Ludvig Holberg
Ludvig Holberg (Bergen, 13 december 1684 – Kopenhagen, 28 januari 1754) was een Deens-Noors schrijver.
Holberg was de jongste van zes broers en zijn vader stierf toen hij nog geen jaar oud was. Hoewel niemand in zijn familie ooit geschreven had ontwikkelde Ludvig zich tot de vader van de Deense literatuur. Holberg woonde lange tijd in Kopenhagen en was er docent aan de universiteit. Dit is ook waar hij zijn beroemde komedies schreef. In het begin lukte het hem niet goed werk te vinden dat hem werkelijk interesseerde en dat ergerde hem. Hij studeerde rechten, geschiedenis en taalkunde. Later doceerde hij zeer uiteenlopende vakken zoals metafysica, Latijn en geschiedenis. Holberg was een bereisd man. In zijn jonge jaren bezocht hij Nederland, Frankrijk en zelfs Rome en studeerde een tijd in Oxford en leerde zo veel verschillende mensen en culturen kennen. Zijn reizen waren een belangrijke bron van inspiratie voor zijn komedies en vooral ook de Latijnse en Franse komedies die hij te zien kreeg.
Zijn schrijverschap kent drie hoofdthema's: er is een historische, een poëtisch/komische en een filosofische periode. Vooral in de komische toneelstukken was hij bijzonder productief en dit is ook waarvoor hij het meest bekend is.
In zijn tijd in Parijs had hij nauwe banden met Jacob Winsløw een Deense katholiek die probeerde hem te bekeren, maar Ludvig bleef het Lutherse geloof trouw. Toch had hij daar een vooruitstrevende kijk op. Bijvoorbeeld, ten aanzien van het in zijn tijd nieuwe heliocentrische wereldbeeld dat omstreden was omdat het een letterlijke interpretatie van sommige delen van de Bijbel leek tegen te spreken zei hij: De heilige Schrift is niet geschreven om mensen astronomie bij te brengen, maar om ze tot zaligheid te brengen. Men zegt wel dat zijn geloofshouding het deïsme vertegenwoordigt met zijn scepsis tegenover de erfzonde en zijn nadruk op de vrije wil van de mens.
Holberg heeft een belangrijke wetenschappelijke bijdrage geleverd. Tot zijn tijd was de wetenschap ondergeschikt aan de religie. Holberg stelde daar empirisme met nadruk op ervaring en observatie tegenover.
De Noorse componist Edvard Grieg schreef in 1884 ter gelegenheid van Holbergs 200ste geboortejaar de zogeheten Holberg-suite. Oorspronkelijk een pianowerk, later bewerkt voor strijkorkest.
[bewerken] Holbergprijs
Ter ere van Holberg stelde de Noorse regering in 2003 de Holberg International Memorial Prize in voor die wetenschappers die zich verdienstelijk hebben gemaakt op het terrein van de kunsten, de geesteswetenschappen, de sociale wetenschappen, het recht of de theologie. Het beheer ervan werd opgedragen aan de Universiteit van Bergen. De prijs bedraagt 4,5 miljoen Noorse kronen en wordt wel de alternatieve Nobelprijs genoemd. De prijs werd toegekend aan
- 2004 Julia Kristeva
- 2005 Jürgen Habermas
- 2006 Shmuel Eisenstadt
- 2007 Ronald Dworkin
- 2008 Fredric Jameson
- 2009 Ian Hacking
