La Kermesse héroïque

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
La kermesse héroïque
Heldenkermis[1]
Regie Jacques Feyder
Producent Pierre Guerlais
Scenario Jacques Feyder
Charles Spaak
Robert A. Stemmle
Bernard Zimmer
Hoofdrollen Françoise Rosay
Jean Murat
André Alerme
Muziek Louis Beydts
Montage Jacques Brillouin
Cinematografie Harry Stradling Sr.
Distributie Films Sonores Tobis
Première 3 december 1935
Speelduur 110 minuten
Taal Frans
Land Vlag van Frankrijk Frankrijk
Vlag van Duitsland Duitsland
(en) IMDb-profiel
MovieMeter-profiel
Portaal  Portaalicoon   Film

La kermesse héroïque (Nederlands: Heldenkermis) is een film uit 1935 van de Belgische regisseur Jacques Feyder.

Verhaal[bewerken]

Leeswaarschuwing: Onderstaande tekst bevat details over de inhoud en/of de afloop van het verhaal.

In 1616 zijn de inwoners van de Vlaamse stad Boom druk in de weer met de voorbereidingen voor hun kermis, wanneer ze te horen krijgen dat de Spaanse hertog van Olivares met zijn leger op weg is naar hun stad om er te overnachten. De burgemeester vreest dat de komst van de Spaanse troepen zal leiden tot plunderingen en verkrachtingen. Hij besluit daarom op aanraden van de gemeenteraad te doen alsof hij pas is overleden, zodat hij de soldaten niet hoeft te ontvangen.

Zijn vrouw Cornelia verfoeit dit plan en trommelt de vrouwen van de stad op om de Spanjaarden een warm onthaal te bereiden. De hertog is zozeer gecharmeerd door het hartelijke welkom van de vrouwen dat zijn troepen zich voorbeeldig gedragen en dat hij bovendien de belastingen van de stad voor één jaar kwijtscheldt. Cornelia laat haar man de eer opstrijken voor haar plan, maar ze heeft intussen ook de plannen van haar dochter gedwarsboomd, die nu de slager moet huwen in plaats van de jonge schilder Brueghel.

Ontvangst[bewerken]

Aan de film werden destijds, en ook recent nog, allerlei politieke interpretaties gegeven. In Duitsland waren de nazi’s sedert kort aan de macht, en zij vergeleken de vriendelijke ontvangst door de vrouwen met hun eigen succes. Propagandaminister Josef Goebbels was aanwezig op de première van de Duitse versie (de film was een Frans-Duitse coproductie). Dat de film kon verwijzen naar de Duitse bezetting van België tijdens de Eerste Wereldoorlog, was voor hem positief, omdat de Spaanse bezetter er eerder goed uitkomt (de verwachte gruwelen en plunderingen blijven uit). Sommige Franse critici zagen er een “nazi-inspiratie” in. Toch werd de film tijdens de Tweede Wereldoorlog in heel bezet Europa verboden, omdat Goebbels vond dat Feyder met de collaboratie spotte.

Vooral in Vlaanderen botste de film op hevige reacties. Katholieken vonden dat de film de spot dreef met de kerk (er komt een bijzonder antipathieke priester in voor, gespeeld door Louis Jouvet) en stoorden zich bovendien aan de “onzedelijk” manier waarop de Vlaamse vrouwen zich gedragen. Flaminganten vonden dat de Vlamingen belachelijk werden gemaakt. Dat de regisseur een Franstalige Belg was en de scenarist de broer van de Franstalige socialistische politicus Paul-Henri Spaak, was voor sommigen een reden te meer om er een bewust anti-Vlaamse film in te zien.

In de Belgische Kamer werd gevraagd de film te verbieden en sommige gemeentebesturen, onder andere in Brugge, verboden hem effectief. In enekel steden werd tegen de film betoogd. In Antwerpen moest de politie zelfs optreden. Soms werd er in de filmzalen stinkbommen geworpen of ratten losgelaten.

Ook in Nederland veroorzaakte La kermesse héroïque enkele boze reacties omdat de film een “antinationaal beeld” van onafhankelijkheidsstrijd tegen Spanje gaf.

Echter, zoals Feyder zelf in de begintitels liet weten, verwijst de film niet naar de geschiedenis, maar is hij bedoeld als een klucht, gemaakt in het kader van een traditionele kermis die aan taferelen van Vlaamse schilders herinneren.

De hetze rond de bedoelingen van de film konden niet beletten dat La kermesse héroïque als kunstwerk veel lof ontving, vanwege de regie, de acteerprestaties en de uitzonderlijke mooie decors en kostuums. De film kreeg in 1936 de Grand Prix du cinéma français en de prijs voor de beste regie van de Biënnale van Venetië.

Uiteindelijk valt in de film vooral de triomf van de vrouwelijke moed en verleidingskunst op. Door charme en seksuele aantrekking bereiken de vrouwen veel meer dan door gewapend verzet dat geen kans maakte tegen een Spaanse overmacht. De angst en lafheid van het mannelijk bestuur worden belachelijk gemaakt. De paniek van de burgemeester wordt visueel getoond: brand, pikante scenes van verkrachtingen, martelingen en moorden – alles wat zou kunnen gebeurd zijn indien de vrouwen niet de macht hadden gegrepen. Daarom zijn de vele boodschappen van deze film zeker ook: "make love, not war"; en "vrouwen aan de macht".


Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Cinema Context Nederlandse titel