Lijst van ruimtevluchten naar Mars

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Mariner 4, eerste succesvolle vlucht langs Mars.
Mariner 9, eerste satelliet in baan rond Mars.
Eerste robotwagentje op Mars, de Sojourner.

Deze lijst geeft een chronologisch overzicht van ruimtevluchten naar Mars. In deze lijst zijn alle ruimtevaartuigen opgenomen die het doel hadden om de planeet Mars te bereiken.

Het gaat tot nu toe in alle gevallen om onbemande ruimtevluchten. Ze zijn in onderstaande lijst in drie typen onderverdeeld. Het kan gaan om een ruimtesonde met als doel zo dicht mogelijk langs de planeet te vliegen (een scheervlucht of flyby). De ruimtesonde kan in een baan rond de planeet worden gebracht (een satelliet of orbiter). En een landingsmodule kan landen op het oppervlak van de planeet (een landingsmodule, lander of marslander). In het laatste geval kan het ook gaan om een voertuig dat op het oppervlak kan rondrijden (een marswagen, robotwagentje of rover).

In de eerste vijftig jaar ruimtevaart naar Mars, van 1960 tot 2010, zijn er 38 ruimteschepen naar Mars gestuurd (Rosetta en Dawn, die een komeet als uiteindelijk doel hadden, niet meegeteld). Daarvan waren er 18 van de Sovjet-Unie/Rusland, 18 van Verenigde Staten, 1 van Europa en 1 van Japan. Van deze 38 lanceringen waren er 14 succesvol (1 van de Sovjet-Unie, 12 van Verenigde Staten en 1 van Europa), dat is iets meer dan een derde van alle lanceringen (36,84 procent).

De eerste scheervlucht vond plaats op 14 juli 1965, de Mariner 4. De eerste satelliet in een baan rond Mars was de Mariner 9 op 13 november 1971. Er is in deze eerste 50 jaar 11 keer een landing naar het marsoppervlak ingezet (de eerste keer op 27 november 1971, de Mars 2). Drie keer sloeg de sonde te pletter, acht keer was de landing succesvol. Er zijn in totaal zes landers en drie robotwagens op Mars werkzaam geweest.

In de lijst zijn de landen weergegeven met hun vlag. In het geval van de ESA is gemakshalve de Europese vlag gebruikt, maar de Europese Ruimtevaartorganisatie is onafhankelijk van (en valt niet samen met) de EU.

Voor een uitgebreidere bespreking van de verschillende ruimtevluchten, zie Ruimtevaart naar Mars.

Chronologisch overzicht van ruimtevluchten naar Mars [bewerken]

