Máxima Zorreguieta

Máxima Zorreguieta
Máxima met tiara tijdens de inhuldiging van koning Willem-Alexander
Echtgenote van de Koning der Nederlanden
Periode	2013 - heden
Voorganger	Claus van Amsberg
Zitting in de Raad van State
Periode	2004 - heden
Vader	Jorge Zorreguieta
Moeder	Maria del Carmen Cerruti
Dynastie	Oranje-Nassau
Kinderen	Catharina-Amalia (2003), Alexia (2005) en Ariane (2007)
Geboorteplaats	Buenos Aires, Argentinië
Website

Máxima, Prinses der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau, mevrouw van Amsberg (geboren Máxima Zorreguieta Cerruti; Buenos Aires, Argentinië, 17 mei 1971) is de echtgenote van koning Willem-Alexander der Nederlanden. Zij is rooms-katholiek, van Argentijnse afkomst en bezit de Nederlandse en Argentijnse nationaliteit. Máxima draagt als echtgenote van het staatshoofd de titel van Prinses der Nederlanden. Zij wordt aangeduid als koningin. Die titel is officieus en niet in een wet vastgelegd. Haar aanspreektitel is majesteit.

Levensloop

Jeugd en vroege carrière

Máxima Zorreguieta werd geboren als de eerste dochter van Jorge Zorreguieta en Maria del Carmen Cerruti. «Máxima» komt van haar overgrootmoeder Máxima Zorreguieta geboren Bonorino González (1874–1965), een dochter van Máxima Bonorino geboren González y de Islas, een verwante van General Justo José de Urquiza, President van Argentinië 1854–1860. Zij kreeg later twee broers en een zus: Martín, Juan en Inés. Tevens heeft zij drie halfzusters uit een eerder huwelijk van haar vader: Dolores, María en Angeles. Zij groeide op in een bescheiden appartement in de straat Uriburu, in de wijk Barrio Norte in Buenos Aires. De familie bracht de zomervakanties door in Mar del Plata. Tijdens de wintersportvakanties verbleven zij in een eigen vakantiehuisje in Bariloche, een bekend Argentijns vakantieoord.

Máxima doorliep de middelbare school op het Northlands in Buenos Aires, een op Britse aristocratische tradities geënte opleiding. Na het afronden van een studie economie aan de Universidad Católica Argentina (Katholieke Universiteit van Argentinië) werkte ze van 1995 tot 2000 in New York voor achtereenvolgens de banken HSBC, Dresdner Kleinwort Benson en Deutsche Bank. In april 1999 ontmoette zij kroonprins Willem-Alexander in de Spaanse stad Sevilla. Met hem bracht Máxima in augustus dat jaar een vijfdaagse vakantie door in Bariloche. Daar stelde zij hem voor aan haar ouders. In de Nederlandse pers verschenen daarna de eerste speculaties over een liefdesrelatie. Een klein jaar later is Máxima naar Brussel verhuisd.

Verloving

Al snel wist de Nederlandse pers te melden dat Máxima's vader minister van Landbouw en Veeteelt was geweest tijdens de militaire juntaregering van Jorge Videla in Argentinië (april 1976 – maart 1983). Deze regeringsperiode staat bekend als de Vuile Oorlog, waarbij (vermeende) tegenstanders in gevangenissen geïnterneerd en vaak gemarteld werden. Naar schatting 10.000 tot 30.000 (of meer) mensen zijn voorgoed verdwenen.

