Lyon
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
 |
|||||
|
|||||
  Lyon
|
|||||
|
|
|||||
| Regio | Rhône-Alpes | ||||
| Departement | Rhône (69) | ||||
| Arrondissement | Lyon | ||||
| Kanton | hoofd van 14 kantons | ||||
| Coördinaten | 45°45'N 4°53'E | ||||
|
|
|||||
| Inwoners (2005) | 466.400[1] (9300/km²) | ||||
| Hoogte | 162-312 m | ||||
|
|
|||||
| Burgemeester | Gérard Collomb | ||||
|
|
|||||
| INSEE-code | 69123 | ||||
 Frankrijk |
|||||
Lyon is een stad in het oosten van Frankrijk, gelegen op de plaats waar de rivieren de Rhône en de Saône samenvloeien. Lyon is één van de vijf grootste steden van Frankrijk. De inwoners heten Lyonnais.
De leuze van de stad luidt: "Avant, avant, Lion le melhor!"
Lyon is het bestuurscentrum van de regio Rhône-Alpes en van het departement Rhône, en het is ook de zetel van de internationale politieorganisatie Interpol. Met de buitenwijken meegerekend is het op Parijs na de grootste stad van Frankrijk. De historische binnenstad staat sinds 1998 op de lijst van Werelderfgoederen van de UNESCO.
Wat het bevolkingstal betreft, is Lyon de derde stad van Frankrijk, na Parijs en Marseille, indien er alleen de bevolking geteld wordt die zich intra-muros bevindt, ofwel in de stad zelf woont. Het is de tweede stad van Frankrijk, wanneer de gehele metropoolregio in de berekening meeneemt.[2] Als hoofdstad van de regio Rhône-Alpes, trekt Lyon veel nationale en Europese aandacht en kent de stad een relatief sterkte bevolkingsgroei.
Inhoud |
[bewerk] Stadsbeeld
De stad wordt overheerst door twee heuvels, Fourvière en Croix-Rousse, die van elkaar gescheiden zijn door een engte van de Saône (Pierre Scize). In de 19e eeuw werden ze door Michelet respectievelijk "de biddende heuvel" en de "werkende heuvel" genoemd. Op de Fourvière staat de basiliek van Fourvière. De heuvel van Croix-Rousse daarentegen, telt heel wat werkmanshuisjes waar zijde werd bewerkt. De zijdeïndustrie van Lyon heeft een rijk verleden.
In Vieux-Lyon en Croix-Rousse vind je talrijke 'traboules', smalle gangetjes, die twee evenwijdig gelegen straten met elkaar verbinden. Die gangen lopen via de binnenplaatsen van woonblokken.
Tussen de rivieren Rhône en Saône, op het zogenaamde 'presqu'île' (schiereiland), bevindt zich place Bellecour, het derde plein van Frankrijk, na de Place des Quinconces in Bordeaux en Place de la Concorde in Parijs, met een afmeting van 310 bij 200 meter. Het plein is ook groter dan de pleinen de Zócalo in het Historisch Centrum van Mexico-stad of het Rode Plein in Moskou. In het midden staat een standbeeld van Lodewijk XIV te paard.
[bewerk] Verkeer
Lyon is het op een na grootste spoorwegknooppunt van Frankrijk en werd in 1981 als eerste stad door middel van een TGV met Parijs verbonden. De stad beschikt verder over een metronet, een tramnet, twee kabelspoorwegen een trolleybusnet en een busnet. Het OV-net TLC (Transport en Commun Lyonnais) wordt geëxploiteerd door de dochtermaatschappij "Keolis Lyon" van de Keolis groep, onder een concessie verleend door SYTRAL. Twintig kilometer buiten Lyon ligt de luchthaven, die naar Antoine de Saint-Exupéry is genoemd. De Autoroute du Soleil loopt in 2006 in de vorm van een ring in oostelijke richting rond de stad heen. Daarvoor moest men via een tunnel door de stad rijden. Op dit punt stonden voordat de ring gebouwd was tijdens de zomervakantie monsterfile's door de vele vakantiegangers die richting Zuid-Frankrijk en Spanje reden.
