Lichtgewichttrein
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
|
|
De lichtgewichttrein of lighttrain is een verzamelnaam voor lichte of lichtogende treinstellen of motorrijtuigen voor regionale- of voorstadsspoorlijnen. De term wordt ook gebruikt voor metro-achtige treinstellen in stedelijke gebieden. Een echte definitie ontbreekt en de term wordt vooral gebruikt op bestuurlijk niveau in discussies over aanbesteding van de treindienst op secundaire spoorlijnen. De begrippen lighttrain en lightrail worden vaak door elkaar gebruikt. Een lichtgewichttrein kan gezien worden als vorm van lightrail.
Inhoud |
[bewerken] Kenmerken
Belangrijkste kenmerken van een lichtgewichttrein zijn het open interieur (geen afscheiding tussen coupés en balkons) en de lagere vloer, waardoor het instappen wordt vergemakkelijkt. Hoewel de treinen meestal een gestroomlijnd uiterlijk hebben, zijn het zeker geen hogesnelheidstreinen; de topsnelheid ligt meestal tussen de 100 en 160 km/h.
[bewerken] Regionale lichtgewichttrein
In Duitsland, waar de lighttrain ontstaan is, wordt dit model trein veel ingezet op regionale spoorlijnen door zowel de Deutsche Bahn als particuliere vervoerders. De treinen zijn daar ontstaan uit de behoefte aan een trein om regionale onrendabele lijnen zo goedkoop mogelijk te exploiteren. De treinen zijn daarom zo goedkoop mogelijk gebouwd: een relatief simpele diesel- of elektrische motor, modulaire opbouw, eenvoudig interieur, etc. Bovendien zijn de treinen geschikt voor eenmanbediening: er is geen conducteur nodig. Dit maakt het mogelijk regionale lijnen goedkoop te exploiteren, terwijl het gestroomlijnde uiterlijk van de trein klantenwervend zou moeten werken.
Daar de meeste onrendabele lijnen diesellijnen zijn, zijn lichtgewichttreinen vooral bekend als dieseltrein. Van bijna alle types zijn echter ook elektrische versies gemaakt voor geëlektrificeerde baanvakken.
De lichtgewichttrein heeft nauwe raakvlakken met de tramtrein. Zo rijden in de Duitse stad Zwickau lichte dieseltreinen (Regiosprinter) van de Vogtlandbahn als een tram naar het centrum. Inmiddels wil men ook in Aken het bestaande lichtgewichttreinnetwerk doortrekken naar het centrum en aldus omvormen tot een tramtreinnetwerk.
[bewerken] Stedelijke lichtgewichttrein
De term lighttrain wordt ook wel gebruikt voor metro-achtige elektrische treinstellen voor stedelijke gebieden. NS Reizigers heeft in 2005 metro-achtige lichtgewichttreinstellen van het type Sprinter Lighttrain besteld voor stoptreindiensten in met name de Randstad. De treinen zullen gaan rijden onder de naam Sprinter, net als het al bestaande Stadsgewestelijk Materieel.
[bewerken] Marktoverzicht
In Europa zijn of worden de volgende lighttrains gebouwd:
- ITINO
- Talent
- RegioSwinger
- ET 422/423/424/425/426 / Sprinter Lighttrain (samen met Siemens)
- Integral Verkehrssysteme AG (fabrikant bestaat niet meer):
- Desiro
- Regiosprinter (Desiro Classic)
[bewerken] Inzet in Nederland
In Nederland rijden of komen lighttrains op de volgende baanvakken:
- LINT:
- Zutphen – Winterswijk
- Arnhem – Doetinchem – Winterswijk
- Arnhem – Tiel
- Zutphen – Oldenzaal
- Almelo – Mariënberg
- Talent:
- Groningen – Leer (D)
- Leeuwarden – Harlingen Haven
- Groningen – Roodeschool
- Leeuwarden – Stavoren
- Groningen – Delfzijl
- Groningen – Leeuwarden
- Nijmegen – Roermond (Maaslijn)
- Dordrecht – Geldermalsen (Merwede-Lingelijn; elektrische versie)
- Maastricht Randwyck – Kerkrade Centrum (Heuvellandlijn; elektrische versie)
- Protos:
- Sprinter Lighttrain:
- Deze treinen zullen vanaf eind 2008 worden ingezet in de stoptreindienst, vooralsnog uitsluitend in de Randstad, mede ter vervanging van het af te voeren Materieel '64 (Standaard Stoptrein).
Er zijn in Nederland nog verschillende regionale netwerken en lijnen gepland waar te zijner tijd lighttrains kunnen gaan rijden, waaronder:
- Randstadspoor (rond Utrecht)
- RegioRail KAN (rond Arnhem en Nijmegen)
- Groningen Zernike – Veendam (Kolibriproject, koppeling nieuwe Groningse stadstram aan regiospoor)
- 's-Hertogenbosch – Uden
- Zwolle - Kampen, met een nieuwe route in Zwolle
- Deventer - Zutphen - Apeldoorn, regiotrein Stedendriehoek
[bewerken] Inzet in België
In België rijden nog geen lighttrains. Momenteel kijkt de overheid wel naar de invoering van lighttrain. Dit zou gebeuren in Brussel, in het kader van het Gewestelijk ExpresNet (GEN)
[bewerken] Zie ook
Bronnen, noten en/of referenties:
