Laguiolemes

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Laguiolemes met de karakteristieke kurkentrekker eraan

Laguiolemessen zijn messen die gemaakt zijn volgens de traditionele vorm en methodes uit de streek rond Laguiole in de Zuid-Franse regio Aveyron.
In ruimere zin wordt de term ook gebruikt voor andere messen die deze traditionele vorm hebben, of messen die door de authentieke Laguiole-smeden gemaakt worden.

Het Laguiole design[bewerken]

De volgende kenmerken zijn typerend (doch niet noodzakelijk) voor het befaamde vouwmes:

  • vrij lang (opengevouwen circa 20cm) en smal
  • een elegant heft, vaak vergeleken met een damesbeen, dat een stevige en comfortabele houvast biedt
    • met 'herderskruis': de klinknagels in het heft, waarvan een deel een kruis vormt
    • met bij-vormig logo: een onderdeel van het vouw- en blokkeermechanisme, op de rug van het heft, tegen het blad
    • met of zonder kurkentrekker
  • een eenzijdig geslepen lemmet:
    • de rug loopt (t.o.v. het heft) recht of lichtjes omhoog over ongeveer 1/4de - 1/3de van de lengte, dan schuin neerwaarts naar de punt
    • de snede is vlijmscherp vanaf de voet, loopt recht over ongeveer 2/3de - 3/4de van de lengte, en kromt dan in toenemende mate naar de vrij scherpe punt
    • op de voet van het lemmet wordt vaak het soort staal vermeld waarvan het gemaakt is, op het lemmet zelf het merk en/of type van het mes en/of logo van de producent
  • alle onderdelen en hun afwerking zijn van topkwaliteit
    • een navenant hoge prijs

Courante opties zijn een bijpassend etui, en een klein wetstaal.

De vorm en grootte maakt het mes ook uitermate geschikt als steakmes. In de Laguiole streek zijn zelfs restaurants waar men geen mes op tafel legt, omdat de plaatselijke bevolking altijd een eigen Laguiolemes bij zich heeft.

Soms wordt de bij van het logo voor een vlieg aangezien, hoewel dit waarschijnlijk een foutieve interpretatie is van het Franse woord voor dit onderdeel van het mes: 'mouche'. Volgens de legende kende Napoleon Bonaparte dit symbool aan de mensen van Laguiole toe voor hun moed.

'Authentieke' Laguiolemessen[bewerken]

'Laguiole' is geen gedeponeerd merk; noch de naam, noch de kenmerken zijn wettelijk beschermd. Heel wat producenten wereldwijd maken gretig gebruik van Laguiole's faam om eigen versies aan de man te brengen - vaak veel goedkoper, maar vaak ook van bedenkelijke kwaliteit.

De 'authentieke' messen worden nog steeds artisanaal vervaardigd in en rond de streek van Laguiole (bijvoorbeeld ook in Thiers). De regio trekt veel toeristen aan die de messen en ateliers komen bezichtigen. In sommige Laguiole ateliers worden rondleidingen gegeven waarbij het vervaardigingsproces van de messen uit de doeken wordt gedaan.

De eerder vermelde design-kenmerken zijn typisch voor het Laguiolemes, doch zeker niet essentieel:;authentieke messen krijgen bv. soms een ander logo, of vertonen geen herderskruis, terwijl niet-authentieke messen deze wel 'waarheidsgetrouw' vertonen. Voor leken is het onderscheid nauwelijks of niet te maken. De beste zekerheid wordt geboden door het certificaat dat authentieke producenten steevast bij al hun producten leveren. Buiten het klassieke mes in Laguiole-stijl, maken zij ook heel wat andere, gerelateerde producten: sport- en jachtmessen, messen in moderne stijl, messenkokers en -slijpers, flessenopeners, bestek en ander eetgerei, etc. Consistent zijn echter de uitzonderlijke kwaliteit, normaal vergezeld van een bijhorend certificaat.

Materialen en technieken[bewerken]

Tot op vandaag wordt nog steeds geïnnoveerd in de productie van Laguiolemessen. Moderne technieken en materialen worden daarbij niet geschuwd. Het resultaat wordt handmatig minutieus afgewerkt. Ook al zijn de messen bijzonder in trek bij verzamelaars, ze horen steeds 100% functioneel te zijn.

Het lemmet bestaat steeds uit hoogwaardig staal, al dan niet roestvrij (inox). De niet-roestvrije lemmeten zijn makkelijker en scherper te slijpen. Tegenwoordig worden de meeste messen van roestvrij staal vervaardigd; meestal staal uit de 440-reeks, of 12C27 ('Zweeds staal'). 12C27 krijgt meestal de voorkeur - dit is net iets zachter, maar is makkelijker te slijpen - maar dit is onderwerp van discussie en persoonlijke smaak. Heel wat variatie in kenmerken en kwaliteit is mogelijk voor elk type staal, en authentieke Laguiole-producenten gaan prat op de superieure kwaliteit van hun product, vanwege hun vakmanschap en artisanale werkwijze. Eveneens worden prachtige exemplaren gemaakt uit damaststaal.

Voor het heft wordt een uitgebreid gamma van materialen gebruikt. Traditioneel wordt vooral hout of hoorn gebruikt; voor prestigieuze modellen wordt vaak tin en zilver (soms verguld) toegepast, voorzien van prachtige design; maar ook roestvrij en veelkleurig plexiglas vinden hun ingang.

Erkenning[bewerken]

De messenmakerij werd beloond met tal van prijzen. De eerste prijs was Départemental de la Dynamique Artisanale, tweede prijs Artisans et Métiers d'art de l'An 2000, in 2002 National Mercure d'Or en een trofee in 2005 de la Vente à Distance.

Externe link[bewerken]