Lijst van straten in Amsterdam

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Deze lijst bevat een uitleg van de betekenis van de naamgeving van straten in Amsterdam. De namen zijn gegroepeerd vanuit de binnenstad tegen de klok in per stadsdeel en per buurt en/of wijk. De lijst met straatnamen is niet volledig.

Zie ook: Buurten en wijken in Amsterdam.

Inhoud

Bewerk Deze lijst is incompleet. U wordt uitgenodigd op bewerken te klikken om de lijst uit te breiden.

Stadsdeel Centrum[bewerken]

Namenlijst[bewerken]

Personen naar wie straatnamen in Amsterdam Centrum naar zijn genoemd (zie bij de buurten):

Zeevaarders e.d. zie: Zeeheldenbuurt

Burgwallen Nieuwe Zijde[bewerken]


Burgwallen Oude Zijde[bewerken]


Nieuwmarktbuurt en Lastage[bewerken]


Zuidelijke Grachtengordel en Weteringbuurt[bewerken]


Westelijke Grachtengordel[bewerken]

Enige straten hebben dierennamen


Jordaan[bewerken]

De namen zijn voornamelijk ontleend aan flora en fauna


Haarlemmerbuurt[bewerken]

Bij de Haarlemmer-dijk, -straat en -plein


Sarphatibuurt[bewerken]


Plantagebuurt[bewerken]

Nagenoeg alle straatnamen beginnen met Plantage


Oosterdok[bewerken]

Nieuwe straten bij het Oosterdok

Oostelijke Eilanden[bewerken]

Kattenburg, Wittenburg en Oostenburg zijn halverwege de zeventiende eeuw aangelegd en staken naast elkaar in het IJ. Op Oostenburg had de VOC vanaf 1660 haar werven voor de oorlogs- en handelsvloot.

Kattenburg


Wittenburg


Oostenburg


Czaar Peterbuurt


Hoogte Kadijk en omgeving


Westerdok[bewerken]

Nieuwe straten bij het Westerdok

Westelijke Eilanden[bewerken]

De namen bij en op de Westelijke Eilanden hebben grotendeels te maken met werk op de in die buurt gelegen scheepswerven en andere bedrijfstakken.


Stadsdeel West[bewerken]

Zeeheldenbuurt[bewerken]

In de Zeeheldenbuurt zijn de straten voornamelijk vernoemd naar zeehelden en ontdekkingsreizigers:

Hier de naambetekenis van bovengenoemde straten:

Enkele van bovengenoemde namen vallen onder de Spaarndammerbuurt, te weten: Bontekoe, Le Maire, Van Nes, Tasman en Van Noort; Coen slaat op de Coenhaven

Houthavens[bewerken]

Bij de Houthavens zijn straten voornamelijk vernoemd naar buitenlandse havensteden gesitueerd ten noorden van Nederland:

Spaarndammerbuurt[bewerken]

In de Spaarndammerbuurt zijn de straten vernoemd naar plaatsen ten noordwesten van Amsterdam in de provincie Noord-Holland:

Overige straatnamen:

Enkele namen in de Spaarndammerbuurt zijn vernoemd naar actieve Nederlandse communisten en Domela Nieuwenhuis:

Straten op het terrein van de oude Westergasfabriek

  • Gosschalk-laan (1838-1909) - Architect, ontwerper van de Westergasfabriek
  • Klönne-plein (1849-1908) - Ingenieur en ontwerper van de gashouder van de Westergasfabriek
  • Pazzani-straat (1841-1888) - Hoofdingenieur van de Westergasfabriek
  • Polonceau-kade (1813-1859) Frans ingenieur

Staatsliedenbuurt[bewerken]

In de Staatsliedenbuurt zijn de straten vernoemd naar Nederlandse staatslieden uit de 18e en 19e eeuw:

Frederik Hendrikbuurt[bewerken]

In de Frederik Hendrikbuurt zijn de straten vernoemd naar Frederik Hendrik en tijdgenoten:

Overige straten in de Frederik Hendrikbuurt

Kinkerbuurt[bewerken]

In de Kinkerbuurt zijn de meeste straten vernoemd naar Nederlandse schrijvers en staatkundigen uit vroeger eeuwen:

In de Kinkerbuurt zijn er vier straatnamen met een niet altijd even duidelijke historische achtergrond:

  • Caspar Flick, eigenaar chocoladefabriek en naamgever van de chocoladeflik
  • Jan Hanzen, grondeigenaar in het gebied waar nu de naar hem vernoemde straat is
  • Kwakers-straat en -plein, vernoemd naar een aldaar gevestigde groep Quakers
  • Wenslauer, grondeigenaar in het gebied waar nu de naar hem vernoemde straat is

Helmersbuurt[bewerken]

In de buurt van het Wilhelmina Gasthuis zijn er straten vernoemd naar medici:

Trompbuurt, Chassébuurt en Admiralenbuurt[bewerken]

De Baarsjesweg, Slatuinenweg en Postjesweg herinneren nog aan de vroegere agrarische bestemming. De Krommert(straat) - is genoemd naar een bochtig slootje nabij de splitsing van de Admiraal de Ruijterweg met de Jan Evertsenstraat.

