Kijkoperatie

Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht. Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.

Een kijkoperatie was aanvankelijk een techniek waarbij met een buis met een lenzenstelsel in een hol orgaan (bijvoorbeeld, buikholte, kniegewricht) kon kijken om te zien of het nodig was over te gaan tot een 'echte' operatie. Met het voortschrijden van de techniek bleek het ook mogelijk om instrumenten door de buis heen in de holte te brengen en daarmee in de holte te werken.

De naam 'kijkoperatie' voor dergelijke ingrepen is echter in de volksmond blijven hangen. Bijvoorbeeld voor laparoscopie of endoscopie (in de buikholte kijken), artroscopie (in een gewricht kijken). Galblaasoperaties, sterilisaties bij de vrouw, en appendixoperaties worden tegenwoordig niet zelden laparoscopisch uitgevoerd. Een voordeel is het snellere herstel, een nadeel de langere duur en de vaak wat grotere moeilijkheidsgraad van de operatie zelf.

Meestal wordt gebruikgemaakt van een aantal poorten die door prikgaatjes worden aangebracht. De gaatjes worden gemaakt met een trocart (troïcart): één of twee instrumentatiekanalen, een kijkbuis en een lichtbuis, en meestal wordt het geïnspecteerde lichaamsdeel wat opgeblazen (bijvoorbeeld met koolzuurgas) om wat ruimte te maken. Na de operatie worden de kleine sneetjes met één à twee hechtingen gesloten.

Een nieuwe (2010) kijkoperatie techniek is de Laparo Endoscopic Single Site techniek (LESS-techniek). Met de LESS-techniek wordt geopereerd in de buikholte via 1 opening in plaats van 3, 4 of 5 openingen. De opening van 2 cm wordt meestal gemaakt ter hoogte van de navel. Hierbij blijft na verloop van tijd meestal geen enkel litteken over omdat het enige litteken wegvalt in de navel. De techniek is in principe toe te passen bij alle operaties die via de gewone laparoscopie uitgevoerd kunnen worden.

Ook andere plaatsen waar men niet direct een holte zou vermoeden blijken geschikt te zijn voor deze operatietechniek, zoals rughernia's.

Bijzonder specialistisch is de kijkoperatie bij afwijkingen en stoornissen van het hart. Hugo Vanermen staat hiervoor hoog aangeschreven.

(Het woord dient niet verward worden met de term inkijkoperatie.)