Nr. Missie (1960–1969) Land / Organisatie Lanceer-datum Aankomst Mars Einde missie Type Resultaten / bijzonderheden
1 Mars 1960A (Marsnik 1) Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 10 oktober 1960 10 oktober 1960 scheervlucht Eerste marsmissie van de Sovjet-Unie. Mislukte lancering.
2 Mars 1960B (Marsnik 2) Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 14 oktober 1960 14 oktober 1960 scheervlucht Mislukte lancering.
3 Mars 1962A (Sputnik 22) Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 24 oktober 1962 24 oktober 1962 scheervlucht Explodeerde kort na de lancering.
4 Mars 1 Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 1 november 1962 21 maart 1963 scheervlucht Geslaagde lancering, maar het contact raakte onderweg verbroken (scheervlucht op 19 juni 1963 ca. 193.000 km).
5 Mars 1962B (Sputnik 24) Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 4 november 1962 19 januari 1963 lander Brak in stukken bij het verlaten van de baan rond de Aarde.
6 Mariner 3 Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 5 november 1964 5 november 1964 scheervlucht Eerste marsmissie van de Verenigde Staten van Verenigde Staten. Omdat een schild niet goed losliet na het bereiken van de ruimte, lukte het niet om richting Mars te vliegen.
7 Mariner 4 Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 28 november 1964 14 juli 1965 21 december 1967 scheervlucht Eerste succesvolle vlucht langs Mars, op 14 juli 1965, op 9846 km. Verzond 22 foto's.
8 Zond 2 Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 30 november 1964 mei 1965 scheervlucht Geslaagde lancering, maar contact raakte verbroken drie maanden voor bereiken planeet. De Zond 2 vloog op 6 augustus 1965 doelloos langs Mars.
9 Mariner 6 Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 25 februari 1969 31 juli 1969 augustus 1969 scheervlucht Succesvolle vlucht langs Mars op 3431 km.
10 Mariner 7 Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 27 maart 1969 5 augustus 1969 augustus 1969 scheervlucht Succesvolle vlucht langs Mars op 3430 km.
11 Mars 1969A Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 27 maart 1969 27 maart 1969 satelliet Mislukte lancering.
12 Mars 1969B Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 2 april 1969 2 april 1969 satelliet Mislukte lancering.
Nr. Missie (1970–1979) Land / Organisatie Lanceer-datum Aankomst Mars Einde missie Type Resultaten / bijzonderheden
13 Mariner 8 Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 8 mei 1971 8 mei 1971 satelliet Mislukte lancering.
14 Cosmos 419 (Mars 1971C) Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 10 mei 1971 12 mei 1971 satelliet Mislukte lancering.
15 Mars 2 Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 19 mei 1971 27 november 1971 22 augustus 1972 satelliet Geslaagde missie. Tweede satelliet rond Mars (slechts 2 weken na Mariner 9). Satelliet bleef bijna negen maanden werkzaam.
27 november 1971 lander, marswagen Neergestort op oppervlak Mars. Eerste voorwerp dat Marsoppervlak bereikt.
16 Mars 3 Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 28 mei 1971 2 december 1971 22 augustus 1972 satelliet Geslaagde missie. Satelliet bleef ruim acht maanden werkzaam.
2 december 1971 lander, marswagen Gedeeltelijk succesvol. Eerste geslaagde landing. Eerste werkzame lander op Mars. Na 15 seconden raakte het contact echter verbroken.
17 Mariner 9 Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 30 mei 1971 13 november 1971 27 oktober 1972 satelliet Eerste satelliet in baan om Mars.
18 Mars 4 Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 21 juli 1973 10 februari 1974 10 februari 1974 satelliet Raakte niet in een baan om de planeet, maakte een scheervlucht op 2200 km.
19 Mars 5 Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 25 juli 1973 2 februari 1974 21 februari 1974 satelliet Gedeeltelijk succes. Deed onderzoek en maakte ongeveer 60 foto's. Bleef slechts negen dagen werkzaam.
20 Mars 6 Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 5 augustus 1973 12 maart 1974 12 maart 1974 lander Gedeeltelijk succes. Gegevens landingsmodule zijn grotendeels onleesbaar.
21 Mars 7 Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 9 augustus 1973 9 maart 1974 9 maart 1974 lander Landingsmodule splitst te vroeg af en mist de planeet op 1300 km.
22 Viking 1 Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 20 augustus 1975 20 juli 1976 17 augustus 1980 satelliet Succesvolle missie.
13 november 1982 lander Succesvolle missie. Bleef 6 jaar en 116 dagen actief op het Marsoppervlak.
23 Viking 2 Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 9 september 1975 3 september 1976 25 juli 1978 satelliet Succesvolle missie.
11 april 1980 lander Succesvolle missie. Bleef ruim 3 jaar en 7 maanden actief op het Marsoppervlak.
Nr. Missie (1980–1989) Land / Organisatie Lanceer-datum Aankomst Mars Einde missie Type Resultaten / bijzonderheden
24 Phobos 1 Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 7 juli 1988 2 september 1988 satelliet Contact onderweg naar Mars verloren.
lander Landingsmodule niet naar oppervlak Phobos afgedaald.
25 Phobos 2 Vlag van Sovjet-Unie Sovjet-Unie 12 juli 1988 29 januari 1989 27 maart 1989 satelliet Gedeeltelijk succesvol. Bereikte baan om planeet en deed twee maanden onderzoek naar Mars en de maan Phobos. Het contact raakte verloren net voor de landingsmodule naar Phobos zou worden gebracht.
lander Landingsmodule niet naar oppervlak Phobos afgedaald.
Nr. Missie (1990–1999) Land / Organisatie Lanceer-datum Aankomst Mars Einde missie Type Resultaten / bijzonderheden