Rondom de Admiraal de Ruijterweg zijn veel zeehelden en andere Nederlandse militairen en helden te vinden:

Mercatorbuurt[bewerken]

Rondom de Hoofdweg en het Mercatorplein zijn veel straten vernoemd naar Europese ontdekkingsreizigers die de wereld voor de Europeanen in kaart hebben gebracht:

West-Indischebuurt[bewerken]

In de West-Indischebuurt hebben de straatnamen betrekking op de vroegere West-Indische koloniën:

Bos en Lommer[bewerken]

In Bos en Lommer zijn straten vernoemd naar zeeslagen, zeehelden, ontdekkingsreizigers, naaste familie van Willem van Oranje en dichtwerken uit de Middeleeuwen en werken uit de Vlaamse literatuur

Omringende straten[bewerken]


Landlust[bewerken]

Naaste familie van Willem van Oranje[bewerken]

Zeehelden en ontdekkingsreizigers[bewerken]


Slagen en zeeslagen[bewerken]


Dichtwerkenbuurt[bewerken]


Laan van Spartaan[bewerken]

Na de werktitel ‘Sportparkstad’ ging men op zoek naar een naam die beter past bij de nieuwe woonwijk met namen van bekende Nederlandse sporters. Sport en Lommer haalde het niet. Laan van Spartaan bekte net wat lekkerder.

Sloterdijk[bewerken]

Bij het dorp Sloterdijk is een deel van de namen nog uit de tijd van de Gemeente Sloten.

Oude namen


Westpoort[bewerken]

In het bedrijvengebied bij Sloterdijk en in het Westelijk Havengebied komen namen voor van elektronica - en nautische termen, plaatsen, rivieren en luchthavens.

Doorgaande wegen[bewerken]

Elektronica[bewerken]

Bij de Transformatorweg zijn enkele straten genoemd naar elektronica (Bedrijvengebied Sloterdijk I)


Rivieren[bewerken]

Bij de Basisweg zijn enkele straten genoemd naar rivieren in het buitenland (Bedrijvengebied Sloterdijk II):

Luchthavens[bewerken]

Bij Station Sloterdijk zijn er namen van luchthavens; tussen haakjes de steden die daarbij horen


Nautische termen[bewerken]


Rondom de Afrikahaven zijn straten genoemd naar Afrikaanse steden:

Tevens de volgende namen

Werelddelen, rivieren en eilanden[bewerken]


Exoniemen[bewerken]

In Bedrijvengebied Sloterdijk III Zuid en Oost zijn alle straatnamen in onbruik geraakte exoniemen van plaatsen in Groot-Brittannië, Ierland en Frankrijk zoals die voorkomen op zeekaarten uit de 16de en 17de eeuw:

  • Abberdaan, exoniem van de Schotse stad Aberdeen
  • Baldermoer, exoniem van de Ierse plaats Baltimore
  • Banterij, exoniem van de Ierse plaats Bantry
  • Bolstoen, exoniem van de Engelse plaats Boston
  • Bornhout, exoniem van de Engelse stad Burnham
  • Daveren, exoniem van de Engelse plaats Dover
  • Doblijn, exoniem van de Ierse hoofdstad Dublin
  • Dortmuiden, exoniem van de Engelse plaats Dartmouth
  • Galwin, exoniem van de Ierse stad Galway
  • Herwijk, exoniem van de Engelse plaats Harwich
  • Jarmuiden, exoniem van de Engelse plaats Yarmouth
  • Kurk, exoniem van de Ierse stad Cork
  • Limmerick, exoniem van de Ierse stad Limerick
  • Luvernes, exoniem van de Schotse stad Inverness
  • Pleimuiden, exoniem van de Engelse stad Plymouth
  • Poortland, exoniem van de Engelse plaats Portland
  • Portsmuiden, exoniem van de Engelse plaats Portsmouth
  • Scharenburg, exoniem van de Engelse plaats Scarborough
  • Tijnmuiden, exoniem van de Engelse stad Tynemouth
  • Vaalmuiden, exoniem van de Engelse plaats Falmouth
  • Watervoort, exoniem van de Ierse stad Waterford
  • Accason, exoniem van de Franse havenstad Arcachon
  • Baionen, exoniem van de Franse havenstad Bayonne
  • Benit, exoniem van de Franse havenplaats Binic
  • Berchvliet, exoniem van de Franse havenstad Barfleur
  • Bristou, exoniem van de Franse havenstad Brest
  • Diepen, exoniem van de Franse havenstad Dieppe
  • Pelerin, exoniem van de Franse havenstad Le Pellerin
  • Roesiel, exoniem van de Franse havenplaats La Rochelle
  • Sierenborgh, exoniem van de Franse havenstad Cherbourg
  • Stapels, exoniem van de Franse havenstad Étaples

Naam bedrijventerrein: Heining

Aardolie[bewerken]

Namen bij de Petroleumhaven

Overige namen in Westpoort nog nader in te delen

Stadsdeel Nieuw-West[bewerken]

Slotermeer[bewerken]

Burgemeesters[bewerken]

In Slotermeer zijn de hoofdstraten en grachten vernoemd naar Amsterdamse burgemeesters:

Schrijvers[bewerken]

In Buurt 1 zijn de straten vernoemd naar Nederlandse schrijvers en dichters en redders ter zee:

Verzetsstrijders[bewerken]

In Buurt 2 en Buurt 3 zijn de straten vernoemd naar strijders uit het Nederlands verzet in de Tweede Wereldoorlog in de jaren 1940-'45. 


Rechtsgeleerden[bewerken]

In Buurt 4 zijn de straten vernoemd naar Nederlandse Rechtsgeleerden


Filosofen[bewerken]

In Buurt 5 zijn de straten vernoemd naar Nederlandse Wijsgeren


Geuzenveld[bewerken]

Geuzen[bewerken]

In Buurt 6 en Buurt 7 zijn de straten vernoemd naar Nederlandse Geuzen


Bouwmeesters[bewerken]

In Buurt 8 zijn de straten vernoemd naar Nederlandse Bouwmeesters


Beeldhouwers[bewerken]

In Buurt 8 zijn de straten vernoemd naar Nederlandse beeldhouwers


Politici[bewerken]

In Buurt 9 en Buurt 10 (De Eendracht) zijn de straten vernoemd naar Nederlandse politici.