In 2005 werd in Lyon de velo'v geïntroduceerd, een commercieel witte fietsen plan, waarin geabonneerden op centrale plekken in de stad een fiets kunnen lenen en elders weer in kunnen leveren. Lyon was daarmee de eerste grote stad waar dit op grote schaal commercieel in werd gevoerd. Het project zou een enorm succes kennen en in vele steden navolging krijgen (in Parijs de velib', in Barcelona de Bicing, etc)
Tevens is een steunpunt van de ANWB gevestigd in Limonest, op een paar kilometer van Lyon.
[bewerk] Economie
Het belangrijkste bedrijf in Lyon is de bank Crédit Lyonnais. Het hoofdkantoor van de bank in het oosten van Lyon wordt wegens zijn vorm Crayon (potlood) genoemd. Daarnaast heeft Lyon een belangrijke vestiging van het farmaceutische bedrijf Aventis; het hoofdkantoor van een van de voorgangers van het bedrijf, Rhône-Poulenc, was al in Lyon gevestigd. Verder kent Lyon raffinaderijen en industrie. In 2005 beleefde Lyon een grote toedracht in de Franse economie.
[bewerk] Cultuur
Lyon zelf staat al eeuwen bekend als de hoofdstad van de gastronomie[3] De haute cuisine treft men aan in de gehele regio Rhône-Alpes en biedt plaats voor zowel de grote eter als de fijnproever, met lokale wijnen zoals de Beaujolais en de Côtes du Rhône en verschillende grote namen in de keukens, zoals topkok Paul Bocuse.
Sinds eeuwen geniet Lyon de titels hoofdstad van de gastronomie en stad van de zijde. De gebroeders Lumière vonden in 1895 in Lyon de film uit. Het personage van Guignol (een soort Jan Klaassen) werd in Lyon bedacht door Laurent Mourguet.
[bewerk] Bezienswaardigheden
 Kathedraal |
 Basiliek |
 Opera |
 Hotel Dieu |
 Stadhuis |
 De Beurs |
- De basiliek Notre-Dame de Fourvière
- De kathedraal Saint-Jean-Baptiste, gebouwd van 1180 tot 1480 met romaanse en gotische kenmerken. Bezienswaardig is het astronomisch uurwerk
- De Kerk St Nizier, gebouwd in de gotische stijl in de 14de en 15e eeuw
- De ruïnes van het Gallisch-Romeins museum van Fourvière.
- Het gasthuis Hotel Dieu, gebouwd begin 17e eeuw. Zijn 375m lange gevel en immense koepel pronken langs de Rhône
- De moskee, ingehuldigd in 1994, heeft een capaciteit van 1000 mensen.
- Het voetbalstadion Stade de Gerland
- De opera
- Het stadhuis uit de zeventiende eeuw
- De beurs Palais de la Bourse
- Het museum Musée des Beaux-Arts, gevestigd in een voormalig zeventiende-eeuws klooster. Het is het grootste en veelzijdigste museum van Frankrijk buiten Parijs.
- Het Musée des Tissus over de beroemde zijdeïndustrie in Lyon.
- Het Musée des Arts Décoratifs is sinds 1925 gevestigd in het oude hôtel Lacroix-Laval. Het is een van de zeldzame sfeermakende musea van Frankrijk. De vertoonde voorwerpen en meubels zijn afgestemd op het kader en plattegrond van een typisch patriciërswoning van het klassisistisch tijdperk.
[bewerk] Fourvière
Fourvière is een heuvel die bepalend is in het stadsbeeld van Lyon. Op de helling en de top van de heuvel zijn enkele van de belangrijkste momenten van de stad gebouwd.
