Keizer Maximiliaan II

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Maximiliaan II
Portret van Maximiliaan II door Nicolas Neufchatel, 1566.
Portret van Maximiliaan II door Nicolas Neufchatel, 1566.
Rooms-Duits koning en keizer
Regeerperiode 1564 - 1576
Voorganger Ferdinand I
Opvolger Rudolf II
Koning van Hongarije, koning van Bohemen en regerend aartshertog van Neder-Oostenrijk
Regeerperiode 1564 - 1576
Voorganger Ferdinand I
Opvolger Rudolf II
Huis Habsburg
Vader Ferdinand I
Moeder Anna van Bohemen
Geboren 31 juli 1527
Wenen, Oostenrijk
Gestorven 12 oktober 1576
Regensburg, Regensburg
Begraven Sint-Vituskathedraal, Praag
Religie Rooms-katholiek[1]

Keizer Maximiliaan II (Wenen, 31 juli 1527 - Regensburg, 12 oktober 1576) was keizer van het Heilige Roomse Rijk, koning van Bohemen, koning van Hongarije en aartshertog van Oostenrijk. Hij was de oudste zoon van keizer Ferdinand I en een neef van keizer Karel V.

Religieus beleid[bewerken]

Maximiliaan II regeerde tijdens de lutherse hervormingen en hij stelde zich open voor de argumentatie van de protestanten. Hij had lutherse predikers, adviseurs, artsen en wetenschappers naar het hof geroepen. Onder druk van zijn vader, Ferdinand I, het katholieke Spanje en de Heilige stoel moest Maximiliaan II publiekelijk verklaren zich altijd aan het officiële geloof van Rome te zullen houden. Dit belette hem niet om privé te blijven omgaan met de volgelingen van Luther.

In 1553 verving Maximiliaan II Filips II van Spanje, de zoon van Karel V, nadat de Duitse keurvorsten geprotesteerd hadden tegen een uitgesproken Rooms-katholieke keizer. Eenmaal op de troon, sloeg Maximiliaan II een nieuwe weg in: in plaats van zich actief achter de Kerk van Rome te scharen en aan de strijd tegen de ketters deel te nemen, had hij besloten vrede en verdraagzaamheid te dienen. Hij zou zich niet bij de ene (protestanten) noch bij de ander (rooms-katholieken) aan sluiten. Geen van de twee partijen kon dus zeggen dat hij een van hen was.

Oost-Europa[bewerken]

Oost-Europa eind 16 de eeuw

In 1564 begon het conflict met de Ottomanen opnieuw. Een trouwe bondgenoot van Maximiliaan, de Ban van Kroatië en generaal in het Habsburgse leger, Nikola Šubić Zrinski, veroverde de strategische stad Szeged op de Ottomanen. Wat volgde is het Beleg van Szigetvár in 1566. Nikola Šubić Zrinski sneuvelt en sultan Süleyman I sterft aan een hartaanval.

De Habsburgers moesten het Verdrag van Adrianopel (1568) ondertekenen. Moldavië en Walachije worden vazalstaten van het Ottomaanse Rijk, plus moesten ze een tribuut 30 000 gulden betalen. Vanaf 1569 kregen de Ottomanen een nieuwe tegenstrever, de Russen onder leiding van Ivan IV de verschrikkelijke . Gesterkt door de situatie kan Maximiliaan het Verdrag van Speyer (1570) afdwingen en is Johan II Sigismund Zápolya, heerser van Oost-Hongarije bereid om af te treden en de Hongaarse troon aan de Habsburgers af te staan. Hij kreeg de titel "Prins van Transylvanië, een onderdeel van het Koninkrijk Hongarije". Een jaar later stierf hij.

De nieuwe de vovoide van Transylvanië, Stefanus Báthory, één van de gewiekste vorsers van zijn tijd, zal de strijd tussen de Habsburgers en de Ottomanen kundig tegen elkaar uitspelen. Bij de dood van Maximiliaan is hij prins van het Vorstendom Transsylvanië, koning van het Pools-Litouwse Gemenebest en feitelijke heerser over het Hertogdom Pruisen.