Sport[bewerken]

In De Eendracht (Osdorper Binnenpolder-Noord) zijn de straten vernoemd naar Nederlandse sportlieden


Tuinstad Slotervaart[bewerken]

Geschiedschrijvers en taalgeleerden[bewerken]

Waterbouwkundigen[bewerken]

Toneelspelers[bewerken]

Oostoever[bewerken]

Voor de wijk Oostoever zijn namen van musea gebruikt:

Nederlandse musea


Buitenlandse musea


Overtoomse Veld[bewerken]

In Overtoomse Veld-Noord zijn de straatnamen vernoemd naar Nederlandse schilders uit de 19e en 20e eeuw:


In Overtoomse Veld-Midden zijn de straatnamen vernoemd onder andere naar filosofen:


Voor de Delflandpleinbuurt (Overtoomse Veld-Zuid) - zijn plaatsnamen uit het Delfland gebruikt:


Staalmanpleinbuurt[bewerken]

Voor de Staalmanpleinbuurt (Slotervaart) - zijn namen gebruikt van personen die hun sporen hebben verdiend op maatschappelijk terrein:

Omgeving Sloterweg[bewerken]

Park Haagseweg: Jazz-muzikanten[bewerken]

  • Chet Baker-straat - Chesney (Chet) Henry Baker, Jr. (Yale (Oklahoma), 23 december 1929 - Amsterdam, 13 mei 1988) was een Amerikaans trompettist en zanger.
  • Count Basie-straat - William (Count) Basie (Red Bank, 21 augustus 1904 – Hollywood, 26 april 1984) was een Afro-Amerikaanse jazzpianist, organist, bigbandleider en zelfbenoemd "Count of Jazz".
  • John Coltrane-straat - John Coltrane (Hamlet (North Carolina), 23 september 1926 — New York, 17 juli 1967) was een jazzsaxofonist.
  • Ben Webster-straat - Benjamin Francis Webster (Kansas City, 27 maart 1909 - Amsterdam, 20 september 1973) was een belangrijke Amerikaanse jazzsaxofonist.
  • Charlie Parker-straat - Charlie 'Bird' Parker, volledige naam: Charles Christopher Parker junior (Kansas City, 29 augustus 1920 – New York, 12 maart 1955), was een Amerikaans componist en altsaxofonist.
  • Wessel Ilcken-straat - Wessel Ilcken (Hilversum, 1 december 1923 – 13 juli 1957) was een Nederlands jazzmusicus, slagwerker en centrale persoonlijkheid in de Nederlandse jazzwereld in de periode van de bebop.
  • Louis Armstrong-straat - Louis Daniel Armstrong (New Orleans, 4 augustus 1901 – New York, 6 juli 1971) was een Amerikaans jazztrompettist, zanger en entertainer.
  • Boy Edgar-straat - Boy Edgar, pseudoniem van George Willem Fred. Edgar (Amsterdam, 31 maart 1915 - aldaar, 8 april 1980) was een Nederlands jazzdirigent, pianist en trompettist.
  • Billy Holiday-straat - Billie Holiday, werkelijke naam: Eleanora Fagan Gough (Philadelphia, 7 april 1915 – New York City, 17 juli 1959) wordt algemeen beschouwd als een van de belangrijkste en invloedrijkste Amerikaanse jazz-zangeressen.
  • Duke Ellington-straat - Edward Kennedy (Duke) Ellington (Washington D.C., 29 april 1899 - New York, 24 mei 1974) was een Amerikaans jazzpianist, orkestleider en componist.


Bedrijventerrein Riekerpolder: Economen[bewerken]


Nieuw-Sloten[bewerken]

Voor de wijk Nieuw-Sloten zijn namen van plaatsen, rivieren, provincies en landstreken in België gebruikt:


Osdorp[bewerken]

In Osdorp zijn straatnamen vernoemd naar oude plaatselijke benamingen en burgemeesters uit de vroegere gemeente Sloten en uit het Hoogheemraadschap van Rijnland, verdronken plaatsen (in Zeeland) en diverse personen (pedagogen, vakbondsleiders, economem, muzikanten cabaretiers en journalisten):

Oude namen uit de gemeente Sloten (NH)[bewerken]


Burgemeesters van de gemeente Sloten[bewerken]

Pedagogen[bewerken]



Journalisten en sportlieden[bewerken]


Cabaretiers en politieke tekenaars[bewerken]


Vakbondsleiders en pedagogen[bewerken]


Verdronken plaatsen in Zeeland[bewerken]


Hoogheemraadschap van Rijnland[bewerken]


Middelveldsche Akerpolder (De Aker)[bewerken]

In De Aker zijn straatnamen vernoemd naar verzetsstrijders, bergen, eilanden, meren en valuta:

Verzetsstrijders[bewerken]


Bergen[bewerken]

Eilanden[bewerken]

Meren[bewerken]

Valuta[bewerken]

Sloten en Oud Osdorp[bewerken]

In de dorpen Sloten en Oud Osdorp dateert een deel van de namen nog uit de tijd van de Gemeente Sloten:


Stadsdeel Zuid[bewerken]

Hoofddorppleinbuurt[bewerken]

De Hoofddorppleinbuurt behoorde tot in de instelling van de stadsdelen tot Amsterdam-West. In de deze buurt zijn de straten vernoemd naar plaatsen ten zuidwesten van Amsterdam:


Enkele namen dateren nog uit de tijd van de Gemeente Sloten:

Riekerhaven[bewerken]

In het Bedrijventerrein Riekerhaven zijn de straten vernoemd naar begrippen uit de luchtvaart:


Enkele namen dateren nog uit de tijd van de Gemeente Sloten:

De Pijp[bewerken]

In De Pijp en andere delen van Amsterdam-Zuid zijn veel straten vernoemd naar Nederlandse schilders, beeldhouwers en bouwmeesters uit de 17e eeuw:


Omschrijvingen van schilders e.d. hierboven


Concertgebouw- en Beethovenbuurt[bewerken]

Achter het Concertgebouw en in de Beethovenbuurt zijn veel straten genoemd naar Nederlandse en buitenlandse toonkunstenaars:


Museumkwartier[bewerken]


Minervabuurt[bewerken]

Rond het Minervaplein zijn veel straten genoemd naar beeldende kunstenaars:


Ook werden er straten naar muzen genoemd, zoals de Cliostraat naar Clio. De Euterpestraat (naar Euterpe) werd na de oorlog vernoemd naar de verzetsheld Gerrit van der Veen.

