil met Stemwijzer is dat gebruikers op een stelling van Stemwijzer slechts met ‘eens’ of ‘ oneens’ kunnen beantwoorden. Bij het Kieskompas wordt er gebruik gemaakt van een vijfpuntsschaal (van helemaal mee eens naar helemaal mee niet mee mee eens).
Nog een verschil met Stemwijzer is dat bij de Stemwijzer de politieke partijen zelf aangeven hoe ze tegenover een bepaalde stelling staan. Bij het Kieskompas worden de posities van partijen getoetst aan het verkiezingsprogramma.
Bij het Kieskompas voor de Tweede Kamerverkiezingen 2006 waren twee zaken méér aan de orde gesteld dan de Stemwijzer - namelijk de mate waarin burgers politici vertrouwen en waarderen, en de evaluatie van het laatste kabinet (Balkenende II, III): hoe de situatie van de burger, en van Nederland in het algemeen, veranderde.
Politicoloog André Krouwel, een van de ontwikkelaars van het kompas, verwijt de makers van de Stemwijzer (van het gesubsidieerde Instituut voor Publiek en Politiek) dat zij zich nooit iets hebben aangetrokken van aanhoudende kritiek op het systeem.
[bewerken] Kieskompas Tweede Kamerverkiezingen 2006
De eerste versie van het Kieskompas werd gelanceerd op 26 oktober 2006 naar aanleiding van de Tweede Kamerverkiezingen 2006. Deze versie kwam voort uit een samenwerking tussen Dagblad Trouw en de Vrije Universiteit Amsterdam. Ongeveer 1,7 miljoen[2] respondenten doorliepen alle 36 stellingen.
De eerste versie van het Kieskompas, het Kieskompas voor de Tweede Kamerverkiezingen 2006, heeft de journalistieke prijs De Tegel 2006 in de categorie Multimedia Nieuws[3] gewonnen.
| Niet opgenomen in Kieskompas | Wel opgenomen in Kieskompas |
|---|---|
| Lijst 1 CDA | |
| Lijst 2 PvdA | |
| Lijst 3 VVD | |
| Lijst 4 SP | |
| Lijst 5 Fortuyn | |
| Lijst 6 GroenLinks | |
| Lijst 7 D66 | |
| Lijst 8 ChristenUnie | |
| Lijst 9 SGP | |
| Lijst 10 Nederland Transparant | |
| Lijst 11 Partij voor de Dieren | |
| Lijst 12 EénNL | |
| Lijst 13 Partij voor de Vrijheid | |
| Lijst 14 Blanco lijst | |
| Lijst 15 Partij voor Nederland | |
| Lijst 16 Continue Directe Democratie Partij | |
| Lijst 17 Liberaal Democratische Partij | |
| Lijst 18 Verenigde Senioren Partij | |
| Lijst 19 Ad Bos Collectief | |
| Lijst 20 Groen Vrij! | |
| Lijst 21 Islam Democraten | |
| Lijst 22 Tamara's Open Partij | |
| Lijst 23 Solide Multiculturele Partij | |
| Lijst 24 LRVP - hetZeteltje |
[bewerken] Kieskompas Provinciale Statenverkiezingen 2007
Op 12 februari 2007 werd het Kieskompas voor de Provinciale Statenverkiezingen in opdracht van het Interprovinciaal Overleg (IPO) gelanceerd.[4]
[bewerken] Kieskompas Belgische Parlementsverkiezingen 2007
Op 11 mei 2007 presenteerde Kieskompas in samenwerking met de Vlaamse dagbladen De Standaard en Het Nieuwsblad een versie voor de Belgische parlements- en senaatsverkiezingen van 10 juni 2007.[5]
[bewerken] Kieskompas Ondernemingsraden
Op 7 februari 2008 ging Kieskompas OR online. Werknemers van de Vrije Universiteit Amsterdam werden hiermee geholpen bij het maken van een keuze bij de Ondernemingsraadverkiezingen 2008. Op 27 oktober van hetzelfde jaar werd tevens een kompas gelanceerd voor de Technische Universiteit Delft.
[bewerken] Kieskompas Educatief
In samenwerking met Wolters-Noordhoff is het Kieskompas Educatief ontwikkeld. Deze website geeft scholieren en jongeren in het algemeen de kans hun positie in het politieke landschap te ontdekken. Kieskompas Educatief is op 11 februari gepresenteerd bij een docentendag in Ede voor docenten in de mens- en maatschappijvakken, georganiseerd door Wolters-Noordhoff.[6]
[bewerken] Kieskompas USA 2008
Op 2 januari 2008 lanceerde Kieskompas het 'Electoral Compass USA', een stemtest voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen. De website kwam tot stand in samenwerking met de Volkskrant, DAG, Netwerk (televisie), XS4ALL en Coolpolitics. In de Verenigde Staten werd samengewerkt met de Wall Street Journal[7]. Binnen 3 weken werd de grens van 1 miljoen bezoekers [8]overschreden. Bij het eindigen van de verkiezingscampagne hadden 3,8 miljoen mensen de site bezocht, waarvan meer dan tachtig procent vanuit de Verenigde Staten.
Uit onderzoek van het Kieskompas[9] bleek dat Hillary Clinton het, op inhoudelijke gronden, beter zou doen dan Barack Obama in de strijd om het presidentschap tegen John McCain. Dit omdat het programma van Hillary Clinton op de belangrijkste thema's van de verkiezingen, beter aan zou sluiten bij de middengroepen van het Amerikaanse electoraat.