In Nederland kwamen protesten tegen een huwelijk met de dochter van een voormalige minister van een junta, van wie vermoed werd dat hij ten minste op de hoogte was van de excessen. Een onderzoek, via een geheime opdracht van minister-president Wim Kok aan prof. dr. Michiel Baud, had als conclusie dat Zorreguieta op de hoogte moet zijn geweest van deze gedwongen verdwijningen maar dat het "praktisch uit te sluiten is" dat Zorreguieta in de periode van zijn regeringsdeelname "persoonlijk betrokken is geweest bij de repressie of schending van de mensenrechten". Willem-Alexander bevestigde tijdens een interview dat hij wist dat zijn schoonvader van ten minste één gedwongen verdwijning op de hoogte was (deze persoon was volgens Willem-Alexander teruggevonden), waarmee hij de resultaten van het onderzoek bagatelliseerde. Wim Kok en diplomaat en minister van Staat Max van der Stoel voorkwamen dat Jorge Zorreguieta bij het huwelijk van zijn dochter aanwezig was. Van der Stoel overtuigde hem er van af te zien om de plechtigheden bij te wonen.

Koningin Beatrix maakte op 30 maart 2001 de verloving bekend in een rechtstreekse televisie-uitzending. Direct na de bekendmaking las Máxima een verklaring voor, waarin zij afstand nam van het Videla-regime. Onder meer zei zij: "Ik verwerp sinds lang de Videla-dictatuur, de verdwijningen, de martelingen, de moorden en alle verschrikkelijke feiten uit die tijd. Dat heeft zeker grote littekens op onze maatschappij achtergelaten." Voor haar vader verontschuldigde zij zich: "Over mijn vaders deelname aan die toenmalige regering wil ik in alle eerlijkheid zeggen dat ik spijt heb dat hij zijn best gedaan heeft voor de landbouw in een verkeerd regime. Hij had de beste intenties en ik geloof in hem." In een later gehouden interview noemde Máxima de conclusie van Baud "zijn mening".

"Een beetje dom"

Tijdens een vraaggesprek met de media, direct na het voorlezen van haar verklaring waarin zij afstand nam van het regime-Videla, werd Willem-Alexander gevraagd hoe hij terugkeek op het voorval eerder die maand in New York waarbij hij de Nederlandse media gewezen had op een ingezonden brief in een Argentijnse krant, terwijl later bleek dat deze brief ondertekend was door voormalig dictator Videla. De prins antwoordde "Dat had ik niet beter niet kunnen doen, dat zegt u juist. Nee, dat was stom", waarop prinses Màxima reageerde met "Je was een beetje dom". Sindsdien is 'een beetje dom' in het Nederlands een gevleugelde uitdrukking geworden, die als citaat af en toe terugkomt in krantenkoppen als iemand een blunder begaan heeft.

Huwelijk van Máxima Zorreguieta met Willem-Alexander

Huwelijk

Op 17 mei 2001 werd Máxima bij Koninklijk Besluit het Nederlanderschap verleend. Zodoende werd zij door haar huwelijk lid van het Koninklijk Huis, omdat voor dit lidmaatschap de Nederlandse nationaliteit een vereiste is. Zij bleef tegelijkertijd de Argentijnse nationaliteit behouden.

Op 3 juli 2001 aanvaardde de Verenigde Vergadering van de Staten-Generaal een door de regering ingediende wet tot het verlenen van toestemming aan de Prins van Oranje om met Máxima Zorreguieta in het huwelijk te treden.

Op 2 februari 2002 voltrok de burgemeester van Amsterdam, Job Cohen, het burgerlijk huwelijk in de Grote Zaal van de Beurs van Berlage te Amsterdam. Kardinaal Simonis verklaarde dat de Kerk liever niet ziet dat de rooms-katholieke Máxima Zorreguieta toetreedt tot de Nederlandse Hervormde Kerk. Hij reageerde daarmee op een opmerking van Máxima dat ze nadenkt over een eventuele overgang naar het protestantisme. Overigens spraken de Nederlandse bisschoppen hun vreugde uit over de verloving. Het huwelijk werd kerkelijk ingezegend in de Nieuwe Kerk, door dominee Carel ter Linden, predikant in de toenmalige Nederlandse Hervormde Kerk. De katholiek opgevoede prinses Máxima diende in te stemmen met een hervormde, protestantse opvoeding van de kinderen, hetgeen het huwelijk volgens rooms-katholiek recht kerkrechtelijk ongeldig maakt. Met name onder een minderheid van reformatorische Nederlanders, trouw aan het Huis van Oranje, bestond er aanvankelijk bezwaar tegen een rooms-katholieke echtgenote, terwijl in het katholieke zuiden van Nederland verheugd werd gereageerd op een katholieke prinses en toekomstige katholieke koningin.

