Kommunistiese Eenheidsbeweging Nederland
De Kommunistiese Eenheidsbeweging Nederland (marxisties-leninisties), afgekort KEN of KEN(ml) was een maoïstische splinterpartij, opgericht in januari 1970 na een scheuring in het Marxistisch Leninistisch Centrum Nederland. Oprichters waren de Rotterdamse pijpfitter Daan Monjé en de zakenman Nico Schrevel. De partij is mede opgericht door een infiltrant van de BVD.[1]
Het partijblad van de KEN heette Rode Tribune, een veelgebruikte naam voor bladen binnen de linkse beweging (zie Tribune). Het partijblad van de SP heet nog altijd Tribune.
De KEN kreeg een (relatief) grote aanhang, en landelijke bekendheid, toen de partij in 1970 een wilde staking van Rotterdamse havenarbeiders steunde. De nieuwe aanwas bestond grotendeels uit studenten.
Binnen de partij ontstonden hierdoor twee facties, een 'intellectuele' onder leiding van Schrevel en een 'proletarische' onder Monjé. Uiteindelijk splitste Monjé zich in 1971 af, en richtte hij samen met schrijver Koos van Zomeren en Hans van Hooft sr. de Kommunistiese Partij Nederland/Marxisties Leninisties (KPN/ML) op, de latere SP. De groep van Schrevel bleef zich KEN(ml) noemen, ondanks de afspraak dat geen van beiden die naam nog zou gebruiken. Bij de boedelscheiding nam de SP de drukpers van de KEN over, die later een belangrijk politiek-strategisch wapen zou blijken te zijn.[2]
KEN-ml volgde de zogenaamde 'massalijn', waarbij de meeste energie werd gestoken in activiteiten in de Rotterdamse haven, de metaalindustrie in het Rijnmondgebied en de in deze sectoren actieve vakbonden. Ze probeerde de massa's verder middels mantelorganisaties te mobiliseren. De belangrijkste waren de Kommunistiese Studentenbond (KSB) en het Landelijk Vietnam Komitee (LVK). Nadat Kees de Boer het politieke secretariaat in 1974 overnam van Bert Cremers begon KEN-ml aan een zigzagkoers die door de meeste leden niet meer te volgen was en waardoor een grote leegloop begon. Zo lanceerde KEN-ml in maart 1976 onder de mantel van de Beweging voor Vrijheid en Onafhankelijkheid (BVO) in Amsterdam een teach-in (protest-vergadering met educatieve opzet) om over het Sovjet-gevaar te waarschuwen[3].
Nadat KEN-ml in 1977 een mislukte poging had gedaan om een Tweede Kamerzetel te veroveren concentreerde de partij zich helemaal op zichzelf. Kees de Boer startte een campagne voor vrije seksualiteit. Vaste relaties werden taboe verklaard, evenals exclusieve banden tussen ouders en kinderen en het Centraal Comité bepaalde wie bij wie diende te wonen en te slapen. Critici werden in collectieve sessies onderhanden genomen en gewezen op resten burgerlijke ideologie, gedrag en gevoel. Mensen die de groep verlieten vertelden over de psychoterreur die Kees de Boer in de groep uitoefende. Begin jaren 80 kwam de groep in opspraak na een politie-inval vanwege verdenking van verwaarlozing van kinderen en ontucht met minderjarigen.[4].
KEN-ml heeft zich in de loop van de jaren 70 deels opgesplitst in de Kommunistiese Kring Rijnmond (KKR) en de Groep Marxisten Leninisten (GML) resp. de Kommunistiese Arbeidersorganisatie (KAO-ml), begin jaren tachtig hebben de resterende leden zich bij andere partijen aangesloten of bleven uit teleurstelling partijloos[5].
Externe link [bewerken]
- Archief KEN(ml) op de site van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis
- Kameraden onder elkaar. Artikel uit NRC Handelsblad over de geschiedenis van de SP
- De "Rode Jehova's": een geschiedenis van de Socialistiese Partij. Artikel van Gerrit Voerman uit het jaarboek 1986 van het Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen.
- Wouter Beekers, "Wat hebben SP en BVD met elkaar te maken?," Tribune, Nieuwsblad van de SP, december 2004.
Bronnen, noten en/of referenties
|