Stadionbuurt[bewerken]

In de buurt van het Olympisch Stadion zijn veel straten genoemd naar sport:

en sportieve goden en helden uit de Griekse mythologie:

en uit de Germaanse mythologie:

en uit de Bijbel:


Rivierenbuurt[bewerken]

In de Rivierenbuurt zijn bijna alle straten genoemd naar rivieren in Nederland:

Uitzonderingen zijn de Borssenburgstraat en het Meerhuizenplein en -straat, die naar de nabijgelegen buitenplaatsen Borssenburg, resp. Meerhuizen zijn genoemd.

Ook zijn enkele doorgaande straten hernoemd naar de geallieerde regeringsleiders tijdens de Tweede Wereldoorlog van Engeland en Amerika (Churchill, Roosevelt). Tot 1956 was de Vrijheidslaan vernoemd naar Stalin. Deze drie lanen heetten oorspronkelijk resp. Noorder Amstellaan, Zuider Amstellaan, en Amstellaan. In 1964 werd de Rivierenlaan vernoemd naar de een jaar eerder vermoorde charismatische Amerikaanse President Kennedy.

Prinses Irenebuurt[bewerken]

In de buurt tussen Zuider Amstelkanaal en Station Zuid zijn straten genoemd naar Nederlandse prinsessen en componisten uit recentere tijden:


Zuidas[bewerken]

Op de Zuidas zijn straten vernoemd naar componisten uit recentere tijden:

Buitenveldert[bewerken]

In Buitenveldert zijn de straten vernoemd naar Nederlandse Kastelen (provinciegewijs) - en kleine zeilschepen.

Stadsdeel Oost[bewerken]

Weesperzijde en Oosterparkbuurt[bewerken]

Straten genoemd naar historische figuren, hoogleraren (Swammerdambuurt) - en ingenieurs (bij het Amstelstation):

Dapperbuurt[bewerken]

In de Dapperbuurt zijn de meeste straten genoemd naar geschiedschrijvers over Amsterdam, historici en schrijvers.

Overige straten in de Dapperbuurt en Oostpoort

In Oostpoort zijn de straten vernoemd naar fictieve werelden.

Transvaalbuurt[bewerken]

In de Transvaalbuurt zijn de meeste straten genoemd naar begrippen en personen uit Zuid-Afrika:

Watergraafsmeer[bewerken]

Julianapark[bewerken]

De Omval[bewerken]

Amsteldorp[bewerken]

Voormalige buitenplaatsen en hofstedes in de Watergraafsmeer

  • Belvedereweg - Voormalige hofstede aan de Schagerlaan
  • Buitenrust-pad - Buitenplaats aan de Kruislaan
  • Drieburg-pad - Buitenplaats aan de Weesperzijde
  • IJslandt-pad - Hofstede aan de Middenweg
  • Manenburg-straat - Buitenplaats aan de Kruislaan
  • Middelhoff-straat - Pleziertuin aan de Schagerlaan
  • De Peerel-straat - Voormalige hofstede aan de Oooster Ringdijk
  • Rosendaal-straat - Herberg aan de Ringdijk
  • Rusthof-straat - Voormalige hofstede aan de Weesperzijde
  • Starrenbosch-straat - Buitenplaats aan de Kruislaan
  • Swedenrijk-pad - Hofstede aan het eind van de Middenweg
  • Vrijheit Blijheit-pad - Buitenplaats langs de Kruislaan
  • Zorgwijk-straat - Hofstede aan het eind van de Middenweg

De Wet Buurt[bewerken]

Natuurkundigen

Betondorp[bewerken]

Met namen naar voornamelijk landbouw - gereedschappen e.d.


Overamstel[bewerken]

De Eenhoorn[bewerken]

Van Nobelweg tot de Wibautstraat

De Ringdijkbuurt[bewerken]

Middenmeer-Noord[bewerken]

Middenmeer-Zuid[bewerken]

Jeruzalem of Tuindorp Frankendael[bewerken]