Miljoenen televisiekijkers in binnen- en buitenland volgden de trouwplechtigheid. Twee momenten die later vaak herhaald zouden worden, waren de tranen van Máxima tijdens Argentijnse tangomuziek, toen Carel Kraayenhof het nummer Adios Nonino ("Dag Vadertje") speelde en de balkonscène, waarbij het paar elkaar twee keer op de mond kuste. Máxima droeg die dag een trouwjurk van Valentino Garavani en een tiara waarvan de stersieraden bezit van Emma waren en de basis afkomstig was van de tiara die Beatrix droeg bij haar inhuldiging.

Gezin

Máxima en Willem-Alexander hebben samen drie kinderen:

• Catharina-Amalia Beatrix Carmen Victoria (7 december 2003), Prinses van Oranje
• Alexia Juliana Marcela Laurentien (26 juni 2005)
• Ariane Wilhelmina Máxima Ines (10 april 2007).

Titels en onderscheidingstekens

Wapen van Máxima

Wapen van het geslacht Zorreguieta (de Sorreguieta)

Het wapen van prinses Máxima bevat in het eerste en vierde kwartier het Rijkswapen en in het tweede en derde kwartier de jachthoorn van het Huis Oranje. In het hartschild staat het familiewapen Zorreguieta, in een schild van goud, komende uit een golvende schildvoet van azuur, een gekanteelde burcht, waarop drie gekanteelde torens, de middelste hoger dan de andere, het geheel van keel, en vergezeld van twee toegewende wolven van sabel, elk gaande over een uitgerukte cipres van natuurlijke kleur. Als getrouwde vrouw voert zij het wapen in ovale schildvorm.

Standaard van koningin Máxima.

De Wet lidmaatschap koninklijk huis bepaalt dat de titel prins(es) der Nederlanden bij koninklijk besluit kan worden verleend aan onder meer de echtgenoot of echtgenote van de koning of de vermoedelijke opvolger van de koning. Gelet op de Wet op de adeldom (artikel 2, tweede lid), is bij Koninklijk Besluit van 25 januari 2002 (nummer 41) aan Máxima de titels prinses der Nederlanden en prinses van Oranje-Nassau toegekend met het predicaat Koninklijke Hoogheid. Dit impliceert verheffing in de adelstand. Bij het volgende Koninklijk Besluit van 25 januari 2002, nummer 42, werd aan prinses Máxima een eigen wapen en een onderscheidingsvlag toegekend.

De Spaanse koning verleende haar, nog voor het huwelijk met de prins van Oranje, het Grootkruis in de Orde van Isabella de Katholieke.

Sinds de troonswisseling

Máxima heeft haar titels behouden, ze is dus nog steeds prinses der Nederlanden. Zij wordt op historische gronden met 'koningin' aangesproken, maar feitelijk is in haar positie sinds de troonswisseling geen verandering gekomen.

Bij de behandeling van de Wet lidmaatschap koninklijk huis van 2002 stelde de regering dat in elk geval sedert de algehele grondwetsherziening van 1983 buiten elke twijfel staat dat de Grondwet slechts één koning (koningin) kent, het staatshoofd, maar dat dit niet wegneemt dat de titel koning (koningin) gebruikt kan worden als aanspreektitel voor andere personen die het koningschap niet (meer) zelf vervullen.