[bewerken] Kieskompas Waterschappen 2008
In opdracht van de Unie van Waterschappen werd in 2008 een Kieskompas ontwikkeld voor de waterschapsverkiezingen van november 2008. Er werd onder meer op het stembiljet verwezen naar de website. Mede hierdoor trok de stemhulp ruim een half miljoen bezoekers in de aanloop naar de verkiezingen.[10]
[bewerken] Kieskompas Israël 2009
Eind januari 2009 kwam een Kieskompas online voor de verkiezingen van de Israëlische Knesset. De stemhulp werd ontwikkeld in samenwerking met het Israel Democracy Institute (IDI), het Reformatorisch Dagblad, de Evangelische Omroep en de Israëlische nieuwssite Ynetnews. In het eerste uur bezochten al 40.000 mensen de website.[11] Sindsdien staat de teller op een totaal van 600.000 bezoekers, terwijl ongeveer 210.000 kiezers de test volledig invulden.[12]
[bewerken] EU Profiler 2009
Samen met het European University Institute en het Zwitserse Smartvote ontwikkelde Kieskompas de kieswijzer EU Profiler. Deze kieswijzer is gericht op de Europese Parlementsverkiezingen van 2009 en is in de maanden voor de verkiezingen online gekomen.[13]
[bewerken] Gemeenteraadsverkiezingen 2010
Voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2010 heeft Kieskompas voor 64 gemeenten door het hele land heen kompassen gemaakt die zijn toegespitst op de lokale situatie. Zo werden thema’s gebruikt die uniek zijn per gemeente, maar er werden ook stellingen gebruikt die in het hele land spelen. Zaken als veiligheid, sociaal beleid en verkeer waren goed vertegenwoordigde thema’s. In de volgende plaatsen kon het Kieskompas worden gebruikt: Achtkarspelen, Alkmaar, Almere, Alphen aan den Rijn, Amsterdam , Amsterdam-West, Apeldoorn, Arnhem, Bergen, Bladel, Bunschoten, Capelle aan den IJssel, Castricum, De Bilt, Delft, Den Haag, Deventer, Doetinchem, Dordrecht, Drechterland, Dronten, Ede, Enschede, Epe, Haarlemmermeer, Harderwijk, Heemstede, Hellevoetsluis, Hilversum, Hoogeveen, Horst aan de Maas, Houten, Lansingerland, Leiden, Lelystad, Lochem, Maastricht, Nijmegen, Noordoostpolder, Oirschot, Oosterhout, Ouder-Amstel, Purmerend, Raalte, Rheden, Rijswijk, Rotterdam, Rotterdam-IJsselmonde, Sittard-Geleen, Spijkenisse, Utrecht, Utrechtse Heuvelrug, Valkenswaard, Veenendaal, Veere, Venlo, Wageningen, Wassenaar, Weert, Wijchen, Woerden, Zaanstad, Zeist, Zwolle.
Het Kieskompas Gemeenteraadsverkiezingen kwam in de meeste gemeenten beschikbaar op 3 februari 2010, exact een maand voor de verkiezingen.
[bewerken] Kieskompas Tweede Kamerverkiezingen 2010
Ter gelegenheid van de Tweede Kamerverkiezingen 2010 werd voor de tweede keer een nationaal Nederlands Kieskompas gelanceerd in samenwerking met enkele mediapartners, waaronder Trouw en Elsevier. In totaal is er door 1,5 miljoen mensen gebruikgemaakt van het Kieskompas. Daarnaast maakte Kieskompas voor verscheidene media uiteenlopende analyses over stemgedrag, lijsttrekkers en coalitievorming.[14]
[bewerken] Kieskompas Visueel 2010
In 2010 werd ook het Kieskompas Visueel gelanceerd, bedoeld om bij laaggeletterden politieke interesse te wekken. Hiervoor werden de 30 stellingen uit het reguliere Kieskompas vertaald in simpele, goed begrijpbare tekeningen.
[bewerken] Vote Compass Canada 2011
Op 28 maart 2011 lanceerde Kieskompas het Vote Compass Canada in het kader van de Parlementsverkiezingen in dat land. Met 3,8 miljoen bezoekers groeide Vote Compass Canada uit tot best bezochte Kieskompas ooit. Dit Kieskompas was zowel in het Engels als in het Frans beschikbaar.
[bewerken] Kieskompas Turkije 2011
Op 17 mei 2011 werd ter gelegenheid van de Turkse parlementsverkiezingen het Kieskompas Turkije gelanceerd dat zowel in het Turks als in het Engels beschikbaar is. Het is hiermee de eerste online stemhulp ooit in Turkije.
[bewerken] Externe link
Bronnen, noten en/of referenties:
- ↑ Nieuwsbank: 'Kieskompas wordt een onderneming'
- ↑ De Standaard: 'Een helpende hand voor de vlottende kiezer'
- ↑ Website De Tegel
- ↑ ANP: 'Kieskompas ook voor Statenverkiezingen'
- ↑ De Standaard: 'Kieskompas België 2007'
- ↑ Nieuwsbank: 'Kieskompas helpt leerlingen bij politieke meningvorming'
- ↑ The Wall Street Journal: 'Welcome to the Electoral Compass'
- ↑ De Volkskrant: 'Kieskompas trekt miljoen bezoekers'
- ↑ Kieskompas: 'Clinton maakt een betere kans tegen McCain dan Obama'
- ↑ NOS: 'Kieskompas waterschappen druk bezocht'
- ↑ The Israel Democracy Institute
- ↑ The Jerusalem Post
- ↑ Trouw: 'Kieskompas lanceert Europese kieswijzer'
- ↑ Trouw: 'Een politiek verdeeld landschap'