  • Berzelius-straat (Joris Jacob) (1770-1848) - Zweeds chemicus
  • Bolk-straat (Louis) (1866-1930) - Nederlands hoogleraar anatomie meteoroloog
  • Dalton-straat (John) (1766-1844) - Engels natuur- en scheikundige
  • Darwin-plantsoen (Charles Robert) (1809-1882) - Engels natuuronderzoeker
  • F.C. Donders-straat (Franciscus Cornelis) (1818-1889) - Nederlands oogheelkundige
  • Eijkman-straat (Christiaan) (1858-1930) - Nederlands medicus, bacterioloog, ontdekker van de beriberi
  • Einthoven-straat (Willem) (1860-1927) - Nederlands hoogleraar fysiologie, hartspecialist, uitvinder van de snaargalvanometer
  • Eisinga-straat (Eise) (1744-1828) - Nederlands astronoom, ontwerper planetarium Franeker
  • Ferraris-straat (Galileo) (1847-1897) - Italiaans wis- en natuurkundige
  • Fibiger-straat (Johannes Andrea) (1867-1928) - Deens medicus
  • Flammarion-straat (Camillo) (1842-1925) - Frans astronoom
  • Glauber-weg (Johan Rudolph) (1614-1670) - Duits iatrochemicus
  • Van 't Hoff-laan (Jacobus Henricus) (1852-1911) - Nederlands hoogleraar scheikunde
  • Von Humboldt-straat (Friedrich Heinrich Alexander) (1769-1859) - Duits wetenschapper
  • Ingenhousz-hof (Jan) (1730-1799) - Nederlands natuurkundige
  • Jenner-straat (Edward) (1749-1823) - Engels geneeskundige - Deze straat heette eerst Emmalaan maar werd op 23 maart 1922 omgedoopt tot Jennerstraat
  • Kapteyn-straat (Johannes Cornelis) (1851-1922) - Nederlands astronoom
  • Robert Koch-plantsoen (1843-1910) - Duits geneeskundige
  • Korteweg-hof (Diederik Johannes) (1848-1941) - Nederlands wis- en sterrenkundige
  • Kruislaan - Deze laan deelt de Watergraafsmeer in twee delen
  • Lorentz-laan (Hendrik Antoon) (1853-1928) - Nederlands natuurkundige
  • Maxwell-straat (James Clerk) (1831-1879) - Schots natuurkundige
  • Minckelers-straat (Jan Pieter) (1748-1824) - Nederlands natuurkundige
  • Ornstein-straat (Leonarg Salomon) (1880-1941) - Nederlands natuurkundige
  • Ostwald-straat (Wilhelm) (1853-1932) - Duits scheikundige
  • Pasteur (Louis) (1822-1896) - Frans chemicus en bacterioloog
  • Pekelharing-straat (Cornelis Adrianus) (1848-1922) - Nederlands geneeskundige
  • Ritzema Bos-straat (Jan) (1850-1928) - Nederlands botanicus
  • Röntgen-straat (Wilhelm Conrad) (1845-1913) - Duits natuurkundige
  • Saltet-straat (Rudolph Hendrik) (1853-1927 - Nederlands hoogleraar
  • De Sitter-straat (Willem) (1872-1934) - Nederlands astronoom en wiskundige
  • Snellius-straat (Willebrordus) (1580-1626) - Nederlands wis- en natuurkundige
  • Stieltjes-straat (Thomas Johannes) (1856-1894) - Nederlands wiskundige
  • Hugo de Vries-laan (1848-1935) - Nederlands botanicus
  • Pieter Zeeman-laan (1865-1943) - Nederlands natuurkundige

Park de Meer[bewerken]

Op de plaats waar nu de woonwijk Park de Meer is gebouwd stond van 1934 tot 1996 Stadion De Meer van Ajax, vernoemd naar het stadsdeel: de Watergraafsmeer. Toen de voetbalclub uit De Meer vertrok en verhuisde naar de ArenA besloot de deelraad de straten te noemen naar voetbalstadions in Europa waar Ajax historische overwinningen behaalde of legendarische wedstrijden speelde.

Science Park[bewerken]

Science Park Amsterdam is een vooraanstaand internationaal centrum voor wetenschappelijk onderzoek, onderwijs en ondernemen. Onder andere is daar het onderzoekcentrum voor kernfysica en hoge energiefysica (Nikhef). Daarnaast zijn in het Science Park Amsterdam gehuisvest SARA Reken - en Netwerkdiensten, ASP en Twinning Center voor startende ondernemers.

Indische Buurt[bewerken]

In de Indische Buurt zijn de straten vernoemd naar plaatsen en eilanden in Nederlands-Indië, het tegenwoordige Indonesië.


Oostelijk Havengebied[bewerken]

In het Oostelijk Havengebied zijn straten vernoemd naar vroegere vroegere koloniën, locaties op Java, beroepen in de haven, spoorwegen en architecten.

Java Eiland en KNSM Eiland:


Sporenburg-Borneo-Vemenbuurt:

Rietlanden:

Entrepot - West I en II (o.a. architecten)

IJburg[bewerken]

Op IJburg zijn de straten vernoemd naar rietsoorten, schepen, wetenschappers uit vorige eeuwen, fotografen en filmers.

De eilanden hebben de volgende namen: Zeeburgereiland - Steigereiland - Haveneiland West - Haveneiland Oost - Buiteneiland - Middeneiland - Centrumeiland - Groot Rietland - Klein Rietland - en Rietland Oost

Steigereiland[bewerken]

Straatnamen van de Schepenbuurt op Steigereiland Noord:

Overige straatnamen (sterrenkundigen, wiskundigen, cartografen e.d.) - op het Steigereiland:

Haveneiland[bewerken]

straatnamen van fotografen en mensen en begrippen uit de filmwereld op het Haveneiland West:

  • IJburg-laan - genoemd naar de wijk IJburg
  • Cas Oorthuys-kade (1908-1975) - Amsterdamse fotograaf
  • Joris Ivens-plein (1898-1989) - Internationaal bekende Nederlandse cineast
  • Erich Salomon-straat (1886-1944) - Grondlegger van de parlementaire fotografie
  • Jean Desmet-straat (1875-1956) - Bioscoopexploitant en filmhandelaar
  • Daguerre-straat (Louis) (1787-1851) - Uitvinder van het daguerretype waarmee op grote schaal foto's kunnen worden ontwikkeld
  • Cineac-kade - Bioscooptype waar oorspronkelijk alleen Nieuwsjournaals draaiden
  • Henri Berssenbrugge-hof (1873-1959) - Fotograaf van vooral het straatleven
  • Bernhard Eilers-hof (1878-1951) - Fotograaf van wooninterieurs en het werk van heiers en grondwerkers
  • William Talbot-straat (1800-1877) - Uitvinder van het negatiefproces in de fotografie
  • Alexandrine Tinne-hof (1835-1869) - Ontdekkingsreizigster en fotografe
  • Boulevard zone - straatnaam op het Haveneiland
  • Nicolaas Henneman-hof (1813-1898) - Een van de vroege fotografen in Nederland
  • Gerard Rutten-hof (1902-1982) - Nederlands cineast
  • Paul Huf-kade (1924-2002) - Nederlands fotograaf
  • Paul Schuitema-hof (1897-1973) - Fotograaf en filmer
  • John Fernhout-hof (1913-1987) - Cameraman en cineast
  • Maria Austria-straat (1915-1975) - Fotograaf
  • Ad Windig-hof (1912-1996) - Fotograaf
  • Violette Corneliushof (1919-1997) - Fotograaf en verzetsstrijder
  • Martien Coppens-hof (1908-1986) - Fotograaf
  • Lumière-straat (Louis Jean) (1864-1948) - Uitvinder van de bewegende film
  • Theo Frenkel-hof (1871-1956) - Filmregisseur
  • Kiek-straat - Populaire naam voor foto
  • Willy Mullens-kade (1880-1953) - Filmer en bioscoopeigenaar
  • Eva Besnyö-straat (1910-2003) - Hongaars-Nederlands fotograaf. Zij maakte portretten en fotografeerde architectuur
  • Pieter Oosterhuis-straat (1816-1885) - Maakte stadsgezichten op stereofoto’s.
  • Julius Perger-straat (1840-1924) - Maakte vooral foto's van bruggen en spoorwegen
  • Krijn Taconis-kade (1918-1979) - Fotojournalist, lid van de Ondergedoken Camera
  • Frans Ziegler-straat (1893-1939) - Portretfotograaf in Den Haag.
  • Bert Haanstra-kade (1916-1997) - Filmregisseur van de films Fanfare, Zoo, Alleman en Bij de beesten af
  • George Christiaan Slieker-straat (1861-1945) - Eerste Nederlandse filmvertoner; trok met zijn reisbioscoop langs kermissen en jaarmarkten
  • Mata Hari-hof (1876-1917) - Mata Hari werd geboren in Leeuwarden als Margaretha Geertruida Zelle. Het leven van Mata Hari (Maleis voor oog van de dag, zon) - werd vijf keer verfilmd.
  • Aart Klein-hof (1909-2001) - Nederlandse fotograaf en grondlegger van het agentschap Particam
  • Johan van der Keuken-straat (1938-2001) -  Nederlandse fotograaf en filmer
  • Piet Zwart-hof (1885-1977) - Nederlandse fotograaf en grafisch ontwerper
  • Peter Wotke-hof (1800-1870) - Nederlandse fotograaf van panorama's
  • Ed van der Elsken-hof (1925-1990) - Nederlandse filmer en fotograaf
  • Sanne Sannes-hof (1937-1967) - Nederlandse fotograaf
  • Adriaan Ditvoorst-hof (1940-1987) - Nederlandse cineast en regisseur

Straten met plantennamen op Haveneiland West: Vennepluim-straat - Zwanenbloem-laan - Ruisriet-straat - Oeverzegge-straat - Pijlkruid-straat - Mattenbies-straat - Lisdodde-laan - Egelskop-straat - Pampus-hoek - IJburg-laan

Straten met namen van filmbegrippen, filmers en fotografen op Haveneiland Oost:

  • Pampus-laan - genoemd naar het eilandje ten oosten van IJburg
  • IJburg-laan - genoemd naar de wijk IJburg
  • Fritz Dietrich Kahlenberg-straat (1916-1995) - Fotograaf, oprichter van de Ondergedoken Camera
  • Frits Rotgans-straat (1912-1978) - Fotograaf, meester van de panoramafoto
  • Adriënne Solser-hof - Regisseerde en speelde hoofdrol in de film Bet, de koningin van de Jordaan gemaakt in 1924
  • Annie Bos-hof (1886-1975) - Nederlands filmactrice in de eerste jaren van Filmfabriek Hollandia
  • Max de Haas-straat - Nederlands cineast; o.a. De Ballade van den Hoogen Hoed, gemaakt in 1937
  • Ben van Meerendonk-straat (1913-2008) - Oprichter van het Algemeen Hollands Fotopersbureau
  • Sem Presser-hof (1917-1985) - Fotograaf met een eigen fotopersbureau
  • Jaap Speyer-straat (1891-1952) - In de jaren voor 1930 als regisseur werkzaam in Duitsland. Kwam terug in Nederland en regisseerde de succesvolle film De Jantjes in 1934
  • Jan Vrijman-straat (1925-1997) - Journalist en filmer
  • Loet C. Barnstijn-straat (1880-1953) - Bioscoopeigenaar, distribiteur en filmproducent; schepper van Filmstad
  • Maurits H. Binger-plantsoen (1868-1923) - Directeur en regisseur bij de Filmfabriek Hollandia
  • Theo van Gogh-park (1957-2004) - Filmmaker; maakte talloze films waaronder Blind Date en Interview
  • Rini Otte-hof (1917-1991) - Had de hoofdrol in de film Jonge Harten
  • Profilti-gracht - Productiemaatschappij met eigen journaal, later samen met Polygoon.
  • Emmy Andriesse-straat (1914-1953) - Fotografe, vooral bekend om haar foto’s over de hongerwinter
  • Wim Noordhoek-kade (1916-1995) - Fotograaf vooral bekend door zijn kleurenfotografie
  • Johan Huijsen-straat (1877-1959) - Portretfotograaf
  • Nico Jesse-kade (1911-1976) - Arts en fotograaf; bekend om zijn Vrouwen van Parijs
  • Peter Martens-straat (1937-1992) - Nederlands fotograaf
  • Marius Meijboom-straat (1911-1998) - Leidde fotostudio’s in Amsterdam

Stadsdeel Zuidoost[bewerken]

Venserpolder[bewerken]

De straatnamen in de Venserpolder zijn de schrijversnamen:


Bijlmermeer[bewerken]

In de Bijlmermeer zijn straten en flatcomplexen zijn vernoemd naar oude boerderijen uit het hele land.