Op 13 mei 2011 verklaarde Uri Rosenthal, als voorzitter die dag van de ministerraad, over prinses Máxima na de troonswisseling: "Zij zal geen koningin zijn, maar de aanspreektitel is koningin". De huidige regering bevestigde dat ze vanaf de troonswisseling als de echtgenote van de koning aangeduid wordt als koningin, en geeft als reden dat dit historisch gebruik is en in lijn met wat internationaal gangbaar is. De regering stelt dat dit besluit niet in de vorm van een koninklijk besluit mogelijk is wegens het ontbreken van een wettelijke grondslag, maar dat dit ook niet nodig is. Haar aanspreektitel is majesteit. Sommige deskundigen zijn hier kritisch over.

Maatschappelijke taken

Nog voor haar huwelijk met prins Willem-Alexander begon Máxima aan de inburgeringscursus voor immigranten in Nederland. Zij ging Nederlands leren en verdiepte zich in allerlei aspecten van de Nederlandse samenleving, zoals de geschiedenis, het staatsrecht, de rol van het koningshuis en de Nederlandse gebruiken en gewoonten. Nadat hofdame Lieke Gaarlandt haar het protocol en de etiquette van het koningshuis had bijgebracht, werd in 2002 Pien Zaaijer, hoofd van de afdeling Bestuur en Wetgeving van het ministerie van Binnenlandse Zaken, aangesteld als haar persoonlijk adviseur.

Prinses Máxima en prins Willem-Alexander in juni 2010 op de bruiloft van kroonprinses Victoria van Zweden

Tijdens een kennismakingstournee door Nederland in de maanden voor haar huwelijk leek Máxima te genieten van de overweldigende belangstelling van de media. In het eerste jaar na haar huwelijk zette zij haar kennismakingstournee voort op de Nederlandse Antillen en Aruba.

Máxima nam de tijd om zich te bezinnen op haar rol binnen de monarchie en de samenleving. Zij wilde daarmee voorkomen in dezelfde valkuilen te trappen als haar schoonvader prins Claus van Amsberg. Claus liep in zijn pogingen een zinvolle maatschappelijke carrière op te bouwen geregeld op tegen de beperkingen die de ministeriële verantwoordelijkheid stelt aan leden van het Koninklijk Huis. De algemene opvatting was dat Máxima meer vrijheid moest worden gegund dan haar schoonvader destijds kreeg.

Al snel werd duidelijk dat Máxima iets voor vrouwen uit het buitenland wilde doen, waarop de commissie Participatie van Vrouwen uit Etnische Minderheden (PaVEM) in het leven werd geroepen. Sinds september 2003 is de prinses lid van deze commissie, die de regering adviseert op het gebied van de integratie van etnische minderheden. Zij lijkt zich te concentreren op vraagstukken rond de integratie van allochtone vrouwen. De commissie kwam echter negatief in het nieuws toen enkele allochtone vrouwen eruit waren gestapt, naar eigen zeggen omdat zij het gevoel hadden als "excuusallochtoon" gebruikt te worden en dat zij eigen ideeën alleen mochten uitvoeren onder de vlag van de PaVEM. Ook zeiden zij dat zij niet met de media mochten praten. De pers meldde ook dat de adviezen niets nieuws brachten. Na deze kritiek besloot Paul Rosenmöller, die ook lid was van de commissie, 25.000 van de door hem ontvangen 140.000 euro terug te storten. Hij was de enige die op de kritiek reageerde.

Aan het einde van haar introductieprogramma gaf Máxima op 14 februari 2005 een interview aan het televisieprogramma NOVA. Daarin blikte zij terug op haar eerste jaren in Nederland en gaf zij haar visie op de integratie van allochtonen. Het programma trok 2,6 miljoen kijkers, een record voor NOVA.

Op 5 maart 2008 woonde ze als eerste lid van het Koninklijk Huis een LGBT rights conference bij; zij komt openlijk op voor homorechten.

De Argentijnse krant Noticias meldde in 2008 dat prinses Máxima 128.000 euro (200.000 dollar) geschonken heeft aan de kardinaal van Argentinië en aartsbisschop van Buenos Aires, Jorge Bergoglio, die sinds 2013 paus is. Bronnen bij het Aartsbisschoppelijk Paleis in Buenos Aires bevestigden aan de Argentijnse journaliste María Fernanda Villosio dat Bergoglio het bereik van de katholieke televisiezender in Argentinië wilde uitbreiden. Vervulling van deze wens is volgens Noticias mede door de gift van Máxima mogelijk geworden.