Tegen de helling van de Fourvière zijn door de Romeinen twee bouwwerken gebouwd: het Antiek theater van Lugdunum waarvan de eerste etappe van de bouw begon rond het jaar 15 v. Chr. en ernaast het Odeion van Lugdunum gebouwd, waarmee beide bouwwerken archeologisch gezien een opmerkelijk koppel vormen die uniek is voor Gallië. Deze kolonie, waar tegenwoordig de stad Lyon is gevestigd, heette toentertijd Lugdunum. Sinds de jaren 70 is er in de heuvel het Gallisch-Romeins museum van Fourvière gegraven. Het ligt in de buurt van het theater en odeion. Het museum heeft onder meer een verzameling gegraveerde stenen, beelden, sieraden en gebruiksvoorwerpen uit het begin van onze jaartelling. Ook is er een maquette die een reconstructie toont van de twee genoemde antieke monumenten op de heuvel.
In 1872 begon men met de bouw van de basiliek Notre-Dame de Fourvière die 12 jaar in beslag zou nemen. Vervolgens zou het echter nog tot 1964 duren voordat het interieur van de basiliek compleet zou zijn, met mozaïek en glazen sculpturen. De basiliek is tegenwoordig een internationaal bedevaartsoord en ligt op de route naar Santiago de Compostella in Spaans Galicië.
Vanaf de wijk Saint Jean naar de top van Fourvière liggen de tuinen van Jardins du Rosaire. De tuin heeft religieuze betekenissen en komt uit op de basiliek.[4] Verder ligt er op wandelafstand van de basiliek, ligt de Cimetière de Loyasse. Dit is een oude begraafplaats waar enkele bekende Fransen begraven liggen. Tussen de basiliek en deze begraafplaats ligt het stadspark Parc des hauteurs, met de oude loopbrug Quatre-Vents.
De Metalen toren van Fourvière is een toren die veel weg heeft van de Eiffeltoren. De toren is in opdracht van een particulier gebouwd tussen 1892 en 1894 en is ontworpen door de architect M. Gay. De toren is echter niet meer voor toeristen opengesteld en doet tegenwoordig dienst als zendmast. Vanaf Fourvière is er uitzicht de gehele stad Lyon. De heuvel is bereikbaar met de kabeltrein Funiculaire de Lyon.
[bewerk] Evenementen
- Fête des lumières of Les Illuminations (lichtfeest): elk jaar wordt rond het hoogfeest van Maria Onbevlekte Ontvangenis (8 december) een 4-daags lichtfeest gehouden. Dan worden alle kerken, bruggen en de belangrijkste openbare gebouwen sprookjesachtig verlicht, vaak begeleid met muziek. Met dit feest wil de stad Moeder Maria bedanken omdat zij volgens de gelovigen in de 19de eeuw de stad van de pest bevrijd heeft.
- De Nuits de Fourvière is een jaarlijks cultureel festival op de heuvel Fourvière, voornamelijk in het antieke theater, maar ook in het odeion. Er vinden uitvoeringen plaats van theater, muziek, dans en filmtheater. Het festival vindt gedurende meerdere maanden plaats, in de maanden juni, juli en augustus.
Lyon staat ook bekend om de twee tweejaarlijkse internationale tentoonstellingen die gewijd zijn aan de tegenwoordige kunst en andere thema's zoals dans. Aan de twee evenementen wordt door sommige artiesten maanden lang voor aanvang gewerkt. De komst van de twee evenementen in de stad heeft geleidt tot een bijzondere groei van het artistieke leven in de stad.