De beginletters van de straat - c.q. complexnaam vormen buurten. Er bestond tussen de flats een stelsel van 'binnenstraten' die gelegen waren op de eerste verdieping. Na de sloop van diverse hoogbouwflats ontstonden weer buurten met straten waarin laagbouw werd toegepast.

Amsterdamse Poort en omgeving[bewerken]

D- en E-buurt[bewerken]

Wijk Nieuw Echtenstein/Eeftink: Namen in Zuid-Afrika

F-buurt[bewerken]

G-buurt[bewerken]

Nieuwe straten bij Grunder: De onderstaande namen vallen onder het thema sociaal en tevreden wonen

Feministes en voorvechtsters voor mensenrechten en leiders slavenopstand in Suriname:

H-buurt[bewerken]

Vogeltjeswei[bewerken]


K-buurt[bewerken]

Namen van palmsoorten

  • Arenpalm-straat - Palmsoort ook wel suikerpalm genoemd
  • Dadelpalm-straat - Palmsoort waar de eetbare dadels aan groeien
  • Dwergpalm-straat - Behoort bij de soort van waaierpalmen
  • Oliepalm-straat - Leverancier van de veelgebruikte palmolie
  • Lontarpalm-straat - Ook wel Fanpalm genoemd
  • Kokospalm-hof - De kokosnoot palm
  • Kamerpalm-hof - Verwant aan de vetplant
  • Koningspalm-plein - Wordt als de mooiste palm beschouwd
  • Koolpalm-hof - Ook wel cabbagetree of graspalm genoemd

Namen van groenten-, kruiden- en fruitsoorten

  • Kemangie-straat - Kruid ook wel citroenbasilicum genoemd
  • 1e, 2e en 3e Keker-straat - Peulvruchtensoort
  • Krulsla-plantsoen - Variant van kropsla
  • Kraailook-straat - Zeldzame witte looksoort
  • Kroot-straat - Andere naam voor rode biet
  • Krombek-straat - Witte bonen ras
  • Kerstomaat-plantsoen - Soort tomaat ook wel cherrytomaat genoemd
  • Kervel-plantsoen - Kruid in de middeleeuwen te vinden in kloostertuinen
  • Kemirie-straat - Een noot die op amandel lijkt
  • Kerrie-straat - Kruidenmengsel afkomstig uit India

Bullewijk[bewerken]

Kantorenpark Zuidoost[bewerken]

Gaasperdam[bewerken]

In Gaasperdam zijn de straten voornamelijk vernoemd naar plaatsen, dorpen en gemeenten in Nederland, Amsterdamse verzetsmensen en Amsterdamse wethouders. Gaasperdam is genoemd naar het riviertje de Gaasp die in het noorden van de wijk te vinden is.

Nellestein[bewerken]

Holendrecht[bewerken]

Reigersbos[bewerken]

Reigersbos I[bewerken]
Reigersbos II[bewerken]
Reigersbos III[bewerken]
Reigersbos IV[bewerken]

Gein[bewerken]

Gein I[bewerken]

De vier wijken met de naam Gein zijn genoemd naar het riviertje het Gein aan de oostkant van de wijk Gaasperdam.

Gein II[bewerken]
Gein III[bewerken]

Verzetshelden:


Gein IV[bewerken]

Amsterdamse wethouders:

  • Jan Schaefer-pad (Johannes Lodewijk Nicolaas) (1940-1994) - Amsterdams wethouder in 1978-1986
  • Wethouder Steinmetz straat (Willem) (1891-1968) - Amsterdams wethouder in 1948-1962
  • Wethouder de Vries-plantsoen (Simon) (1869-1961) - Amsterdams wethouder in 1919-1925
  • Wethouder in 't Veld-straat (Arie) - Amsterdams wethouder in 1948-1962
  • Wethouder Insinger-straat (Alfred Frederik) (1788-1872) - Amsterdams wethouder in 1843-1850
  • Wethouder Abrahams-pad (Ephraim Joseph) (1875-1954) - 9 jaar Amsterdams wethouder
  • Wethouder Tabak-straat (Johannes) (1904-1978) - Amsterdams wethouder van Sociale Zaken van 1962-1968
  • Wethouder Vos-pad (Isodoor Henry Joseph) (1887-1943) - Amsterdams wethouder in 1921-1928 en 1933-1935
  • Wethouder Serrurier straat (Louis) (1844-1916) - 15 jaar Amsterdams wethouder
  • Wethouder Wierdels-straat (Ferdnandus J.A.M.) (1862-1935) - Amsterdams wethouder in 1919-1925
  • Wethouder Driessen-straat (Bernard Herman Maria) (1828-1896) - Amsterdams wethouder in 1886-1891
  • Wethouder Den Hertog-straat (Herman Johannes) (1872-1952) - Amsterdams wethouder in 1914-1921
  • Wethouder Ed Polak-straat (Eduard) (1880-1962) - Amsterdams wethouder in 1923-1927 en 1929-1933
  • Wethouder Ram-straat (Bernard) (1894-1982) - Amsterdams wethouder van Arbeidszaken
  • Wethouder Seegers-plein (Leendert) (1891-1970) - Amsterdams wethouder in 1945-1948
  • Wethouder Van Wijck-straat (Franciscus) (1901-1970) - Amsterdams wethouder van onder meer Gemeente Belangen
  • Wethouder De Roos-plein (Albertus) (1900-1978) - 17 jaar Amsterdams wethouder

Driemond[bewerken]

Dorp Driemond aan de Gaasp en het Amsterdam-Rijnkanaal is een deel van Amsterdam Zuidoost.