In oktober 2004 nam ze zitting in de Raad van State, het hoogste adviescollege van de regering. Ze kan de beraadslagingen bijwonen en daaraan deelnemen. Maar ze is geen lid van de raad en heeft geen stemrecht.

In 2005 werd zij lid van de groep adviseurs van de VN-commissie voor het Internationale jaar van het microkrediet, en ze is nu United Nations Secretary-General's Special Advocate for Inclusive Finance.

In 2005 volgde zij prins Claus op als beschermvrouwe van Scouting Nederland. Ook is zij beschermvrouwe van het Oranje Fonds.

Zij is de meter van prins Sverre Magnus van Noorwegen en gravin Leonore, een dochter van prins Constantijn en prinses Laurentien.

Communicatieve kwaliteiten

Prinses Máxima ontvangt met haar echtgenoot de Nederlandse minister-president Mark Rutte in hun huis te Wassenaar.

Prinses Máxima kreeg in 2007 een golf van kritiek over zich heen toen zij in een toespraak voor de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid vertelde dat zij in de zeven jaar dat zij in Nederland was, dè Nederlandse identiteit niet gevonden had. Critici vonden dat zij zich met deze uitspraak op politiek gevoelig terrein begaf. Tijdens een interview ter gelegenheid van haar veertigste verjaardag in mei 2011 vertelde Máxima dat zij van die commotie was geschrokken. Zij had Nederland naar eigen zeggen destijds een compliment willen maken vanwege de veelzijdige samenleving.

Op 8 februari 2012 ontving prinses Máxima in perscentrum Nieuwspoort in Den Haag de Machiavelliprijs uit handen van Marja Wagenaar, voorzitter van de Stichting Machiavelli. De prijs wordt jaarlijks uitgereikt aan een persoon of organisatie die een opmerkelijke prestatie heeft geleverd op het gebied van publieke communicatie. Volgens het juryrapport verdiende Máxima de prijs voor de uitzonderlijke communicatieve kwaliteiten die haar werk als Prinses der Nederlanden de afgelopen tien jaar hadden gekenmerkt. Met haar optreden zou ze erin zijn geslaagd de monarchie een eigen en eigentijds gezicht te geven. "Bovendien is zij in staat gebleken om een breed publiek aan te spreken en daardoor verbondenheid met zeer uiteenlopende groepen binnen de Nederlandse bevolking te bewerkstelligen", aldus het juryrapport.

Na afloop van een congres in het Hilton Hotel in Amsterdam zei Máxima op 30 januari 2013 in antwoord op vragen van de verzamelde Nederlandse pers over de aanstaande abdicatie van koningin Beatrix: "Het is een enorme eer om mijn schoonmoeder echt te kunnen volgen natuurlijk." Dit werd door verschillende journalisten foutief verstaan als "het is een enorme eer om mijn schoonmoeder te kunnen opvolgen" en is door diverse media in die onjuiste versie gepubliceerd.

Stamboom

Stamboom van Máxima Zorreguieta
Grootouders	Juan Zorreguieta (1898-1959) x 1925 Cesira Stefanini (1901-1999)			Jorge Cerruti (1911-1992) x 1942 María del Carmen Carricart (1914-1999)
Ouders	Jorge Zorreguieta (1928) x 1971 María del Carmen Cerruti (1944)
Máxima Zorreguieta (1971) x 2002 Willem-Alexander der Nederlanden (1967)
Kinderen	Catharina-Amalia (2003)		Alexia (2005)		Ariane (2007)

Externe link

• Koningin Máxima op de website van Het Koninklijk Huis

Bronnen, noten en/of referenties

Mediabestanden

Zie de categorie Koningin Máxima der Nederlanden van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.