[bewerk] Partnersteden
Birmingham (Verenigd Koninkrijk)
Erevan (Armenië)
Frankfurt am Main (Duitsland)
Beër Sjeva (Israël)
Kanton (China)
Milaan (Italië)
Pécs (Hungary)
Saint Louis, Missouri (Verenigde Staten)
Yokohama (Japan)
[bewerk] Bekende personages uit Lyon
[bewerk] Geboren in Lyon
- Louis Marchand (2 februari 1669), componist en organist
- Jean-Marie Leclair (10 mei 1697), componist en violist
- Jean-Baptiste Willermoz (10 juli 1730), mysticus en vrijmetselaar
- Joseph Marie Jacquard (7 juli 1752), uitvinder van het Jaquard weefgetouw
- Alexandre Dechet (20 januari 1801), theateracteur
- Allan Kardec (3 oktober 1804), pedagoog
- Camille Jordan (5 januari 1838), wiskundige
- Charles-Marie Widor (21 februari 1844), componist en organist
- Joséphin Péladan (28 maart 1858), schrijver
- Marius Berliet 1866), Stichter Berliet
- Hector Guimard (10 maart 1867), architect
- Alexis Carrel (28 juni 1873), arts, bioloog en Nobelprijswinnaar
- Antoine de Saint-Exupéry (29 juni 1900), schrijver en piloot
- Abbé Pierre (Henri Grouès) (5 augustus 1912-2007), priester, verzetsstrijder en politicus, stichter Emmaüs-beweging
- Jacques Deray (19 februari 1929), filmregisseur
- Bernard Pivot (5 mei 1935), journalist
- Bertrand Tavernier (25 april 1941), acteur en filmregisseur
- Jean-Claude Trichet (20 december 1942), president van de Europese Centrale Bank
- Jean-Michel Jarre (24 augustus 1948), synthesizerspeler
- Paul Raguénès (1964), kunstenaar
- Ludovic Giuly (10 juli 1976), voetballer
- Sylvain Calzati (1 juli 1979), wielrenner
- Éric Abidal (11 juli 1979), voetballer
- Bruno N'Gotty (10 juni 1971), voetballer
[bewerk] Elders geboren
- François Rabelais (Chimon ca. 1493), schrijver en humanist
- Zacharias Ursinus (Breslau 18 juli 1534), Duits theoloog
- André-Marie Ampère (Poleymieux-au-Mont-d'Or 22 januari 1775), natuurkundige
- Nicolas Bochsa (Montmédy 9 augustus 1789), componist en dirigent
- Édouard Herriot (Troyes 3 juli 1872), politicus, burgemeester van Lyon
- Johan Gamper (Winterthur 22 november 1877), Zwitsers voetballer en oprichter FC Barcelona
- Henri de Lubac (Kamerijk 20 februari 1896), jezuïet, theoloog en kardinaal
- Khuang Abhaiwongse (Pratabong 17 mei 1902), premier van Thailand
- Maurice Merleau-Ponty (Rochefort-sur-Mer 14 maart 1908), filosoof
- Klaus Barbie (Bad Godesberg 25 oktober 1913), Duits oorlogsmisdadiger
- Pierre Boulez (Montbrison 26 maart 1925), componist en dirigent
- Paul Bocuse (Collonges-au-Mont-d'Or 11 februari 1926), chef-kok
[bewerk] Externe link
- Officiële website van Lyon
- TCL= OV netwerk van Lyon
- SYTRAL= De vervoersautoriteit die de opdrachtgever is voor het OV in Lyon
| Steden in Frankrijk met meer dan 100.000 inwoners | |
|---|---|
|
Aix-en-Provence - Amiens - Angers - Argenteuil - Besançon - Bordeaux - Boulogne-Billancourt - Brest - Caen - Clermont-Ferrand - Dijon - Grenoble - Le Havre - Le Mans - Limoges - Lyon - Marseille - Metz - Montpellier - Mulhouse - Nancy - Nantes - Nice - Nîmes - Orléans - Parijs (Paris) - Perpignan - Reims - Rennes - Rijsel (Lille) - Rouen - Saint-Denis - Saint-Étienne - Straatsburg (Strasbourg) - Toulon - Toulouse - Tours - Villeurbanne |
|
 |
Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden op de pagina Lyon op Wikimedia Commons.
|
| Bronnen, noten en/of referenties: |
|