Stadsdeel Noord[bewerken]

Buurten in stadsdeel Noord (Officiële lijst):

Buurten en Wijken in Stadsdeel Amsterdam-Noord (In onderstaande lijst gebruikt):


De dorpen van Landelijk Noord zijn: Buiksloot - Nieuwendam - Zunderdorp - Ransdorp - Schellingwoude - Durgerdam - Holysloot en delen van Oostzaan en Landsmeer

Dijkdorpen[bewerken]

Voor de annexatie door Amsterdam in 1921 bestonden er al aantal dijkdorpen aan de Waterlandse Zeedijk:

Landelijk Noord[bewerken]

In Landelijk Noord (gebied ten noorden van de Ringweg) - zijn er in de dorpen Durgerdam, Holysloot, 't Nopeind, Ransdorp en Zunderdorp straatnamen als:


Locaties in Noord[bewerken]

Van der Pekbuurt[bewerken]

In de Van der Pekbuurt zijn de meeste straten genoemd naar planten en bomen:


Enkele uitzonderingen zijn:

Vogelbuurt[bewerken]


Waterlandbuurt[bewerken]

Straten vernoemd naar dorpen en steden in Noord-Holland:


Natuurbuurt[bewerken]

Niet alleen naar dorpen, maar ook naar natuurgebieden zijn straten vernoemd:

Meer algemene namen zijn:

Station Noord[bewerken]

In de omgeving van het (toekomstige) metrostation Noord (Noord/Zuidlijn):
sinds 2012 namen van belangrijke spoorwegstations in Europese hoofdsteden:

Eilandenbuurt[bewerken]

Een buurt met straten vernoemd naar (voormalige) - eilanden in Nederland:


Banne Noord[bewerken]

Scheepvaartbegrippen I


Banne Zuid[bewerken]

Scheepvaartbegrippen II


Banne - Sportmensen en Architecten[bewerken]

Walvissenbuurt[bewerken]

Buurt Oostzanerwerf


Twiske en Kadoelen I[bewerken]


Twiske en Kadoelen II[bewerken]


Gereedschappen en werkplaatsen[bewerken]

Losse gereedschappen


Werkplaatsen, in de woonwijk:


Gebruikers van de gereedschappen:


Fruitbuurt[bewerken]


Reizigersbuurt[bewerken]

Circus - Kermis - Beroepen


Sterrenbuurt[bewerken]

In Tuindorp Oostzaan zijn de meeste straten genoemd naar sterren en planeten:

Molenwijk[bewerken]


Computerbuurt[bewerken]

  • Analoog, signaal dat continu variabel is
  • Back-up, kopieën van specifieke waardevolle gegevens
  • Computer, apparaat waarmee gegevens volgens formele procedures (algoritmen) - kunnen worden verwerkt
  • Diskette, opslagmedium voor een computer
  • Display, apparaat waarop iets afgebeeld wordt
  • Hardware, fysieke componenten die in een computer een rol spelen

Overhoeks[bewerken]

De straten zijn vernoemd naar wijken in andere steden die een zelfde ontwikkeling, van industriegebied naar woonwijk, hebben doorgemaakt als Overhoeks.

Industrie[bewerken]

Personen[bewerken]

Personen die te maken hadden met gezondheidszorg:

Architecten[bewerken]

Overige personen[bewerken]

Tijdelijke naamswijzigingen[bewerken]

In 1942 werden in opdracht van de bezetter de volgende straatnamen gewijzigd:

in Centrum:

  • Lazarussteeg - Leprozensteeg
  • Jonas Daniël Meijerplein - Houtmarkt
  • Mozes en Aäronstraat - Poststraat
  • Sarphatikade - Vening Meineszkade
  • Sarphatistraat - Muiderschans
  • Spinozastraat - Andrieszstraat
  • Wertheimpark - Parktuin

in Noord:

  • Heimansplein - Eschdoornplein
  • Heimansweg - Eschdoornweg

in West:

  • Wilhelminastraat - Wester-Gashuistraat
  • Da Costakade - Goeverneurskade
  • Da Costaplein - van Koetsveldplein
  • Da Costastraat - van Tienhovenstraat
  • Jephtastraat - Badelochstraat
  • Jonathanstraat - Multatulistraat

in Oost:

  • Prins Bernhardpark - Frankendaelpark
  • Prins Bernhardplein - Gooiplein
  • Julianapark - Pauwenpark
  • Julianaplein - Amstelstationplein
  • Wibautstraat - Weesperpoortstraat

in Zuid:

  • Beatrixpark - Diepenbrockpark
  • David Blesstraat - Marius Bauerstraat
  • Herman Heijermansweg - Jacques Perkweg
  • Jozef Israëlskade - Tooropkade
  • Sarphatipark - Bollandpark

Op 18 mei 1945 werden bij een raadsbesluit de wijzigingen weer ongedaan gemaakt.[2]

Literatuur[bewerken]

  • 'De naam van onze straat', door J.A. Wiersma, Geschiedenis en verklaring van de straatnamen in Amsterdam, Stadsdrukkerij van Amsterdam, 1977-1978. Derde druk in 1987.
  • 'Stadsatlas Amsterdam. Stadskaarten en straatnamen verklaard', Bakker, Martha (red.) (1998). Derde druk in 2006. Amsterdam Publishers [etc.]. ISBN 90-74891-31-4
  • 'Straten schrijven historie, Biografisch en Historisch Stratenboek van Amsterdam', door Jos F. Steussy, A.G. Schoonderbeek, Laren, 1951.
  • 'Verdwenen straatnamen', door B. de Ridder (1958). Gemeentelijke Commissie Heemkennis Amsterdam.
  • 'Plein '40-'45 en andere straatnamen als herinnering van het verzet' (1993), Stadsdeel Geuzenveld/Slotermeer

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. De naam heeft niets te maken met Rusland, maar is vernoemd naar Ruysch' land.
  2. Verzetsmuseum - Amsterdam, straatnamen 1940-1945, geraadpleegd 3 januari 2013