Leeftijds-asymmetrische relaties

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Leeftijds-asymmetrische relaties zijn (seksuele) relaties tussen partners met een absoluut (of relatief) groot leeftijdsverschil. Veel van deze relaties zijn geheel geaccepteerd, zeker als het gaat om volwassen personen die in vrijheid hun keuze maken. Andere relaties zijn strafbaar (pedoseksualiteit) en/of minder maatschappelijk geaccepteerd (gerontofilie).

Niet-geaccepteerde relaties[bewerken]

Relaties met jongeren[bewerken]

Relaties tussen een volwassen persoon en een minderjarige worden in het algemeen niet geaccepteerd, of zijn strafbaar. Afhankelijk van de leeftijd van de jongere, wordt een aantal verschillende namen gebruikt voor dergelijke relaties. De termen worden weleens door elkaar gebruikt. Met name tussen de termen pedofilie, pedoseksualiteit en pederastie wordt in het dagelijks spraakgebruik meestal weinig onderscheid gemaakt.

  • Pedofilie wordt gebruikt voor een seksuele voorkeur door volwassenen voor prepuberale partners (kinderen tot 12 jaar), hetzij van hetzelfde, hetzij van het andere geslacht. Er is niet noodzakelijk sprake van seksuele omgang.
  • Pedoseksualiteit betekent dat de bovengenoemde pedofiele voorkeur in de praktijk wordt gebracht, zodat er seksuele activiteiten ontstaan. Dit is strafbaar.
  • Pederastie wordt gebruikt voor de relatie tussen een volwassene en een puber of adolescent van hetzelfde geslacht. Van seksuele omgang is niet altijd sprake.
  • Efebofilie wordt gebruikt voor een seksuele voorkeur voor pubers (13-16 jaar) door volwassenen. Er bestaat zowel heteroseksuele als homoseksuele efebofilie. Van seksuele omgang is niet altijd sprake. De voorkeur voor puberende meisjes wordt ook wel parthenofilie genoemd.

Relaties met ouderen[bewerken]

  • Gerontofilie is een seksuele voorkeur voor ouderen en bejaarden van personen die veel jonger zijn. Van seksuele omgang is niet altijd sprake. Hoewel een dergelijke relatie uiteraard niet strafbaar is, wordt er in het algemeen afwijzend op gereageerd, wanneer een 25-jarige man trouwt met bijvoorbeeld een 85-jarige vrouw. De suggestie wordt dan gewekt dat er ook financiële bijbedoelingen zouden zijn of dat de jongste persoon in de relatie een vader of moeder figuur zoekt. Zie ook Oedipuscomplex.

Geaccepteerde leeftijds-asymmetrische relaties[bewerken]

Naast de relaties met extreem jongeren of extreem ouderen (zie hierboven) zijn er ook talloze leeftijds-asymmetrische relaties die geheel als normaal worden beschouwd. Vaak is de man de oudere partner, die kiest voor een veel jongere vrouw of man. Dit wordt zo gewoon gevonden, dat er geen apart woord bestaat voor dergelijke relaties. Hooguit wordt soms geconcludeerd dat de jongere partner een "vaderfiguur" zoekt. Uiteraard wordt het relatieve leeftijdsverschil tussen partners steeds kleiner, wanneer zij beiden ouder worden. Ook is de vraag wanneer er sprake is van een "normaal" leeftijdsverschil, of van een leeftijds-asymmetrische relatie. De grens zal nooit scherp te trekken zijn. Soms wordt deze aangeduid als de helft van de leeftijd van de oudere, plus zes jaar.

De laatste tijd duikt de term cougar op, van origine een poema; er wordt een zelfbewuste, sociaal-economisch geslaagde rijpe vrouw mee aangeduid die bewust een relatie zoekt met een veel jongere man - veelal toy boy genoemd - waarin zij als een soort katachtig maar charmant roofdier over hem heerst en hij zich dit behaaglijk laat aanleunen. Met de sociale afwijzing hiervan wordt voorbijgegaan aan de voordelen van een dergelijk leeftijdsverschil in de meer gelijkwaardige relaties, met als bekendste het feit dat dit de gemiddeld langere levensduur van vrouwen ten opzichte van mannen kan compenseren, en ook dat de seksuele rijpheid van een oudere vrouw beter kan aansluiten op de sexuele energie van een jonge man. Het evidente nadeel dat een en ander doorgaans lastig te combineren is met kinderwens, wordt dan op de koop toegenomen.[bron?]

De sociale acceptatie van dergelijke relaties lijkt een gestage inhaalslag te maken ten opzichte van de sinds mensenheugenis als normaal beschouwde relaties waarin de man ouder is, en meer recent bijvoorbeeld de homoseksuele relaties.[bron?]