Maximiliaan II had nooit een sterk gestel gehad. Op 49-jarige leeftijd, tijdens zijn terugkeer van zijn militaire veldtocht naar Wenen, speelde zijn oude kwaal, hartkloppingen, weer op en stierf hij.

Maximiliaan II was lid van de Orde van het Gulden Vlies.

Nageslacht[bewerken]

Hij trouwde op 13 september 1548 met zijn nicht Maria van Spanje, dochter van Karel V. Uit dit huwelijk werden zestien kinderen geboren:

Voorouders[bewerken]

Voorouders van Keizer Rudolf II
Overgrootouders Keizer Maximiliaan I (1459–1519

Maria van Bourgondië (1457–1482)
Ferdinand II van Aragon (1452–1516)

Isabella I van Castilië (1451–1504)
Casimir IV van Polen (1427-1492)
∞ 1454
Elisabeth van Oostenrijk (1438-1505)
Gaston II van Foix-Candale (-)

Catharina van Navarra (-)
Grootouders Filips I van Castilië (1478-1505)
∞ 1496
Johanna van Castilië (1479–1555)
Wladislaus II van Hongarije (1456-1514)
∞ 1502
Anna van Foix (1484-1506)
Ouders Keizer Ferdinand I (1503-1564)
∞ 1521
Anna van Bohemen en Hongarije (1503–1547)
Keizer Maximiliaan II (1527-1576)

Bronnen[bewerken]

  • Kenneth Meyer Setton, Venice, Austria and the Turks in the 17th Century, American Philosophical Society, 1991, ISBN 978-0-87169-192-7
  • Kenneth Meyer Setton, Western Hostility to Islam, American Philosophical Society, 1992, ISBN 978-0-87169-201-6

Noten[bewerken]

  1. Waarschijnlijk bekeerde Maximiliaan zich vlak voor zijn dood tot het lutheranisme.
Karolingen (800–911): Karel de Grote · Lodewijk I de Vrome · Lotharius I · Lodewijk II · Lodewijk III de Duitser · Karel II de Kale · Lotharius II · Karloman van Beieren1 · Lodewijk III de Jonge1 · Karel III de Dikke · Arnulf van Karinthië · Lodewijk IV het Kind
Italiaanse keizers (891–928): Guido van Spoleto · Lambert van Spoleto · Lodewijk de Blinde · Berengarius van Friuli
Ottonen (911–1024): Koenraad I van Franken2 · Hendrik I de Vogelaar · Otto I de Grote · Otto II · Otto III · Hendrik II de Heilige
Saliërs (1024–1125): Koenraad II · Hendrik III · Hendrik IV · Rudolf van Rheinfelden · Herman van Salm · Koenraad (III)1 · Hendrik V
Hohenstaufen (1125–1254): Lotharius III2 · Koenraad III · Hendrik (VI) Berengarius1 · Frederik I Barbarossa · Hendrik VI · Filips van Zwaben · Otto IV2 · Frederik II · Hendrik VII1 · Koenraad IV · Hendrik Raspe
Interregnum (1254–1273): Willem van Holland · Richard van Cornwall · Alfons van Castilië
Versch. dynastieën (1273–1437): Rudolf I · Adolf van Nassau · Albrecht I · Hendrik VII · Lodewijk V de Beier · Frederik de Schone1 · Karel IV · Gunther van Schwarzburg · Wenceslaus · Ruprecht van de Palts · Jobst van Moravië · Sigismund
Habsburgers (1437–1806): Albrecht II · Frederik III · Maximiliaan I · Karel V · Ferdinand I · Maximiliaan II · Rudolf II · Matthias · Ferdinand II · Ferdinand III · Ferdinand IV1 · Leopold I · Jozef I · Karel VI · Karel VII Albrecht2 · Frans I Stefan · Jozef II · Leopold II · Frans II

Vetgedrukt: keizer · Cursief: tegenkoning · 1 medekoning (in een deelrijk)· 2 afkomstig uit een andere dynastie