Mauritshuis

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zie het artikel Voor het buitenverblijf van prins Maurits, zie Mauritshuis (Willemstad).
Mauritshuis
Mauritshuis in 2007
Mauritshuis in 2007
Opgericht 1822
Locatie Korte Vijverberg 8, Den Haag
Personen
Directeur Emilie Gordenker (1969)
Victor Moussault (zakelijk directeur)
Overig
Monumentstatus Rijksmonument
Monumentnummer 17650
Website http://www.mauritshuis.nl/
Portaal  Portaalicoon   Kunst & Cultuur

Het Mauritshuis huisvest het Koninklijk Kabinet van schilderijen en is een museum in Den Haag met voornamelijk schilderijen uit de Gouden Eeuw. Er hangen ook enkele topwerken uit de 18e eeuw. Het inmiddels geprivatiseerde en relatief kleine museum heeft een wereldberoemde verzameling van in totaal 800 schilderijen, die in het bijzondere interieur goed tot hun recht komen. De architectuur van het gebouw is vele malen nagevolgd. Het gebouw aan de Hofvijver is eigendom van de Staat (Rijksgebouwendienst) en behoort tot de Top 100 der Nederlandse UNESCO-monumenten.

Geschiedenis[bewerken]

Bioscoopjournaal uit 1951 over het Mauritshuis.

Dit stadspaleis is tussen 1633 en 1644 gebouwd door Jacob van Campen en Pieter Post in Hollands-classicistische bouwstijl. De opdrachtgever of bouwheer was graaf Johan Maurits van Nassau-Siegen, destijds gouverneur-generaal van Nederlands-Brazilië.

Het vierkante gebouw staat op een hoge sokkel. De gevel van het gebouw heeft een kroonlijst gedragen door Ionische zuilen met de bekende krul in het kapiteel. Het ingezwenkte dak en het gebruik van baksteen is typisch Hollands. Doordat het van natuursteen voorziene middengedeelte iets uitsteekt (een zogenoemde risaliet), lijkt het gebouw op een Romeinse tempel. Deze bouwstijl is vaak gebruikt door aanhangers van Renaissance-idealen.

Vanaf 1685 was het Mauritshuis een Hotel van Staat: hoge gasten van de Staten-Generaal van de Nederlanden werden er ondergebracht. In 1704 werd het Mauritshuis door brand zwaar beschadigd. Er werd een loterij georganiseerd om de herbouw te financieren. De herbouw werd voltooid in 1720. Op de begane grond is nog iets van de glorie van de gouden feestzaal te herkennen.

Grenadierspoort

De bouw[bewerken]

De bouw van het Mauritshuis duurde onder meer zo lang omdat Johan Maurits in 1636 voor een periode van ruim zeven jaar naar Brazilië ging en er dus geen haast was. Een ander probleem was de brug, die op de plaats van het huidige museum was. Deze mocht niet worden afgebroken voordat er een nieuwe brug was gebouwd met een nieuwe poort naar het Binnenhof, de huidige Grenadierspoort.
Architect Van Campen liet de bouw over aan Pieter Post.

Interieur[bewerken]

Tentoonstelling in het Mauritshuis, Polygoonjournaal uit 1966

Voordat Johan Maurits uit Brazilië terug kwam had hij al tropisch hout naar Nederland gestuurd voor het trappenhuis. Zelf nam hij nog allerlei kostbaarheden mee zoals huiden, Indiaanse wapens, koralen, opgezette dieren en schilderijen met Braziliaanse onderwerpen (slaven, planten, dorpen). Deze werden in de vestibule en het trappenhuis gehangen. Veel Braziliaanse kostbaarheden schonk hij aan andere vorsten. Familieportretten kwamen in de grote zaal aan de achterkant van het huis. In de hal op de eerste verdieping hing hij portretten van leden van andere koningshuizen.
Zijn slaapkamer en werkkamer waren op de eerste verdieping links. In zijn werkkamer hingen schilderijen over de moedige strijd tegen de Spanjaarden. In zijn slaapkamer stond een borstbeeld van zijn werkgever, de vorst van Brandenburg.

Kort nadat het Mauritshuis in 1644 was opgeleverd verhuisde Johan Maurits in 1647 naar Duitsland waar hij stadhouder van Kleef werd. Hij maakte daarna alleen gebruik van zijn Haagse stadspaleisje tijdens diplomatieke bezoeken.

Uitbreiding[bewerken]

In 2007 maakte het museum bekend dat het wil uitbreiden. Hiertoe wil het museum een deel van Sociëteit de Witte gaan gebruiken. Onder de Korte Vijverberg kan een verbinding tussen de twee gebouwen worden aangebracht.[1] Op 22 juni 2010 werd het voorlopig ontwerp hiervoor gepresenteerd door architect Hans van Heeswijk, in december van hetzelfde jaar was het definitief ontwerp klaar.[2] Begin 2012 startten de werkzaamheden aan het plein, in het tweede kwartaal van 2012 startte de renovatie van het Mauritshuis zelf. Op 2 april 2012 sloot het museum, de heropening vond plaats in juni 2014.[3][4] Een deel van de collectie was tijdens de verbouwing ondergebracht in het Gemeentemuseum van Den Haag.[5] Een ander deel van de collectie, met publieksattracties als Vermeers Meisje met de parel en het door Donna Tartts boek beroemd geworden Het puttertje van Fabritius, reisde rond de wereld. De tentoonstellingen in Tokio, Kobe, New York, San Francisco, Atlanta en Bologna werden door 2,2 miljoen personen bezocht. Volgens museumdirecteur Emilie Gordenker versterkte de wereldtour het internationale prestige van de collectie.[6]

Collectie[bewerken]

Als museum bestaat het Mauritshuis sinds 1822, toen nog Koninklijk Kabinet geheten. De eerste directeur was Johan Steengracht van Oostcapelle. Het museum begon met 200 schilderijen, een geschenk van koning Willem I.

Bekende werken in het Mauritshuis[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Mauritshuis aast op De Witte. Den Haag Centraal (3 augustus 2007)
  2. Mauritshuis presenteert voorlopig ontwerp. Architectuur.org (22 juni 2010)
  3. Mauritshuis vanaf morgen voor twee jaar gesloten. Trouw (1 april 2012).
  4. Meisje met de Parel is terug - NOS.nl, 20 juni 2014
  5. Meesters uit het Mauritshuis. Gemeentemuseum (28 april 2012).
  6. Interview met Emilie Gordenker. De Volkskrant 20 juni 2014