Metabool syndroom

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Esculaap Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.
Metabool syndroom
Coderingen
ICD-9 277.7
OMIM 605552
DiseasesDB 31955
Portaal  Portaalicoon   Geneeskunde

Het metabool syndroom (of metaboolsyndroom), ook wel insulineresistentiesyndroom, stofwisselingssyndroom of syndroom X, is een aandoening van energieverbruik en opslag. De diagnose van het metabool syndroom wordt gesteld als minstens drie van de vijf volgende elementen aanwezig zijn [1]

  • Hypertriglyceridemie (triglyceriden groter of gelijk aan 150 mg/dl of behandeling voor hypertriglyceridemie);
  • Verhoogde bloeddruk (systolische bloeddruk hoger of gelijk aan 130 mm Hg en diastolische bloeddruk hoger of gelijk aan 85 mm Hg of behandeld voor een gekende arteriële hypertensie);

Het is een stofwisselingsaandoening die veroorzaakt wordt door een disbalans tussen voedselopname en lichamelijke activiteit. Met andere woorden, te veel eten en te weinig beweging. Hierdoor treedt een verstoring op in de regulatie van de stofwisseling door de hersenen. Het gaat mogelijk om een verstoring van de biologische klok die de stofwisseling, via het autonome zenuwstelsel, aan het dag- en nachtritme aanpast.

Bij de westerse bevolking komt de aandoening vaak voor, met een duidelijke toename in absolute zin, samenhangend met de enorme toename van het overgewicht, daarnaast spelen erfelijke eigenschappen eveneens een rol. Ook in relatieve zin is er sprake van toename van het aantal mensen dat het metabool syndroom ontwikkelt, hierbij is naast de factor overgewicht, de toename van de leeftijd van belang.

Het metabole syndroom is de belangrijkste oorzaak van vroegtijdig ontstaan van aderverkalking. Het risico op het krijgen van deze aandoening aan hart en bloedvaten is ongeveer 16 maal verhoogd ten opzichte van mensen die niet lijden aan het metabool syndroom. Terwijl een hartinfarct twee keer zo vaak voorkomt in deze groep.

Er is ook een familiaire component, zoals vaak voorkomende hartaandoeningen beneden de leeftijd van 60 jaar en het frequenter voorkomen van hersenaandoeningen zoals beroertes. Door vroegtijdig symptomen op te sporen die passen bij het metabool syndroom en deze zo mogelijk preventief te behandelen, zijn de vooruitzichten voor mensen met deze aandoening veel gunstiger dan wanneer er pas ingegrepen wordt als er reeds klachten zijn.

Hiernaast kan het metabool syndroom ook voortkomen door het gebruik van bepaalde medicatie. Berucht daarvoor zijn de atypische antipsychotica zoals Risperdal en Seroquel.[2]

Preventie en behandeling[bewerken]

Preventieve maatregelen ter voorkoming van het metabool syndroom zijn onder andere, een regelmatig dag- en nachtritme aanhouden; voldoende beweging, 2,5 uur per week, wandelen, tuinieren, sporten, fitness; regelmatig, voldoende en gezond eten, geen tussendoortjes weinig snoepen en alcohol met mate nuttigen.

Mogelijke behandelingen van het metaboolsysteem zijn onder andere, herstellen van een regelmatig dag- en nachtritme; meer gaan bewegen en opvoeren naar 2,5 uur per week; regelmatig, voldoende en gezond gaan eten; kiezen voor een gevarieerd, calorie-beperkt of koolhydraatbeperkt dieet. Daarnaast kan behandeld worden met bloeddrukverlagers (anti- hypertensiva), bloedsuikerverlagers (orale anti-diabetica) en cholesterolverlagers.

Onderzoek[bewerken]

Alcoholgebruik[bewerken]

Een Amerikaans onderzoek onder 2800 volwassenen wees uit dat mensen die in de puberteit of nog eerder zijn begonnen met alcoholgebruik, later vaak een groot risico lopen op het metabool syndroom.[3]

Light frisdrank[bewerken]

In een ander Amerikaans onderzoek zijn 9500 mensen gedurende 9 jaar gevolgd. De mensen die iedere dag een blikje light frisdrank dronken hadden 34% meer kans op het metabool syndroom, dan de mensen die dat niet deden.[4]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. (IDF) consensus [1]
  2. Schizofrenie en antipsychotica: samenhang met het metabool syndroom, Tijdschrift voor Psychiatrie, oktober 2008
  3. Jonge drinker krijgt vaak metaboolsyndroom, NU.nl, 28 januari 2008
  4. Metabool syndroom door light frisdrank, NU.nl, 6 februari 2008