26 Mars Observer Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 25 september 1992 21 augustus 1993 satelliet Drie dagen voor het bereiken van Mars op 24 augustus 1993, raakte het contact met de Mars Observer verloren. De Mars Observer zou in een baan om Mars bijna twee jaar lang uitgebreid onderzoek doen naar onder andere de samenstelling en het klimaat van Mars.
27 Mars Global Surveyor Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 7 november 1996 11 september 1997 5 november 2006 satelliet Succesvolle missie. Oppervlak van de gehele planeet zeer gedetailleerd in kaart gebracht.
28 Mars 96 Vlag van Rusland Rusland 16 november 1996 17 november 1996 satelliet, lander, inslag Eerste marsmissie van Rusland. De Mars 96 slaagde er niet in om de baan om de aarde te verlaten. De Mars 96 bestond uit een satelliet, twee Marslanders, en twee sondes die zich in de bodem van Mars zouden boren.
29 Mars Pathfinder en Sojourner Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 4 december 1996 4 juli 1997 27 september 1997 lander, marswagen Geslaagde landing. Na enkele dagen reed een robotwagentje, de Sojourner, van de lander af. Deze had een camera en meetinstrumenten aan boord, en voerde in de omgeving van de lander onderzoek uit. Eerste werkzame robotwagen op marsoppervlak.
30 Nozomi (Planet-B) Vlag van Japan Japan 3 juli 1998 9 december 2003 satelliet Eerste marsmissie van Japan. Geslaagde lancering. Onderweg traden er echter problemen op waardoor er geen baan rond Mars werd bereikt.
31 Mars Climate Orbiter Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 11 december 1998 23 september 1999 23 september 1999 satelliet Als gevolg van instructies waarbij verkeerde eenheden werden gebruikt, viel de Mars Climate Orbiter op Mars te pletter. De satelliet zou in een baan om Mars onderzoek doen, met name naar het weer op Mars.
32 Mars Polar Lander en Deep Space 2 Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 3 januari 1999 3 december 1999 3 december 1999 lander Vlak voor landing raakte het contact verbroken, waarschijnlijk neergestort.
inslag Idem.
Nr. Missie (2000–2009) Land / Organisatie Lanceer-datum Aankomst Mars Einde missie Type Resultaten / bijzonderheden
33 2001 Mars Odyssey Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 7 april 2001 24 oktober 2001 nog actief satelliet Succesvolle missie. Doet uitgebreid onderzoek naar de samenstelling van Mars en de aanwezigheid van water. Op 15 december 2010 brak de Mars Odyssey een record, met een werkzaamheid van negen jaar en bijna 2 maanden (3.340 dagen).
34 Mars Express en Beagle 2 Vlag van Europa ESA en Vlag van Verenigd Koninkrijk Groot-Brittannië 2 juni 2003 25 december 2003 nog actief satelliet Eerste marsmissie van de ESA. Geslaagde lancering met Sojoez/Fregat-raket. Baan rond Mars bereikt en bezig met onderzoek.
6 februari 2004 lander Eerste missie van Groot-Brittannië. Na inzetten van de landing van de Beagle 2 werd er geen signaal meer ontvangen.
35 Spirit (MER-A) Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 10 juni 2003 4 januari 2004 22 maart 2010 marswagen Succesvolle missie. Het robotwagentje de Spirit bleef ruim vijf jaar actief op Mars en legde ruim zeven km. af.
36 Opportunity (MER-B) Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 7 juli 2003 25 januari 2004 nog actief marswagen Succesvolle missie. Het robotwagentje de Opportunity was in januari 2012 acht jaar actief op Mars en had 33 km. afgelegd.
37 Rosetta Vlag van Europa ESA 2 maart 2004 25 februari 2007 25 februari 2007 scheervlucht Succesvolle missie. Ruimtesonde heeft weg vervolgd naar de komeet 67P/Churyumov-Gerasimenko.
38 Mars Reconnaissance Orbiter Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 12 augustus 2005 10 maart 2006 nog actief satelliet Succesvolle missie.
39 Phoenix Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 4 augustus 2007 25 mei 2008 10 november 2008 lander Succesvolle missie.
40 Dawn Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 27 september 2007 17 februari 2009 17 februari 2009 scheervlucht Succesvolle missie. Ruimtesonde heeft weg vervolgd naar de planetoïde Vesta.
Nr. Missie (2010–2019) Land / Organisatie Lanceer-datum Aankomst Mars Einde missie Type Resultaten / bijzonderheden
41 Phobos-Grunt Vlag van Rusland Rusland,
Vlag van China China en
Vlag van Finland Finland
8 november 2011 15 januari 2012 satelliet, lander, retourvlucht Mislukte lancering. Bedoeling was om monsters van de maan Phobos naar Aarde terug te brengen door Rusland (Roskosmos).
satelliet De eerste geplande Chinese satelliet naar Mars, Yinghuo-1.
lander Meteorologisch meetinstrument MetNet (Finland).
42 Curiosity (MSL) Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 26 november 2011 6 augustus 2012 nog actief marswagen Grote robotwagen met lengte van 3 meter en gewicht van 900 kg.

Missies in voorbereiding [bewerken]

Nr. Missie Land / Organisatie Lanceerdatum Type Bijzonderheden
43 MAVEN Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten 2013 satelliet Bedoeld voor onderzoek naar atmosfeer Mars.

lander en marswagen || Onderdeel van het Aurora-programma van ESA.

45 Mars mission Vlag van India India 2013 satelliet Eerste plannen voor marsmissie van ISRO, India.
46 Mars sample return mission Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten en Vlag van Europa ESA 2020 of later satelliet, lander, marswagen, retourvlucht Poging om monsters van Mars naar Aarde terug te brengen (Aurora-programma).

Zie ook [bewerken]